Transkrip otomatis. Mungkin ada kesalahan, jadi periksa rekamannya untuk kata-kata yang tepat.
0:01 Bismillahirrahmanirrahim. Alhamdulillahi Rabbil Alamin. Wassalatu wassalamu ala Rasulihi Muhammad wa ala alihi wa sahbihi ajma'in wa ba'd. Biz kiche dersimizde Tawbah haqidi gapir ganidik. Vabir muhum buganligi uchun Azra min islatu utaman utgen dersimizde. Ramazanda Allah uchun roza tutushlik vay Ramazanda Allah uchun qiyam namazlarda manashundi namazlada turushlik vay laylatil qadrini Allah uchun istej. 0:31 qiyam turish yu shillaylatil qadr kichalari da bu gunahlar kichirilad diyildi. Likim bunu shartdi gunah kabiralarini qimagan bolish kirildi. Gunah kabiranini qimagan bolish kirek, indi gunah kabira qimagan adam uzu bomisi kirek, vallaha alim. Adamlarin icidi, yani vallaha alim. Amma adam barki gunah iladi. Khuddi ki, etilin yani kabi, man dhal ladhi maasa eqat, wa man indahul husna feqat. Hic yamalli qimagan kim bar? 1:01 wa faqad yaqshilik qigan kim bar? Yani, birar bir insan yuqqi illa yamali qigan wa faqad yaqshilik qigan adamini topolmayiz. Hama miz gnohkar miz ushan uchun ham biz tawba qilisi miz kiriq bolad. Agar tawba qilinsa, shunda bir hadis etdik ki, hadis agar sanadida zaiflik bosa ham, lekin ba'zi hadis ulamalari, masalan Albani rahimakullah bu hadiste hasan digan, Atta'ibu minad zanbi kaman la zanbalahu. 1:29 Günahdan tawba qigan adamda, günah yox dey bulad. Demek biz günahlarimizdan tawba qilisimiz kirik. Vab bu ayni shu hadistin manasini bundan ham ziyadaraq manani ufada qigan ayatda itdik. Kim iman kildirib amal qisa, salih amal qisa, vab tawba qisa, ularini Allah Ta'ala yamanlikini yaxsilikke uzga elmestir qoyad digandik. Ibn Abbas radiyallahu anhuma shu ayati tabsiri de, haqiqattan ham elmestir qoyganliki tuğrusda hadislerini itkendik. 2:00 yani biz uchun en muhim narsa tawba qilish ekin. Bani shu kicilerde gunahimiz kicirilishlik uchun, bani, alhamdulillah, Allah uchun roza tutun liyabdi. Hemeni niyati Allah uchun, baska narsa masbu. Ve Allah uchun bani qiyam namazlariga kilindi bani. Namazlar, tarabihlar uqiliniyabdi. Allah uchun turulibdi. Inshallah, laylatil qadirdan umutimiz var. Allah hitkisa, inshallah. Likin bunu sharti tawba qilishimiz kirik. Allah ta'ala qe tawbatan nasuha, 2:30 yani qaytmay digan tawba qalishimiz kirik. Tawbatan nasuhdi tarifida, yani Umar ibn Khattab, Ubay ibn Ka'b, ibn Mas'ud, uqshilarda tarifi Mu'azib ibn Jabal, bu sahabilarda tarifi boyica, tawbatan nasuh nima digan edik, yani soqilingan sud, tuyani geliniga qaytkira digan bosa, u shanda qaytadigan digan. Bu maza qaytmay digan. Yani soqilingan sud, tuyani geliniga qachan qaytaydi, u his qachan qaytmaydi. 2:59 yani shun chalik darajda qat'i tauba qalishigimiz kereg bolayad. Bu bir istetmah. Bu ay, yani nafs bilan kurashish ayi. Nafs bilan kurashish ayi. Abu Hurayro r.a. r.uwayat qigyan hadiste, Bukhari r.a. bu hadisish qarigar, Rasulullah s.a.v. addilar ki, agar Ramazan ayi keledigan bose, jannat ishiklari aciladi. Bir rwayatta Osmani ishiklari aciladi digallar. Wa dozak ishiklari yapiladi. Wa shaytanlarini, 3:27 yoman yoman shaytanlar ki zanzirban qilnadi. Dib etkinladi. Va imam Xurtubi rahimahullah meni shu hadisti sharxida etkinladi ki, hazir Rasulullah sallallahu aleyhi wa sallam eti ebtiladi ki, Ramazan kiysa shaytanlar baqlanadi. Nige adamlar maqsiyatan toqtamaydi? Kuciga çıxsayiz, Ramazan ligiyem hazir ki paytta aynıqsa, shahar merkezlarda yorulunsa, hatta musulman diyarı dilingen caylarda ham Ramazan ligi hiç adamda iskinkimaydi. 