نص مُفرَّغ آليًا وقد يحتوي على أخطاء، فارجع إلى التسجيل للتحقق من الألفاظ.
0:00 بسم الله الرحمن الرحيم الحمد لله رب العالمين الصلاة والسلام على أشرف الأنبياء والمرسلين نبينا محمد وعلى آله وصحبه أجمعين أما بعد 0:29 bitilgan, xinin uchun darsimizda mana xu tarsirini asoslanman baqil valamiz, hamda bazı ayatlarina agar kinaytishlik keredik bola digan busa, ona kinaytir uraq aytibotamiz. Awala bu Muhammad Ali Sabuni toqrisida u kishina tarzimeyi hali haqqida gapir bota digan busik, bu kishina toqilgan yillara 1930-ci yildi Suriya diyarida 0:59 xalab digan shahrda togulgana kan bu kshi, xalab shahrda. Hamda bu kshini ushi yashligidan togulgan xanadani, ilim xanadani dib etibar qalingan, bu kshini atilara ham kattabir alimlar dogana kan. Bu kshi yashlig baytidan bashlab ilimni yaxsh gorib, hamda ushi davr digib ogan alimlarini daslariga qatnashgan xaladda. 1:28 qeblab ilimin ozga xosilqigan aqyan. Bu kisha umumi suratda maktab dastigini, basdanqis maktab, mutawasitda bularda, mutawasitda dibaytlada, orta maktab, handa sanawiyyat edib, edib, gimnaziyat edib, edib varqilamiz. Ali uxan arsilarina yaxshi suratda, cidaham ali daracada bitirib otkandan qiyin, uxan Suriyadagi vaqf ministerligi tamaanadan, bu kishini azharga ozini nafiqasta, yani uxan. 1:58 vazarat, yani ministirlik, özünü nafiqasda Azharga uxishka cunatkanakan. Bu kishi Azharna shariyat fakultetida 1952-ci ilda ali daraja bilan bitirganda, 1954-ci ilda isa yukari malakali mutakassiz bolib ushiddan diplomna aganakan, yani xazirdigi doktorlik darajasiga barabar kiladib aichali. 2:27 Ana undankigin azhardagi oqishtan qaitkandankigin, oz digi bir madrasada islami sakafat, marifat, manashun asilandan dars beradigan ustaz qilib saylanganda, tahminan yed dilci dars berib durib, undankigin, Saudiya Arabistaniga yallanma oqtuci qilangan halatda, Suriyadan jonatganikan kilishu asasda. Saudiyagi bargandankigin huyatda, 2:56 universitetde köpraq dars bergen eken. Bu, Mäkkədegi bugən universitet, genci Ummul Qur'anib namla ngan bu universitet, bette tahminan 28 yil atrafıda dars bergen eken. Undan tashkari, yana bu kşini, Mäkkəde, yani Masjidil Haramda, darsları bugən, asasan tafsirden darsları bugən, keyin rabitay alami islamiyyada. 3:24 i'cāz il-ilmī fil-Qur'anī və s-Sunnah, yəni, Qur'an-ı Kerim sünnat, Baygamba s.s. sünnatlar dəgi, i'cāz, yəni, mu'cizə, dəmanını bayan qılıv qi, iləm, mənə şu nəsə tuğrusda, uşa rabitaya alam istamiyada, ixte gənə gəllar. Nənə undan ki, bu qişi asasan, ki yingi umirlarda, kitab yaziçlik uçan astaydil bugən, bu qişinə, utdizdan artıq, kitablar, 3:53 bitilgan kitablarini muallifiq sablanadi. Buna icide Korange alaqadar bogan kitablari ham bir qancadi. Shulardan birisi mashhur bogani, safiq tifasir digidi. Lekin bu kitabini bazi xataliqlari bogandi uchun, bazi alimlar tamamdan ushe xataliqlari bayan qilingan urlilari bogani. Lekin bu kishi barib-barib turib, mana bu aqirgi yazgan kitablari boladi yambusi ushe avvaldigi tapilgan xatalarin togrilib. 4:21 uşa itqad məsələri barazda buladigan busa həm, uşa nəsrləri digi özlərinin atalarini toğrilab çıqqan aqyan. Xini üçün, bu axir digi muqtasar bugan kitabi, uşa ahli sunnani itqad tomandan həm ilim marifat tomandan həm ahli sunnani yoliga toğrilab geladib. Xini üçün, şu kitabini biz tallaya qaldi. Bu qisha 2007-ci ilde Dubai digi Ashquran-gi xizmat qaliçlik. 4:47 mükafatı bar, kət də aləmi bu gən mükafatı sablənədi, rüşə mükafatını sahiblərə həm bu gənlər. Hazır gib ayetdə, əsasən, kutab yazdik bilən bu kişi şuglənədi, cidə həm adabiyyat sahasda mutaxassiz sablənədi, yazdigan kitabları da cidə bir faydalik bu gən, adabiyyat arab, adabiyyat geti qisdi bu gən, cidə həm faydalik bu gən neslərini köp yazdidi, həm də bu kişinin üslubları köpraq, addileştirilgani, nisaddileştirilgani üslub sablənədi. 5:16 Xundan, bu qishi xazir yazib tugu deyikgan narsilari, bu shihah sütla didi, altida usha hadislar toplama, imam buxaridi, imam muslim, termizi, abu davud, nasai, ibni macib oladigan, basa shularini yengillextirilgan, ustubdigi, sharkh digan kitablarini cikariyab digan, bazilarini Allah alam cikarigan, ham imam buxaridi shahiylarigi bergan saddi sharkh suratidan, ondankin qogiyallarini xazirgi payibda nima asti digan. 5:45 çab qilmishlik, ostida yoki tüketmishlik arafasta turib tiken. Kecey kyni yakinda bitirgen limasi, imam terimiz yedi sunanlarini, yengillextirilgin suratdigi sharxini, yakin kyni da, shu, barikka aldin tüketkene gerlar bu kishan. Indi bu kishana kitoblarini ikirishib ayitadi gyan bosik. Muqaddimasidan uqob bundan ayitibotu kitamiz. Bismillahirrahmanirrahim. Al-muqaddimah. Alhamdulillahi ana rabi kitabihil mubin. 6:13 uqula ibadihil mu'minin, wa salatu wa salamu ala imamil anbiya wal mursalin, sayyidina muhammad wa ala alihi wa sahbihi ajma'in, wa ba'd Allah Ta'ala ga hamd busin. Allah Ta'ala uzini bu mubin kitaba, mubin digani, hamman arsana ashkar suratta bayan qiluchi, kitaba bilan, yani Quran-i Karim bilan, mu'min bugan bandalarini, akillarini munawar qigandir. Mana shundi bugan zatga hamd busin digdi. 