3:58 yana bilmik qalas Ramazan leginim, adamlar yurushini korib. Shaytanlar baylangan, busa adamlar legin masiyatda yurbti. Bu hadisti qanet shuyami, shaytanlar baglanadi legini, bunu ulamalar iki xilqo suzna etishkanagan. Bazilar etkanakan ki, shaytanlar da in yamallara katta katta shaytanlar baglanadi, lekin, kicik shaytanlar, cinlar, waswasa qilishlikde daim bolad diganlar. Wa, khazirgi boletke masiyatlarga, yana xismat qilitkin shaytanlar bor. 4:28 Və başqa lomələrə eskənəkən ki, yox, shaytonlərin həməsi baqlanadi, likin odamni nafsı qoladi, insani tabiyyati qoladi. Yamanlikke urgengan nafs Ramazanlan aldan qanday boysa Ramazan paytiday ham shunday, Ramazan chikgan paytiday, Ramazanday qidanam qora yoman raqbub Ramazanlan chikib qechihə mümkün. Demek bu ayda bizde ilkde düşmanimiz bar, qittasi shaytonlər ulardi in kattalari baqlangan, zancirban qilingan, qazir shaytonlər baqlangan, katta katta shaytonlər. 4:58 Lekin mahsiyyatlar davam iti yabdi. Sababi, asasi sababi, bizi nafsimiz uzimizdaki yamalliki. Biz uchu mani shu ay, shu jihad ayi bolish kirek. Yani, nafsimiz bilen kurashish ayi bolishlik kirek. Muaz ibn Jabal, ruwayat qigan hadisi mamtirmizi rahimahullah, Muaz ibn Jabal den ruwayat qilib etadlar ki, Rasulullah sallallahu alayhi wa sallam den Abu Bakr raziyallahu anhu suradlar. 5:22 ee Rasulullah minge bir duana urgatin min, iytalabugandaham, kishbugandaham, tushakimge joyumdayotkandaham, shun uqi, uqi digan bir duana urgatin diganda, Rasulullah s.a.w. bir duana urgatlar, ayatkin ki, Allahumma alimal qaybi wa shahada, qul Allahumma alimal qaybi wa shahada, fatiras samawati wal ard, rabba kulli shayin wa malikahu, ashadu annaka la ilaha illa ant, a'udhu bika min sharri nafsi, 5:53 wa a'udhu bika min sharri shaytani wa shirkih, wa fi riwayatin min sharri shaytani wa sharakihi. Etkin ki ey Allahum, qaybu shahadatdi beladigin zat, osmallar wa yerini yaradgin zat, har bir naslani pachasi igasi bolgin zat, sendan basqa ilah yogdib mingi wahlig biraman, min nafsimni yamalligidan panah berigindib suragindigilir. Mani shujayi bizgi kirey-coyi hazir hadisten, min nafsimni yamalligidan panah tileyimandib Allahdan surashligimiz kirey. 6:24 wa shaytanni wa unni shirkidan panaqtalayman, wa baz rivayatda shaytanni wa unnu turlaridan, sharakihi, shaytanni hile nayraynlaridan panaqtalayman, uzumga bir yomallik qilishligdan sinan panaqtalayman, yoki basqa bir musulman kishiga yomallik qilishligdan panaqtalaymandib, etkindib, ur gattilar. Demek bizga, azı mene şu Ramazan ayida, mücahada ayi, yani bu ay, kurashish ayi, nafsimizdi kurashib, şu yomallikilerdan tihvalishligimiz kirik. 