6:40 Yəni, Allah Ta'ala əzəni mumi bugən bəndələrənə, əqəllərənə, Qur'an-ı Kerim bilən münəvvarki, yəni, xaqiqatdan Qur'an-ı Kerim insallar üçün xayatı mobaynda, həmə sahalarda zarur bugən ilimnə alib gilgan. Vassalat, erkeyn, peyğamberlər, həmdə elçilərnə imamı bolmiş, Muhammet sallallahu aleyhi və sallamge salatu salamlar bosan, uqşini özlərgə həm, ayinlərgə həm, sahabalarına, həmmələrgə həm salatu salamlar bosan dide. Demek, Allah nə? 7:09 Salat salamna aytishligi, Allah ta'ala baygambar salat salamga salat aytishligi, bu, özunu huzurdigi bogan zatlarini ikide, yani farishtalarini ikide, Allah ta'ala baygambar salat salamna maqtashligini aytiladi. Bandalar tamandan salawat boladi yamusa, Allah ta'aladan u kishige rahmat bilan dua qalishligi boladi. Fa inna al-muslimin al-yawm fi amassil hayaja ila fahmi kitabillahi al-azim, wad tamassukibih. 7:38 fī ʿasr intaghat fīh il-mādda wa tahat fīh il-bashariyya fī khidam il-māddiyya fan xarafat an hidāyatillāh mā ʿannabayn āyidīhim hāda n-nūru l-ilāhi il-waddā al-munqith lahum min ash-shakā dhidhā kāna lizāman ʿalā l-ulamā an yuʿīdu l-ummat ʿummat al-islāmiyya ilā marqaz ʿizzihā wa siyādatihā wa thālik bil-irtibāt bi kitābi rabbihā al-ladhī fīhi s-saʿātatu wa n-najāḥu wa l-falāḥ al-battab yun kundayyā mus 8:07 rabbilarini, mana bu büyük kitabini çünçlikke, onu mahkem tutuclikke, cünahem muhtacdırlar. Eni, musulmallar bugun günde cüdeyem muhtaç Allah dağlanı kitabini çünüp, onu mahkem tutuclikke. Səbəbi, bu kitabda insanını, şu xayatu dünyada hem, ahiratta hem, baxsadatın tapışlik, mänhəci bardır. Xasratan, mana şu, xazirgi bugen dəvrimizde, bu dəvirde, 8:36 materiya, yəni maddiyat, həm meyakqatu uyan qigan. Yəni, həm mənərsə maddiyatga bağlanib qigan. Həm də insaniyat, həm əşə maddiyat pərəslik ummaniga, ə ummanıda tahat digana, ədaşib getgan digan manasda. Yəni, əşənda gəndirakla yorubda digana. Yəni, maddiyat ummanıda, insaniyat gəndirakla yorubgan. Şun deyibir davrda, hüsumallar cüdayan muxtajdi də. 9:06 Mənə shu səbəblik ulər Allah Ta'lanı hidayetidən ədəşib getdilər. Gerçi ulərni qulları da mənə bu ilahi bugən, nuhayetdi yarqın bugən, nur busa həmki. Həm ulərni baht qaraliydan qutqar ucu bugən ilahi, yarqın, nur ulərni qullarda bolisik bilan bir gelikdə, ulər Allah Ta'lanı hidayetidən borulib getdilər. Shu səbəb ulemalarga, alimlarga, 9:36 islam ümmətinə, özünə əvvəldegi azizlik, hükümrallik mərkəzigə qaytarişlikləri lazım buq qaldı. Bu isə, əlbəttə, rabbilərini kitablariga bağlanişligi bilən buladi ki, bu kitabda insallarına baxd saadetləri, zafar, amat, maffaqiyyatləri bardır. Allah ta'ala itadi ki, iqad ja'ikum min allahi nurun wa kitabun mubin. 10:00 yahdibihillahu man ittaba'a ridwanahu subulassalam, wa yukhricuhum minadzulumati ilan nuri biidnih, wa yahdihim ila siratim mustaqim. Dar haqiqat, Allah Ta'ala tamandan sizlarga nur hamda barchan arsana ashkar bayan quluqe kitab geldi. Bu kitab bilan Allah Ta'ala özün raziliyiga irgishadyan kimselarna toğrlik yollariga yollab qoyadi. Ularna zulmatlardan nurga 10:29 həmdə u insallarini doğr yöldge Allah Ta'ala yollab qoyandiydi. Demek, mənə shuk kitabke insallarini duniyadigi bugen baxd saadati xam, toğrlig bolucdigi xam, ahiratdigi muaffaqiyyati, ki najat tapşiligiyem, mənə shuk kitabke bağlan gedikan, shunu minnat qalib Allah Ta'ala mənə bu ayat karimada ulargi bayan qalib otta. Hada waqad wada'atu baynayaday ixwati il-kiram, ixwati il-mu'minin, hadat tafsiral wadihal muyassar. 10:58 Asa an yanfa'a allahu bihi man yuridu lahu l-khayir, wa huwa tafsirun yajma'u bayna'l-ma'athuri wa'l-ma'akul, bi yuslobin sahil-miyasar, yafhamu l-khaasa wa'l-a'ma, wa allahu as'alu an yanfa'a bih, wa yaj'alahu khalisan li wajhi il-karim, wa yuafiqana li khidmati kitabihi wa dinih, wa allahu min warayil qasd. Manashu narsalarini yuqardayt yudkan narsalarimgi itibar qalin, bularnan aynab yetim. Min muamil iradarlarimna aldiga, manabu, 11:28 Ravishan bugan, yengil bugan tafsirni qoydim. Shayatki Allah Ta'ala bu kitab bilan qaysi bir kimsi geyaxlini irada qigan bosa manfaatlantirsi ushi bandani. Bu tafsir iki xil tafsir uslubini özde camlagandir. Birisi, rivayat arqalik qilna digan tafsir, bosa ikintisi, fikirlashlik arqalik qilna digan tafsir. Mala, shu ikilasini ortasini cüdeyam yengil asan uslub bilan camlagandir. 11:57 Ona xas bugan talib ilimlarxam, amma talib ilim bumagan amma adamlarxam hammasi shuna veradi. Men Allah ta'ladan manashu kitabilan faydalantirishligini, özini uluq yuzu uchun xalis qalishligini hamda bizlarni isa özini kitabi dinini xizmati ge muaffak qalishligini. Sorab qalaman Allah ta'la. 12:23 Bizni qasdimizni artadadir. Yani, biz qasqiladigan zat Allah Ta'ala chundurdi baytiyarikda. Xadimul kitabiyas sunna, Shaykh Muhammad Ali Sabuni, demay kitab sunnatni xadibi xizmatsi, Shaykh Muhammad Ali Sabuni deyib aytibotada. Demay ki, manabu muqaddimat. Muqaddimat uzi nimi uchun keltirilad disa, muqaddimatda ushi kitabda aytilishiye, kirey bugan, kitabdini qisqigini mavzuusini aytibotukitada. Yani, kitabdini hemen aksaqigaligana, yoyki bu musta bu kitab kanchaligi ahamiyatki ikaligana. 