6:51 Biz utken darslarimizda, utken vazlarimizda etdik ki, ruzadan maksat uzunima taqwa hasil bolis digi. Agar taqwa hasil bomasa, bi ruzani goya ki biz tutmagan degi bolamiz. Allah asrasin bizda aldimizda, yana ruzalar barmio oma Allah biladi. Sho uchun fursatda ghanimat bolib, bu kunlarda kurasib qalis digi miskira ki, bilmab ban, attayn utki tibqabdi digan narsa bomasi digi uchun. En yoman narsa insani, haliq laman, haliq laman digan, 7:22 yani, indi qilemen, indi qilemen, dit duru vaxti utgizishliyi. Uzi, nafs bilan kurashish digani, nima digani? Bugum uzi, asasin, shunar sanim, min shuntur maqsumen, nafs bilan kurashish digani, bu, Uman Bukhari, rahimahullah, uzlarini sahihida, kitabur rikaq, kitabida, babu man jahada fi ta'ati illah digan bab ajrat digani, yani, Allahini ta'atida qattik kurashib makkam turgan kishi digan. Shunda bir hadis giltirgan, hadis, 7:53 Anas ibn Malik Mu'azib ibn Jabal dan ruwayat qeygan, yani sahabi sahabiden ruwayat qeygan. Anas ibn Malik Mu'azib ibn Jabal dan, Mu'azib ibn Jabal raziyallahu anhuma etadlar, min bir kunu Rasulullah sallallahu alayhi wa sallam bilan bir ulovga min gecib qeyletgan idim, Rasulullahni odetlari, yani orqalariga baz bir kisilari min dirib yorgallar. Dawlat rahbari, yani musulmalardi in kettasi qil bir yorgan isin qaren, xun chalik Rasulullah kamtarib yorgallar ki, uzlari bilan birge bitti ulovda ik kisilari min yorgallar. 8:24 Birgi kititgen didik, ey muaz didilir. Shundi labbe ey Rasulullah digenimde indemedilir de, gene yurdilir. Azra utkendenki ey muaz didilir. Labbe ey Rasulullah, nimedisiz digenimde, gene indemedilir. Gene Azra yurgenimizdenki, ey muazibni cebel didilir. Labbe ey Rasulullah, nimedisiz disem, etdilir ki, bilesem mi Allah ta'lanı bendeler üstü degi haqqini mi? Allahını bendeler üstü degi haqqini mi? 8:55 Mu'az etdi ki, min bilmeymen ey Rasulullah, Allah wa Rasuluhu bilivchiroq. Shunde Rasulullah etdiler ki, Allahni bendeler üstudagi haqqı, bendeler Allahki ibadat qilişlikleri, ve hiç bir nersani Allahki shirk kiltirmeslikleri. Bu, Allahni bendeler üstudagi haqqı. Kiyn yene azraq yurugenden kiyn etdiler ki, ey Mu'az, bendelerini Allah üstudagi haqqını bilisen mi, eger bendeler şu isni qiseler, Allahki taat qiseler? 9:23 Allah bendelere kendime qilib irishkirek, shunu bile semmi dediler. Mu'az etdiki, Allah va rasulu bile edini bilmimen dedi. Shunide rasulila etdiler ki, kim ki mene shunide qilidigen bose, yani Allahke ibadat qilib, hicbirner sani Allahke shirk qilitirmey digen bose, Allah ta'ala unu bendelerini cennetke qirgisligi, ularini azablamesligi dediler. Mene shu babni qilitirgerler, yani bu hadiste uylebkuri, nafsi cihat qilisligigige dalil qitgirtir yabdi bu hadiste. 9:54 Bu hadistin munasibati bu babge yukarda etilingen, Allahin to'atide uzini nafsini, nafsi bilen kurashgen kishini bab edib durub, shu hadisti kiltirgen. Hafiz ibn Hacer xuddu shu hadiste, sharhida etki dekerler ki, bu hadisten munasibati, Allahin to'atiden boska dersede, qalbni irada qilishligiden qaytarishlig, bu qalb bilen kurashish, yani nafs bilen kurashish digani diga. 10:24 Nafs bilan kurashish digani, Allahni to'atidan boska narsada, nafsi xayol qalishligini kit kish. Umman, boska narsadan irada qalishligi dan qitarish digani. Insani nafsi, Allahni to'atidan boska narsaga kit uradi. Qachan Allahni to'atiga qitarish girey busa, ushan da mujahada girey, ushan da ulga kurashish girey buladi. Bu insani tabiatida malum, hamamiz bilamiz bunu. Qaysi yoshbolega, uyinga mazbur qalishligdi, ay tasmasini. 10:53 uynagin seyn, uynashin kirey, bugun uynashin kirey, uynagindir kim eytad yosh bolaygin? Sunay qoyb qoyn, uzdan uz uyn chqar bolaydi. Uyun bomasayam uyun chqar bolaydi. Agar qoyub yirsayz, ushe uyun dustu dukhlib qolaydi bolaydi. Kattalaram xot dushunu buzi. Fakat yoshlar, uzgi yarashi aqlayitgan narsa bilan uynasay, yosh kattalar halqaray sayz, yogda damaulishti yurti, halqaray sayz, biyagdi yurti, halqaray sayz, biyagdi yurti, irt ditayn narsan qib yurad odan. Bur fayda keltiratgan narsa x 11:22 Faqat kinay shu tiz-tiz uxu agan namazin shusob qomasayiz, yigirman tur saat waqtini agar shusoblab qaralinsa, posqa narsalarda waqt utbit qolar. Allahini ta'at edemez. Allahini ta'atige macburilashlik bu nafsti bilan kuraşlik bulad. Manay shu cayda Bukhari rahimahullahini fiqhige qoyal qolas. Qanday qalib turub bu hadisni nafs bilan kuraşishke dalil qib kiltir yabdilar. 11:46 Yaani, Allah tawalagi ibadat qilisligimiz kireg iken, bizdi wazibimiz, bizdi ustumizdagi Allahni haqqi, faqad Allahki ibadat qilisligimiz, wa Allahki hicbir nirsani shirik kiltirmisligimiz iken, demik, nafsti, Allahni ta'ati da tinimsiz, demik, kurashbiturish kireg bular. Wa imam Abul Fath al-Khushayri, rahimahullah, etkene gellar ki, bu, nafs bilan kurashis digani, nafs bilan kurashis digani, 12:15 nafisti urganib qoygan narsalardan qaytarishlik, nafisti urganib qoygan narsalardan, odadlanib qoygan narsalardan qaytarishlik, va yana, nafisti hawayi nafsige tuğur giletgin narsadan, boşqasige macburilashdi gani. Bu, cidaham qiyin narsa. Nafisti urganib odadlanib qoygan narsasi, odam odadlanib qolad. Odadlanishlikdi xutdiki, bu, arab dilini lafside, fatmuha an ma'lufati hadib etkilir. Fatum. 12:43 Arab tilda Fatim kalimasi balani suttan ajrat ish digana. Xutdiki nafsti bir yash balaiga uqsa teyabdi ki yash balani suttan ajrat ishga ne bolad? Hamamiz bilamiz yash balani suttan ajrat ikan payadda unu yighasini korin. Bagh bagh yighlaydi, awazu uchmaydi, nimak yighlayyabdi siz? Suttan ajrat ikan bolad. Suttan ajrat ipam unu bir qiyinchilikki salingay, oqat yishki urgat indi yabdi. Oqat faydaliroq unga. Lekin oo suttka urgan qaganligi uchun shu onasini imaman dibdurib, yighla urad, yapishi urad. 13:13 acilatu tashisa haligi bolagi qanchalik alem boladi. Nafisti odatlan qogen narsastan suhur ualishlik khutdush yosh bolani suddan acilatu gogen digib. Lekin urganadi. Vaqtlar uchligi bilan yosh boli urganadi immaslikgi. Oqoti ishlikgi urganadi. Kin yana qanchadir vaqti utkenden ki, onas agar ki imizaman digitkin bosa, ona min ahmakali yapdi digib kulib qoyadi. Yani ki imdi sem immey digib. Demek nafs, man shunli, bir peyti imaman digi yigilagli opshigli otgin boli, 13:41 qenki imizamandisiyim, immey duqshab ola. Odamam munkar islarga, yoman islarga urganib qolad. Qubdi ki, biz az camiyatta ghibatga urganib qogamizga oxxab. Ghibat, mazlislarda bir zinatiga oxxab qolinyan. Otursa bi malal ghibat qilinadi. Hic qini qorkmastan ghibat qilinadi. Zulumga urganib qolinyaniga oxxab. Fahis munkar islarga, meselein, televizorlar qoylingan bolad, uda ur qasir muzika calinib etad, urganib qolinyan. 