12:53 insan ushe mukaddimasi da berib oç kitadi. Unin ucun, man a'zir ayet yotamiz, fatha surasini, alhamdi surasini Qur'anini mukaddimasi dibaytiladi. Mukaddime digendan murad, dimayk, butun Qur'an-ı Kerim öz isiyoygan hama ma'zudi, khulasasini alhamdi surasite Allah Ta'ala'ya cemlab koygan. Alhamdi surasiki siqdirib koygan. Anashuncun, alhamdi surasini göbtilik alimdar, tafsir qigan baytib oyyan ki, bu, Qur'anini mukaddimasi, yani, 13:22 Qur'an-na ishiq qisqartirilgan surat digi manashi qorunashi dit aytishi utadi. Bu kishi ham yuzda harbar oda muqaddimi yazgan baytdi, vishi kitabna ahamiyyati, ya ki onda veriladiyan naslar haqda aytidi utadi. Mala bu yutdiyam, alibatda bu kitabna uqishlik, tushunishlikni zaruriyatda orsda qisqa sema'al matberi utib getdi. Demek harbar insan duniyada ham, ohradda ham, agar zafer tapamandisa, baxsa adub gerishamandisa, bu kitabna awala tushunishlik gerek giyin vishi kitabka. 13:49 Amal qalisdik gerak. Manashuq ginaysa, judahim insan uchun muhun. Amal qalisdik uchun isa, azir mana biz edi otadigandik. Insan usha ayetlarina shun isdiyik gerak voladi. Manabu bilan, demayk, bu tafsirlarini baslayabdilar. A'udhu billahi minash shaytani rajim. Demayk, barinci, Quranini oxisdikdan aldin, Allah da'aladan panax soraladi. Kimden ediladigam busa, shaytandan panax soraladi. 14:19 Səbəbə, nəmə, hüqun A'udhu billahi min ash-shaytani racim dib aytadi insa? Nəmə, hüqun Allah Ta'ala dən insaq Qur'an okushligi də panax soriydi. Buna xaqqa da tizqaraq aytibuta digan busek, elbette, insaq Allah Ta'ala ge iltija qigan xaladda aytmuxci buladi ki, parmabdi qar'alim, bu yabda bir düşman bar ki, onu faqad gida sen gida daqqilandisaq. Biz onu kormi digan, dekin o bizi qoradigan bir düşman bar. 14:47 Bu dushmanin asasan hayattigi maksadi, mumin bugan bandalarini Allahini zikir edan tozsuslikdir. Ularini yamallikke, undashlik, yamallikke, qizqtirislik, yaxsliqden isi tozsuslik voladi. Ana vishamdiy bugan dushmandan, seni kitabini okayakgan payitimda, seni zikirini qalyakgan payitimda, faydalanishligim aldini, veki vumisa oqishligim, zikir qalishligim aldini, toz qamasligi uchun sendan. 15:15 Panax surimandib, musulmanadan iltija qiladi. Anaw shandik, dimak, Allah ta Allah ammana shunasi gibi yurib utkan, anaw azad qiladi, ay tadiki tafsirul isti'ada, yani isti'adana, yani a'udhu billahi min la shaytan racim, dib a'icligna tafsiri doğrusda. Isti'adatu leysat ayatan minal, ayatan minal Qur'an. Dimak, a'udhu billahi min la shaytan racim, dib a'iclig, bu Qur'an digi bir ayat imas. 15:40 وَإِنَّمَا هِي أَدَبٌ أَمَرَ اللَّهُ تَعْلَابِهِ Belki bu, Allah Ta'ala buyurgan adabdır. اَعْضُ بِاللَّهِ مِنَ الشَّيْطَانِ رَجُمْ دِيشْلِيكِ Bu, adab sablanadi. Yəni, Qur'an okşilikini adabı sablanadi. قَبْلَ الْبَدْءِ بِتِلَوَةِ الْقُرْآنِ بِقَوْلِهِ فَإِذَا قَرَعْتِ الْقُرْآنِ فَاسْتَعِذْ بِاللَّهِ مِنَ الشَّيْطَانِ رَجِيمِ Yə 16:09 Bu nasali isa Allah Ta'ala ux bu suzu da eytib utkani ki, agar siz Quran okumaxci boli digan busaniz, Allah Ta'ala dan ushe mal'um bugan Allahini lanatiga uchiragan, shaytandan panax sorindidi. Demek, Allah Ta'ala dan, Allah Ta'ala ge iltija qalib, Allah Ta'ala saklasligini, ushe shaytandan saklasligini sorindib Allah Ta'ala itkani, mani shu ayetke binaan bizlarini buyurgan bu adabı dibi ediladi. Buna manasi isa shu ki, 16:38 أَعَضُ بِاللَّهِ مِنَ الشَّيْطَانِ رَجُمْدِ بَعْدِ الشَّيْطِ مَعْنَاصُ شُوكِي أَسْتَجِيرُ وَأَعْتَسُمُ بِاللَّهِ مِنْ شَرِّ شَيْطَانِ الْمَرْجُومِ الْعَيَاتِ الْمُتَمَرِّدِ أَنْ يَضُرَّنِ بِهَمْزِهِ وَلَمْزِهِ وَسَاوِسِهِ فَإِنَّ الشَّيْطَانَ لَا يَرُدُّهُ عَنِ الْإِنسَانِ إِلَّا اللَّه 17:08 tashburan qalingan digan, Allahla rahmatidan tashburan qalib quligan, shaytanin yamalligidan. Bu shaytanin sifati, ayati, ayati digana, mutakabbar digana, özunu cudayan, belat aducu bugan, mutamarrit digana, qaysar, Allahna heç qaysi bir buyruğu ge buyusun mey digan, mene şun digan, shaytanin yamalligidan, Allah ta'ala bilan, himaya soriman, Allah ta'ala bilan, himaya ilaman digana. Bu shaytan albette, insange zarar qiladi. 17:37 yani mingi hamzi bilan. Hamzi digani bu teginishligi digani. Bir adabin aqid chumchidab teginishligi da hamz digiladi. Yani teginishligi. Lamz busa fasad qilishligi, yani yamanlik bilan teginishligi, yamanlik qilishligi, fasad qilishligi. Hamda onu vasasalar bilan mingi zarar qilishligiden Allah ta'ladan himaya sorimad. Junki, shaytanni insandan qaytaralli digan zat faqad kina 18:04 azizlik, uluqlik, rabdisi bugan Allah Ta'ala dar dib aytadi. Demek, Allah Ta'ala dan baski hicbir kimsel insani shaytandan imaya qalib qalanmaydi. Shun-shun, Allah Ta'alani ojige iltija qalib perverdi gara alam, mina saklagin, shu shaytanin yamalli gidandi idi. Bundayn yini, shaytanda qaladigan ishi bilaslar, innima yuridu shaytana an yuqi'a baynakumul adawatu wal bagba'a filxamni wal maysir vayasuddakum an dhikrillah. 18:35 wa'anis salah, fahlantu muntahun, yani, shaytanla qiladigan ishi toqrista aytu utilli ki, insallarini ortasikida adawat salishlik, bir-bir bilan orish qozab qoishlik, fitna salishlik, hamdi shu bilan bir gelikdi Allah ta'alanı, zikiridan tosishlik, ibadatdan tosishlik, manashu shaytanla qiladigan ishi. Irtta yukis qiladigan, shugullanadigan, ayitili guhiltit ishi manashu nasab olad. Bashka ishi yok bunu. Faqat kina manashu nasab ilan shugullanad. 19:02 Anaw shanday bu gandankin, insan qormastan, shaytan insangiki gandankin, bun faqad gina Allah Ta'ala dangina yordam surab, bundan himayilinladi. Aqis halda, baski insani himayi qaladigan, bundan himayi qaladigan mersasi yoqdi. Bismillahirrahmanirrahim, indi Allah Ta'ala namı, yani rahamdil bu gand, mishaba bu gand Allahin namıdan basliyiman digan, mana bu ayet karimani tafsiri doğrusu. Bismillahna, basmaladigani, Bismillahirrahmanirrahim dimayicilik, 19:32 ... ... ... ... ... ... ... ... ... 19:58 Büyük bugan, uluq bugan Allahna namı bilan başlayiman. Xarqan dey isni, nana Peygamber sallallahu alaihi wa sallamdan geladilar, hadislardayim geladi, Bismillah isi ayitiladigan is naqisligi doğrusda. Elbette, insan qayisi bir yaxshi isni başlayidigan busa, Bismillah kelimasini ayitib başlayishligi bu sunnat hamdar. Nafiqat Quranin itilavati belki, hamma yaxshlik bugan islarni başlayishligi Allahna namini ayitib başlayishligi bu. 20:27 mustahab sunnat bu gyan or nasadir. Bu bilan, min hamay islarimda Allah ta'alanı namı bilan, yardam sorigan halatta başlayiman digana, Allah ta'aladan awnina, yani awn diganim, yardam digan manasta, yardam talab digan halatta Allah namına itib başlayiman. Cunki, bu Allah ta'ala ibadat qanla digan perverdigardir. Bu Allah ta'ala fazil, kerem igesidir. 20:58 hamda rahmata xamman arsana uzu ciyo agan raham dil mihrban bogan zat ki, bu zat faqad gina bu mihrban li gini qiyamatda momin bandalariga gini xasdi idi. Bu dunyada xammagi beladigan busa, Allah ta'ala li gini rahim sifati faqad gini momin bogan bandalariga gini xastir. Qiyamat günü, shun diye bir gün boladi ki, bana bu yutta ayet kariyman ayet koyildi, insange na tabgen maal dunyası, 21:28 nə dünyada quwad berib qubturadigan farizant, balaca qalari yardan bermiydi. Faqat ginə qaysi bir kimsi Allah ta'lanı huzuriga saqlam qalb bilankiladigan busa, uşa adamga, uşa qalbi saqlam ikanligi ginə yardan biralliydi xalas. Hə, mənə şu dimək ayat kariman ayetibittir. Dimək, bittim, a'zibillahi min ash-shaytan racimdan Bismillahi r-Rahmani r-Rahim toqrisidir. Bu nə? Hükumlari, yu ki bu mese, 21:57 Bularga tayallik digisliy bogan masallar, awwala aytib otdik, A'udhu billahi min ash-shaytani racimibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibibib 22:25 başlagin aytikan peytida, bun dedib aytishligi, hudun alinlarina, isuzlarigi gore sunnabdib itibar qanladi. Hamda, namazda bosan, daki namazdan tashkarada bosan, albette, a'zumillahi nashaytan racimini aytiladi. Indi, Bismillahirrahmanirrahimgi alaqadar boladigan bosa, Bismillahirrahmanirrahim bilamiz ki, Quranini harbitte surani, 22:52 baxshida turadi. Faqat kina tawba surasi bunda musna qalingan, chunki tawba surasi nazil bogan paytida rahmat bolib imas, belki kafirlarga, mishuklarga qiliq bolib nazil qalingan. Yani ularna halakati uchun nazil bogan suradir. Sun uchun bunda rahmat suzini islatilmagan ulargan ispatat. Qoygan, boshka barchi suralarda Bismillahirrahmanirrahim sahaba yadamandan yazil geldigi uchun ushandi qalib. Bismillahirrahmanirrahim ayeti bu. 23:22 Mustaqil bugan ayattir. Har bir suralarini, al-bashqa suradan acracilik uchun bashta koyuladiyan. Hattayn ki, Fatha surasi barasda, al-nur iqtlaf qaladi. Fatha surasi da, Bismillahirrahmanirrahim, al-hamdi surasini iqtikiradim, yoy ki, bu mustaqil ayat midiyilganda, qebtirik alimlar, al-hamdi surasini, al-hamdidan baslanadi, Bismillahirrahmanirrahim denimiz. Çünçün, bazı alimlar, Bismilladi, 23:52 Birinci ayetde fisaqla shatifat, hana shunu yuchun, namazda quliyikken payitdiyam, hana shafi'i mazhabi degi buganladdan qibraq bulamiz, Bismillahirrahmanirrahim dib ayitib, unnaki Alhamdulillahi Rabbil Alamin dib ayitib utgitadi. Demek, baqisda Bismillah da ashqar ayitadi. Bundanki yin, Alhamdu surasi yedir de ayetden ibarat bolad yam busa, birinci ayeti, Alhamdulillahi Rabbil Alamin dib, zi qibdirik alamlar ayitadi, hana shun asasi, vallaha halam, tohra, 24:19 bismillahirrahmanirrahim, isa Qur'an-ni içdegi ayet ham sablanadi, çünki Nahl-Mas, Namil surastaki iladi, ayet ikanligi, hamda, başka ayetlarni başda turisligi, Fatha surastani başda turisligi de, bu, mustaqil bugan ayetli itibar qanladi, eli mustaqil bugan ayet sablanadi. Buna aiclik ham, bismillahirrahmanirrahimdi, Fatha surastani awal aicligi icmabilan ki gani, bu, albette aicladi, usuz. 24:50 başlanil miydi? Elbette, Bismillah bilan başlanil adi. Hamda, uzu Bismillah deyib aytishlik. Agar insan, yangi surani başlayekken busa, qaysi bir surani baştan başlayekken busa, Bismillah deyib aytishligi sunnat sablanadi. Agar suralarini ortasdan okumaxchi bola digan busa, Bismillah na aytishligi shat qalim miydi? Ayta digan busa, yaxshi deyikin, aytishligi shat qalim miydi? Ha, namazdanchi de busun, yoki, namazdan. 25:17 Tashqarada busal. Demek manashu bismillahi ki alaqadar bugan kumlarada. Inde, alhamda surasana ayitiladigan busal. Bismillahi r-Rahmani r-Rahim. Alhamdu lillahi Rabbil alamin. Ar-Rahmani r-Rahim. Maliki yawmid din. Iyaka na'budu wa iyaka nasta'in. Ihdinas siratal mustaqim. Bu mufassir alam ayitadiki. Tafsiri suratu l-Fatiha. Fatihah surasana tafsiri. Bismillahi r-Rahmani r-Rahim. 