14:10 Min namazga chqqib geleydib turub, u yudikahttasi namazga chqqib cemaatki barib, cemaate urgan qalingin bub qoygan. Qutdu bir tertibdaki narsalardi qiliniyabdi, ushe tertibdaki turaydi. Qalb, Allah Ta'ala ge bugan ibadatdi, sezmeydi qalb. Manashu narsani sezdirishlik, nafisti qiyinash bilan bolaydi. Hazir manashun deyik gecelerde turub, miski, bu ay utkit qalaydi, ozora xarakat qit durub, nafisti yomalligiden qeytarishlikki xarakat qilish giraydi. Odamda har birimizde bir yomalligilar bar. 14:40 Amma adamda bor. U shay yomanlikdan tiyleylik xinchadir bu siyim. Birinciden Allah Ta'ala qe tawba qildik, tawbatan nasuha. Tawba qigandan kin, indi shunda qattik oraq turuski harikat qilish qirek. Lekin qattik turulisa, urganilisa, urgan adi oda. Hatta shu derecada adamlar urgani qoygan narsasin tashamaydi ki, masam baz bir kislir tirli ozun ki taqib urgani quras. Tirli ozun, hantisa uylandimdi idi, kilin kiya bugan paytdi, kilin un qoyligi taqib qoygan, 15:10 indi buni yicib tashashlik, gelindi, xuddiki sembinge kereymes digandi duyiladi. Uyge baralmaydi agar özugini yicib vasayiz qoldi. Rasulullah sallallahu alayhi wa sallam, imam muslim ruwayatqigan hadista ibn Abbasdan, bir günü Rasulullah sallallahu alayhi wa sallam, bir kishini qolida tilla özugini qordilar. Qollari bilan aligi özugini yicib alip turub, yirga tashladilar. Silarini bittilarin, alogini qoliga taqvalishlikki qani cur atqilar didilar. Yani alogini alip turub qoliga taqval adam edib tashladilar. Vakit didilar. 15:43 Shunda haliqi yanadayki kisilar, haliqi kisiga etdiki, uzu ina aginda başqa nisaga faydalanisa indi. Ya xatini ge birib, ya basqa bir nirisada faydalanisa buladi. Shunda haliqi kisiga etdiki, Allah ki qasam ki Rasulullah tashligan nirisani min omeymadigi. Uze uze, uze ceyde qab gitgi. Yani muhtaji baridi de, va halali diyam, unu alibdur, taqmastan turib, basqa nisaga qisa bularidi. Likin Rasulullah tashligan nirisani min qitar omeymadigi. Indi Rasulullah etdi diilinse, tilla haram. 16:13 Erkek kislerge tilla haram. Rasullaha sallallahu alaihi wa sallam minberde turib bir kullariga tillani bir kullarida ipaydi ushileb, Allah ta'ala ummetimni erkekleriga manisikosini haram qildi, ayallariga halal qildi didilar. Demek tilla haram bu. Haramligini bilib turib, ham namazu qidi usha adam, hajge, umrege balkiladi hariyili, likin kulliga tilla uzik taqibira. Nima getsa, khotinim xafib olad digil. Mana bu, odatlanib qogen narsida, odamin suğurvalisli qiyinligi. 16:43 noma haramligini bilib turib qarindoshilarini uyigab kirib, kilinilarimi ilan birgi otirishlikke mazbur qiladi bazibir kishilari. Hadisa bir mihi raqibat bosin digidi. Mihi raqibat bolish uchun albiddi shariyatke xilaf qib turib, mihi raqibat bolish gireyimi. Biz qachan shariyatke amal qilamiz, qachan urganamiz bunarsan ardan, qachan uzimizdi hawai nafsimizge toqrikeze ibadat qilib, hawai nafsimizge toqrikeymegan jayida uzimiz bilganimizi qib kituramizimi, uzimiz bu digana shariyat tuzush digana bu. 17:11 Allah asirasin, bu Allahke ibadat qilishmez bu. Allah subhanahu wa ta'ala yahudlar haqqada etkendi, amani buguni ham qinchi yahudlarini haqqada ayatlar uti yabdi. Ularini qiliglari peygambarlarida uldirish, peygambarlarida atibalarini uldirishlik, kitaplar tilawat qilip durub uzlari, ushe kitabke xilaf qilishlik. Nige Allah subhanahu wa ta'ala yahudlardi bizge misalkibiyeti yabdi ki? Chunki bizde manishe adatlar bar. Kitabdi uqib durub, ushen ersani bilib durub, ushenge xilaf qilishlik bar. 17:41 haramligini bilib durib davam etivur ishligi bar. Biladi haramligini gani davam etivur ad shuni. Allah u Rasuli qaytardi bundan disa qaytmaydi adam u shani. Fani az sahabini qari Rasulillahi qulubilani alib tashligan darsani, min Rasulillahi tashligan darsani qaytu amin mandigi. Yani Allah u Rasulillahi bugan ihtiram an shundayi bugan qalbdi. Bizda agar shun calig sidq busa agar harekat busa Allah subhanahu wa ta'ala uzu hidayat laydi inshallah. Nabs shundayi narsay ki tarbiyaylasa tarbiyani qabil qiladi. 