25:45 Allamanal bari jalla wa ala, kaifiyan bagi an naxmadahu wa nuqaddisah, wa nusni aleyhi bima huwa ahlun lil madhi wa s-sanah, fa qala ilhamdu lillahi rabbil alamin. Bizga Allah subhanahu wa ta'ala bari digan yaratuchi digana, jalla wa ala uluq bagan, ali bagan Allah ta'ala bizlarga, uzad ki qan dey qalib hamd alishligimizna, qan dey qalib uluq alishligimizna, qan dey qalib uzad ki makhtawlar alishligimizna, bizga talim veriyat. Uziq narsiga, 26:13 maqtawga, sanayiclikga layiq bugan narsasi bilan. Qandi layiq bole digan busan, ane u shandi surati da bizlarga qandi qilib uzatna uluqlaicligimiz, hurmat qiliicligimiz, yoy ki bu mese, maqtawaicligimizda Allah Ta'ala bizlarga talim berib, mana bu suran başda eti utiyabdiki, alhamdu lillahi rabbil alamin, demek, butun alamlani parvaddigari bugan, Allah Ta'ala ge, barcha hamdu mabihlar busan. 26:41 ḍḈḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍḍ� 27:10 Alhamdulillahirrabbilalamin diganda, ey bandalarim, silar ayitinlar, agar silar minge shkirana qalishligilar, minge makhtaw ayitini xoqli digan bosalariniz, Allahgi hamd bosun dib ayitinlar. Bonu manas suki, butun makhtalarini hammasi yaqiz Allah ta'ala uchundur. Bu musiklar, adamlar ibadat qiladigan, bu tsanamlar siz, faqat Allah ta'alan özgigine xastir. Makhtawga, doluq shkirana ayitlikke, hamdu sana ayitlikke, 27:40 fəqat ginə, bütün aləmlərini pərverdiyari bugən Allah Ta'ala ginə haqli idir. Aytilişliyi ki, Allah Ta'ala ginə haqli idir. Bu, Allah Ta'ala bütün məhluqatlari ge, türli tümən nimetlərini, tazli mərhamatlərini təkibsə gəndir. Allah Ta'ala xaliq li cəmiyyə məfil kən, bütün kainatdiki bugən nəslinin hammasını yaratkən zatdir. Yaratişlik bilən, dünyaya kiltirişlik bilən, özü yalgız, başkar uçidir, şunu təsarif et uçidir. Bu zat, periştələrinin ham, 28:09 insallarini, ham cillarini, ham kushlarini, vahshi hayvallarini, butun mahlukatlarini Rabbisidir. Yani, nimi utun Rabbil Alamin, Alamin deyvaitlari butun alamlarini perverdigar diganda, har bir Allah tala yaratkan mahlukatlar ozu bir alam, hayvallar bir alam, insallar bir alam, cillar bir alam, kushlar, baska butun mahlukatlari, cansiz bugan bulsin, canli bugan bulsin, hama mahlukatlar ozu bir alam sablandi. Alam digandini nama, 28:35 Alamlar aytishadi ki, bu, Allah Ta'ala'na bar ikelniygi dalilat, alamat beli gi, manashun chun alam dib aytilgan. Manashun nasilarni, butun yaradgan nasilarni hammasi geltirib durib, anu ushirlarini tarbiyyat gunandasi bogan, tarbiyaqili uchisi, butun hammasin rizqana bir uchisi bogan, yaraddi uchisi bogan, Allah Ta'ala'ga mahtavlar bosun, hamdusanavlar bosun, dib aytiliyabdi. Ar-Rahman, Ar-Rahim, indi mada bu ikeli kalimat doğrusu da aytib otadi bu. 29:03 Аллах Та'лахны, gözəl isimlərdən ikdə isimdir. Рахмэн, digəni, bu. Рахмэн, digəni, yəm, ikələsi, yəm, raḥmət kəliməsdən alıngan. Рахим, həm, raḥmət kəliməsdən alıngan. Lekin, arasda azraq farkı bar. Bi'əttəgi, bu, yəni, farkı shuqi, Рахмэн, digəni, Аллах Та'лахını, zati sifətidir. Fəqat, Аллах Та'лахını, öz giygini xas, bu, yəni, sifəttir. Yəni, bu, Аллах Та'лах, alladhi wasiat raḥ 29:28 Unu rahmati ham manasani özücigi agen zatini Allah Ta'alanin özün zatiki alaqadar bugan sifatidir. Likin, bunun fazli isa, butun mahlukatlarini hammasiga ammaten bugan. Bime en'amu ala ibadihi min ni'amatil xalq, yani bandalariga in'am etgen, yarashlik nimeti boladime, rizq verishlik, hidayat qalishlik, yani togluya bahsada tiyuliga hidayat qalishlik, manashu nimetleri bilan, butun mahlukatlarini hammasiga Allah Ta'alanin fazli. 29:56 Ammatan bugan, ane ushe narsalana, xaym nasi Allah ta'alana, shi rahmat sifati bilan, khasatan, rahman sifati bilan, ba'alad bugan narsalardir. Rahim isa, bu qiyamat gunda, mu'min bandalarina, uzrahmadigi aladi, digan ma'nana inatadi. Rahman, wakana bil mu'minina rahimandib kildiradi, ayat karimada, Allah ta'ala, mu'min bandalariga, rahimdil bugandib idladi. 30:23 Rahman bu yadullu ala annahu subhanahu muttashfun bi rahmati bidayetihil muqaddasa. Demek Allah subhanahu wa ta'ala özünü muqaddas bugan zatı bilan, özlügi bilan, sifatlangan, ikenligi dallat qiladi. Rahim isa bandalarigi alaqadar bugan sifatina inlatadi. Demek rahmat Allah ta'alan özü, masayihar atislik, bu Allah ta'alan rahmanligi bilan bugan, adamlargi rizq berisligi bilan, hamasa Allah ta'alanı rahman ikenligi bilan bugan musal. Rahmat. 30:52 sifatı buladigan busa, xaastatan bu dunyada biradigan busa, kafrlargan, mu'minlargan biradigan nasasi yuli iken, mu'min bandilar uchun rahimdilli qaliçtigi, faqat xiyamat kundi mu'min bugan bandilarga ginan xaastib geldir vodlar. Yani, bir-birige cidaym yaqin bugan ma'navada, rahman, ahamda rahim sifati, shunchun bazilara itadayi, rahman diganda, hammas Allah ta'ala ge muqtaj buladigan, Allah ta'ala iskin muqtaj bumi digan, faqangi bir mihirban bugan zatamdi bayitiladi, likin, 31:21 İkeləslə həm, boğlanliçlik üslubi bir nərsədən gelib çıqqan, Allah Ta'ala rahimdirligidən. Yenə Allah Ta'ala rahimdirligi torus ayitadigan busik, hadislərdik gelədi Allah Ta'ala'nın rahməti, yüz bölək dibi ayitladigan busi, üşəndən bir böləginigini Allah Ta'ala dünyaya gedüşürgen, anə üşəndən insan özün farzantigi, boğgan mihrbanligi, quş. 31:43 uzunu balasiga bugan mihriballiga, hayvan budad, nima busi, uzunu balasiga, yuki, uzunu yakallariga bugan mihribanciligin, hamasa ushi Allah Ta'ala nazilgigan, bir bolaytta taqsimatlari. Sun ki, butun dunyadegi hamma bugan mihribanciligin. Qaygan 99 kusasini Allah Ta'ala ab qoygan, kimga agan? Mu'minlarga ab qoygan. Shundan tasawruqsiq boloran, Allah Ta'ala Mu'minlarga qancalik, mihriballiga kusasiyin, qiyamat qoygan. 32:09 tasawur qibum ediyan dərəcidi. Xini için, Allah Ta'ala mü'min bəndələrgə qiliyətkən rahmətini görüb-durub, hatta iblisem ümidvar obqalarikən. Minam kirpit qolimamkin cinnetkədib. Xun chalik dərəcidi Allah Ta'ala geni rahmətqi gelinlikdə. Bu nesə? Allah Ta'ala faqat dişi özüge iman keltirgen, amal qiyen bəndələri yegini xasdi edi xalas, başqalar geyməz. Rizqlar, başqan asra biyishligi xammim məsi mənə şu Allah Ta'ala ishi bir büleyi rahmətdi türüdən sablanadi. 32:39 qiyamət gününü qiyamət gününü qiyamət günü qiyamət günü qiyamət günü qiyamət günü 33:08 Uttu, mulktar adam uzu lu mulki tasaruf qiyani qabi, qiyamat gundi, tasaruf qilad didi. Buna ayet karimadi kiltirib otiladi ki, li mani il mulku li yawm, lillahi il wahig il qahhar, yani bugungi gundigi mulk, patshali, igalik kimniki ikan, dip Allah ta'ala uzu aytadi. Yani, duniya tugab, sur calingandan kin, hama insan ulu bitgan paytida, Allah ta'ala uzu ixtab qilad. Ey duniya patshalari! 33:37 ki mülk kimlik iken, pakshalik kimlik iken dit. Hic kimden, hic qanaqan gibir zvan cixmiyidi, awas cixmiyidi, Allah Ta'ala uziyini aytadi ki, Lillahi l-vahidu qahhar, ham man arsani buisindirib qoy uchi, hamda yagyana bugan Allah Ta'ala uchindirib, Allah Ta'ala aytali. Demek, uxendi bugan gunda hamma urib gitgan, hic kim qamagan, Allah Ta'ala uziyini bar hayat, shuzat uxe gunda shundi edib, 34:04 adamlarida suriida hamda iskim cavab vermagandan ken özü ayitadi. Divayq, Allah ta'ala qiyamat gününü egesidir. Anayin, dibindi qariyat digan basik. Insallarda iki tanasi kiltir bu tiyab birikdi. Birdan qizqtirishli bar, Allah'in rahmatigi. Ikinci tamandan insallarina qorkicilik bar. Qorkiciligi qiyamat gününü egesi debdir. Allah ta'ala rahmatigi adamlarina qizqtirdi. Allah ta'ala rahmati bar, ken rahmatigi aladi debdi. Ar-ruhman ar-rahim. 34:30 An ondanki ingiz fətizisə məhli qiyamiddin qiyamat gününü, pashaqs qiyamatdan islətdiki qiyamat gününü yüdeyan bir daxşatliyi bur ediyan gün. Demek biyidda, Qur'an-ı Kerim iki nəsani özü qaldı, mənə şu ayet-i kerimədi. Bir-birige qoşnu bugiyan ayetlardir. Bir-tomandan insanla qızıqdır ediyan, qeynini hatırcam qil ediyan, ikinci tomanda insanda qorkulge sol ediyan, insanda qoylan tışlikki macbur qil ediyan ikinci ayetdir. An ondanki Allah ta'ala ayet-i budad. 35:01 iyyaykan a'vulu wa iyyaykan ista'iyyin. Biz senge gini ibadat qilamiz, sendan gini yardam soraymiz, dedi. Yani, bunu manasi, sene, ey Rabbimiz, ibadat bilan, seni yalqis uzyngini gini xaslaymiz. Senden bashka brantasi gini ibadat qimimiz. Vana khussu ki wahdaka bi talabil awn. Xunindik, yardam sorashlik bilanam, seni uzyngini xaslaymiz, xalas. Sene uzyngden gini yardam soraymiz. Bashka brant adam dalmaz. Seni yalqis uzyngi gini, 35:31 biz xaqisar bolamiz, boy sunamiz, nastaqin wa naqsha, taslim bolamiz, boyin igamiz. Va seni yalqiz, özindan gina, ey Rabbimiz, nastaqin, yardam sorayimiz. Biz ne? Bizge, dünyaya, din işleride, özin yardamci boygan, yardam bergan, dib aytmaksı oladim. Demek, mənabu ayat karimada, 35:56 iyyekan abidu, iyyekan ista'in, sindan gina ibadat, singa gina ibadat qilib, sindan gina yardam surimiz diganda, alnara itisadi ki, manashu kalimani özü, manashu ayat özü, budun dinni hamasini özüciyi camnagan didi. Din manashundan ibarat. Allah ta'ala qi ibadat qilisdik, Allah ta'aladan yardam surasdik. Manashu narsa din, manashu ayat isi dinni camnagan didi. Din ma'azuz sunu ki, ibadat hamma Allahini manasiga yurgan busa, 36:24 Nima nesadan qaytargan busa? Qaytargandan diilishlik, qi ayatganin qilishlik, shu nesay din, ibadatdar. Fakat shu nesalakim yaqilnad, Allah yaqilnad. Mana bu diyu ibadat din, mağzadar, fakat su daicun qilishligi. Lekin bu nesalada insan albatta, albatta Allah ki suyangan halatda qilaydi. Xunki Allah agar imkan bermesa, tawafiq bermesa, insan qilanmaydi. Mana shu ikenin nesan Allah ta'ala, mana shu ayat karimada insallargi cammab bildi. Yukardi. Demek, Allah ta'ala bar qizixtirdi. 36:54 adamlarini. Undan keyin, bir, qorkutti qiyamat gününü zikir qilib, qorkudan najat bir edigan narsa, ayni meneşi bu gen narsa keyin, bu sengi gini ibadat qilamiz, senden gini yardım sunib. Meneşi u narsa, Allah ta'ala nöşe qiyamat gününü zikir qilisi idan keyin kelişligi, najat bir edigan narsa, meneşi u narsa guladi. Keyin, bedda insanini başqa tomallarga apketishligi mümkün bu gen narsilar bar. Bu neslada toğusda insanini mə qiladi. Ehdi nasırat almışda qeyin, bizni toğru yöldge, hidayat qeyin toğru yöldge. 37:22 yollagin digan, yani, dullana wa arshidnana, ya rab, ila tariq il-khayri wa sa'ada, tariq il-islam, almusil ila dari salam, alladhi ba'athli bihi anbiya'ik wa rusulaka al-mukarramin, wa ja'alna min mansalika tariq al-mukarrabin. Parvar digar alam, bizna, yaxshlik yoliga, baxsadat yoliga, islam yoliga, yani, jannatka iltochi bogan, dari salam, jannat taytilada, salamatlik diyara, jannatka iltochi bogan, islam yoliga, bizlarna. 37:52 yollab qoygan. Manashu yolin bilan, sin, bütün peygambarlarini, uluq boygan peygambaru ilçilarini yubargan san. Bizne, ane ushamdik, özinge yakim boygan bandalar yuradigan, yollarga yuruqçilardan qiyan. Siratalladina namta alayhim, yani, sin ularga nimat ata etkan kimsalarini yolga bizne yollab qoygan. Bu, sene hidayetdigi boygan bandalarinki, ularga seni inham etkansan. Bular, peygambarlardan. 