18:13 Allah Ta'ala yata'adi ki, وَنَفْسٍ وَمَا سَوَّاهَا فَأَلْهَمَهَا فُجُورَهَا وَتَقْوَاهَا قَدْ أَفْلَحَ مَنْ زَكَّاهَا وَقَدْ خَابَ مَنْ دَسَّاهَا Bu ayati mazmuni de Allah Subhanahu wa Ta'ala nafsti Allah Ta'ala yaratib insange yahshilik ve yawmaligini kursati qoydi. Kim ki shu nafsini poklasa, onu terbiyalasa, usha adam nezrut tabbadi. Demek biz nacat tabbishligimiz uchun inkette ishimiz uzimizde icimizdaki nafsi terbiyalish girik. 18:43 Yani bun yuli bar, terbi eleseyiz, terbi elen edi inshallah. Tugtel mi imen digidi? Sigar cik istin, tugtel mi edi adamlar? Shun chali uryan qoyin. Wa qad xab amen dessahe. Dessahe nima? Dessahe, yani nafsini, dessahe digani, uzu kubub yubarish digani, yani chukdurub yubarish digani. Hawayi nafsi itchilariga, shahvatlariga chukdurbarish digani. Shahvatlar itchiga tqib yubarigan nafsini, tqib varigan kishi, 19:13 bu vaqad xaba, yani bu adam yudqizdi digani. Xaba digani, yani quli dahi ki, shun dey narsani utqiz var qoydi digani. Bit de umrda yashaydi, bu yam olmi shiyli yashaygan, bu yam olmi shiyli yashaygan, lekin bu jannatil a'la ge kitgan, munisi busa, eyn dozakta topaya kitgan. Nama sababtan? Hamshi nabsini uzi shahwatlariga irgash bitganla gochun. Shun chalik daracada nabsimizga berlib getib qaldik. Sal busayam, uyxudan uyganisligimiz gerek. 19:40 kiçasi ukhleb etken adam yukhuda uyganib kitken pe ette, Rasulullah s.a.v. ettilar ki, kim agar kiçasi yukhuda uyganib kitse, onu bir tasbihini ettilar, ashadu wa la ilaha illa an, la hawla wa la quwata illa billahi al-azim, Allahumma qfirli, al-hadis, yani uzun hadis, subhanallah wa alhamdulillah, wa la ilaha illa allahu wa allahu akbar, wa la hawla wa la quwata illa billahi al-azim, shu duana uqsa, gunahumni kicirdib, Allahumma qsa, duasa cabad buladigalli. 20:07 Baz adamlar bar, kichasi uganib gitgen peytde bir sigar chikvalad ushendi. Chigib, balkonya chigib sigar chigib turatdangi, dashib yanikib, joyikib uxilayib. Na Allahdi zikir qilishi bar, na tarat qilishi bar, na kireket namaz uxish bar, namaz uxish bakti ikendir. Qafil, qafilatda utgit yapbiz. Yani manabu narsa, hammamizda bar bugan narsa, Allah subhanahu wa ta'ala islah qisin hammamizi, Allah ta'ala nafsimizdi paklayirigan kisilerden qisin. 20:35 Rasulla sallallahu alayhi wa sallam, Bukhari ruwayat qiyan hadiste, Abu Sayyidi l-Khudriyini hadisiden, Rasulla itlar ki, man yasta'fif yu'iffahu Allah, wa man yasta'gni yu'ghnihi Allah, kim agar uzun iffatli bulishlikki hareket qisa, Allah ta'la yurdan birada unu iffatlik odam qilali. Kim agar bay bulishki hareket qisa, nafsini bayitishki hareket qisa, Allah ta'la unu nafsini bayi qilali. Walik bu nafistaki narsa, wa man yatasabbar yusabbirhu Allah, 21:02 kimki agar sabrli bulishlikke hareket qisa, Allah Ta'ala unge sabr biradi. وَمَا أُعْطِيَ عَبْدُنْ عَطَاءً خَيْرًا مِنَ الصَّبْرِ Buraar kishi sabrden kore yakshi sawqa birilmage hichbir kishige. Allah Subhanahu wa Ta'ala, manayushun dey, nafsini fakir edigen kishilerden qisin, أَقُولُ قَوْلِي هَذَا وَأَسْتَغْفِرُ اللَّهَ لِي وَلَيْكُمْ سُبْحَانَكَ اللَّهُمَّ وَبِحَمْدِكَ نَشْهَدُ أَلَّا إِلَٰه