38:18 siddiq, shahid, salih bugan kimselardan ibarat ki, ana ushundik shilavgi hamrahu bolusdik, qandayham, yaxshilikdir, qandayham yaxshidir, dik, geldir adi. Demek, birtta peygamberlard bilamas, siddiqlar kimlar? Siddiqlar bu ilmigi amal kurucu bugan alimlarna atishadi. Shahidlar, ma'lum, gulayim bulaslar, shahid jannada, shahid buladiyan kimselar, asosan, ya ki Allahun yolda shahid buladiyan kimselar, bulan da darajalar ham yukaru buladi. Shundik, salih bugan kimselar, gulayim bulaslar, xarbit, 38:48 yaxshi amaliki burak bugen mu'min adamlarini gerch gunahlari boladi, qan bu sen bularini salihdi pataladi, ane u shundi kimsilari bulan birgay boladi, yani tutdi darajani bayaqli buddi. Brintis peygambarilad darajas in yuqari bugen daraja. 39:03 Qaysi bir merteba qeytushadigan bulsayam, insan albetti najat tapadi, muhafqit qerishadi, lekin... 39:33 qayratariqil yahud alladhina qayibta alayhim 40:02 Sən qazabin qigan. Yahudilarni yoyloga imas. Yahudilat Allahda olana qazabini qeltirgan. Sababi. Allahna qazabi gujrasligini sababi, bular haqni bildi inkar etdi. Haqni bildi amal qimadi. Shimi uchun bular Allahna qazabiga ducar bol ista. Ular Famasakhtahum ila qirazatin uxanazira. Demek sen ularini maymullarga, chushqalarga aylantirib qoydin. 40:31 Аллах Таула бани Исраилни бәзиларini çuxqa maymullargi eylantirib qoygani. Sababi, bular hilaki galligi. Hilaqi ganda ham, Аллаhini aldamaxchi bu galliglari. Manna shu esirlar uchun bularini maymullargi, çuxqalargi eylantirib qoygani. 40:48 Elbet-tabir, insan başka bir tabyetki aynana digan basi, aynlara itisadi ki, uch gundan artiq yashamaydi didi. Bu nasillanmaydi, uch gundan artiq yashamaydiyam didi. Yani, bu faqatkin ibrat uchun qilin nganlarsa, ular uzaq muddat yashamaydi. Belki ushe adamlar gibir ibrat olu qorin nganlan ki, bular qamasi halak buqqitad didi. Yani, ular nasillanmaydi, boshka bomaydi. Bazı adamlar da xilgabda yurushadi, ya ular natur buganlarsa. Amda ikkintisi isi, xayra tariqin nasara. Xristiyan nasaralarin yoldan, bashkasi giyollab 41:18 toru yolindan adashb qedishti. Isa a.s.ge Allahsiz, Isa a.s.nin özge ibadat qili bi barishti. Alnar etisadi ki, mene shu ukeli Taifani Beyti zikir qilindi, yani Allah ta'lan qazabige ducar bugen, shunindik adashb qedgen kimselerdib, yani bu ummattanam qaysi bir kimse özü biladigan busa, bil turb amal qimidigan busa, bu adamda yahudilergi uxshashlik bar. 41:48 qayisi bir kimsi ilim alishtiyam halimi ediliyken, shubilan birgaliqda, ozani havasi gergesib, edishbi toladigan busa, bu insanda, ushe nasaralarda uqshishlik bali aytishadi. Ayat aytadiki ibi etdi, gerchi bu ayat bilan, yahud nasaralar irada qalingan busayan, bu nasi paygamir salislamdan sahi surat temkigan, uqshaytadilar ki, al yahud maqdubi alaihim, wal nasara bullal. Yahudlar bu Allah ta'alanı qazabiga ducar buqan kimselar, 42:18 nasarali risa, xristiyalda adashgan kimsiladi, ayatirgan bunu imam terimizi rivayatxigan, lekin bu ayatna ufqumi ammatan boladi. Bu, hama zalalatki kitgan, kafir bogan, mushrik bogan, ahli kitabdan boladimi, yoyki budki sqinadigan mushriyilardan boladimi, hammasini uzucigi aladidi. Biyittiki qayda shuki, liyannal ibrata bi umumin lafidla bi khususis sabab, yani biyittiki itibar, lafid sözne umumi suratdaki gelnigi, khas sabab, 42:48 də səbəbni xasb u gənligi məsdi də. Yani, pey gac, Peygamber s.s.d. u shib ayetlər də, bular yahudiler, nasaralar dib ayetkən, xrisiyalar dib ayetkən taqdir dəyən, neykin, bu ayetdigi bu gən söz, ammatan ki gəldigi için, bu hamma adashkən kimselarını özüçgi ala verədi bu kitab. Bu, u ayetdə ayetləyən, qaril mağdubi alayhim aladdanin digən sözlər. Shubilan, shubilan, ahli kitabdan busun, yoke ahli kitabumigən, mishiglerden, bud paraslardan busun, hammasını özüçgi ala verədi də. 43:17 Yen də undan kiqen, fatha surasını qiqenden kiqen amin deyib aytiladi. Akhira da, amin deyishligi bu ayet karimadan, Quran karimdan imas, bu ittifaq manasi, ey Rabbim, bizni, ey Rabbimiz, bizni duayimizni icabat qiqen digan manada boladi. Xinin uchun, bu Qurandan bu magalligi uchun, mushafta unarsay, Quranda yazib qoyilmagan, lekin, yusannu xatmi suratil karimati biha, 43:45 surayi karimani alhamdi surasini, manashu, suz bilan, amin digan suz bilan tugadishlik, sunnat boladi. Buna yasa imam Bukhari, bayqanbaq s.s. hadislarda ruwayat qigan ki, uqshaytadlar, agar imam, qayril maqdubi alayhimu laddal nindib aytadigan busa, sidlar amin dibaytiglar. Anashu orundi, qaysi bir kimsani, amin dibaytgan suzu, farishtalarini, amin dibaytgan suzga, togrikib qoladigan busa, u insanini utgan günahlari. 44:13 keçiriladadi baytgana qan. Demek, shundan bilamis ki, insallar namazu qirikgan faytda, faristalar namazu qidi. Insallar bilan birgalikdi. Masjidda oqishadigan busa, faristalar masjidda namazu qiri birgalikdi. Yendi, yudi oqidimi vallah halam, lekin masjidda oqishligi barki qan. Faristalar kilib, insallar bilan, cumakiribisa khutbani qulaqsarishligi, namuzu qiganda namuzu oqishligi. Bu bar. Yendi, shundi insallar imam, qayril maqdubi alayhim alad-dalin digan faytda, amin dibaytisadigan busa, 44:41 qaristalaram amin dibaytaydi, shundi qaristalarin amin digishligi, mumillardiyam amin digishligi barabar tushqqosa, shuddi usha ayitginin barabar tushqan kin shularini gunahlari kechigilaydi. Bu yeddi, Wallaha alim, bayxamir sallallahu alayhi wa sallam, shu ummat hamasi birx bolishligini irada qaldi. Namazda saxta birxil turgandik, avazlariyan birxil bolishligini, chunki, shuyam targidda, hama birxil ayitslikke, birxil avaz belishlikke, bugan targid, manasundan chunzaygan bolaydi ki, insallar, 45:12 Bir bolishligi, ishlari dayam, eteri köp nasilabda bir bolishligi bu, shariyatdi talab qigyan narsası, qizistirgan narsası, hatta inki man aytu vurttik, namaz dayam, insan iladi barca, awazini, hama bilan birxil qilishligi, shu bilan birgilikte, yani imamdan kechikmastan, imamdan aldin qimastan, imam ayetishi bilanla, hama birxil ayetishligi, shu bilan birgilikte, ushe, farislarina awaz giyan, insanin awazı barabar kirlishligi, shu bilan, insallarini uship ayetda qigyan. 45:40 Avvalda utkani günahlari kechirlisligi. Bu, indi kichkini günahlariga alakadar bugan narsab, chunki katta günahlarini insani tawbaqalisligi, arkalig kechirlisligi sabab boladi. Yani, fakat kini tawbaqalimladi. Agar, qebleb limalarda günahlarini kechirtirucu nasilari kiladi, namaz, okeydiyomusand ki, ingi namaz gechir, günah kefaritulisligi, cumay cumay gechir, bari hadtali günahlari kefaritulisligi, umra, masala, umra gechir, bugan günahlari kechir. 46:07 keffarat bulishligi, bu nasilar hamasa kichkina gunahlar sabab bulaydi, kichilishligi sabab bulaydi, ketna gunahlar uchun albette insal tabibakan iskigiraydi bulaydi. Manashu, demek, bizde Fathah surasi ladu tafsiri. Bu, oku gandumalarimizgi Bismillahi A'udzu teyishliyi bu gani, siyazi teyishliyi bu gani kimlani aytibultik. Endi Fathah surasi teyishliyi bu gani narsabar. Fathah surasi, asosan, namazda okala digan sura. 46:33 Bu, jüdayan büyük sura bu geldigi için Peygamber A.S. har vitde namazda okushligine buyur geldig shunashani. Endi alnlarin ortasda ixtilaf var, mashablarin ortasda. Fatha surasini namazda okushlig barisda. Elbitda, namazda okushligi shartmi Fatha surasini yoki, ornigi bashka surayin muqsib olur adimi digan mashala var. Xanafi mashablari alnlari edisadi ki, namazda Fatha surasini aynan okulishligi shartmasti idi. 47:00 Onlogi, baska sura ulan chektansayan bole verar, digidi, bu niyam özgerishe, udar daililarini kiltirshe, digidi, mu daililarin dan barisi, awala etkinlarsa, Allah Ta'ala faqramati as-salamin al-Qur'an, yini, imqani bugan Qur'anini oqiyin, digidi, kiltiradi, ikindisi, Peyamber as-salam namazini yaman oqibkigan adamgi bar, namazini qaytittan oqirib, ucumatda qaytaradi ki, u shendi aqri mingi urgatin bilmimandiganda, takbir etkinlanken, Allah Ta'ala singi muyassar qigan Qur'andan oqiysan, digidi, yini, fatuha surasi orsi indamaygan, yini, 47:29 quranda oqishu, dalillarini qeltirib durib. Fatihah surasi agar zarir boganda, oqishli qibidda ayitgan boladi bayanba as-salaama ayitmada, demek, u qadar, bashka surayan unnunu bas orad digan mazabda itishari. Lakin ikinchi qab bar ki, Fatihah surasi albatda namazda oqishlisi qerek, bu siz namaz, namaz bomaydi, dibaytadi, bu qagan mazhabdar ayitvotadi, manashu qab, Allah alam tohri, manashunasa tohri ra, chunki albatda 47:56 qaysibir namazda Fathah surasi uqul midyan bosa, u namaz kamtik boladi, nuqsalli boladi ayitgan hadislari bar. Undan tashkarayana bashka bar hadislari da. La salatali mallami yaqrabi fatihatil kitab, Fathah surasini uqumastan, bugan namaz, namaz mastigyan. Namaz, namaz mastigyan. Bular bazdani gabi-gabi namaz, budgul namaz mastigyi shmimkun yoki, bu mosa namaz mukammal bugan. 48:24 namazmasti dilişliyi mümkün. Lekin, alimlar iki xilal ishadi. Muximdi, bugan taqviddiyam, ayta uytkanimizdik, bervi Alhamdu surasini uqishlik kerek boladi. Zatan, özü Alhamdu surasini uqimiz. Bazilar, Alhamdu surasini uqimastan tasbihayti qoyishad, lekin, munaysa qalishligin atoğru. Üçüncü, törtyüncü raketde, khasatan farz namazları da, üçüncü, törtyüncü raketleri de, tasbihini öz acişliyi bilen qelirana qoyaydi. Bunaysa, yaxshimaz, zorumaz, ihtimasilarda qalimiz, qalimiz, lekin, 48:53 Biz özümüz diyarımızda, shungi shugen nasila qalmali. Bo berenciden, ikinciden, imam oqishligini belamis. Imamda orta soturgan adam fatha surasini oqidi mi, ya ki, yok mu buyam? Shungi tegishligi bugen masala. Bazugi suramizgi tegishligi bugen nasi. Bu masala deyam, uchxol geyab barbeyti masaladi. Berenc sayti utkanimizdik, hanefi mashabidi, bunarsa, shatmas, özü aslida imam geyam özü, shatligi torsita bular, shatmas dibayitkanidi. 49:24 çünçün, orqada iturgan adamam oqqa meydi digisaydi. Buna hadisini em keltirsaydi ki, qaysibar adam imamda orqasdan oqkayikkan bosa, imamda qiragat qalis digi, onun uchun qiragat qigan digi bolaydi digan hadisini keltirsaydi. Likim, bu hadis daif digib, boshqa olumlar aqishaydi. Çünçün, bu hadis bilani hukum bu meydi. Ikinci geb isa, elbette, xamma oqqishlik gerek. Yani, imam oqigani kebi, 49:49 imamga iqtidaqigan adam, adam ham oqqish geregdi beytadi, bu yam bir tayfi bugan alimlarini suzlaridan. Uchunchi gapisa, cahri bugan namazda imam gergeshgan adam oqqimiydi, imkanir tapso oqqidi, buqsa oqqimiydi, sirri bugan namazda isa, mene peshin asrladda isa, uxam albette oqqiddi. Mene şu ortodigi bugan gapiso, ortodigi bugan suzsoblana dindi. Yani imam, 50:17 Agar cehri namazda Alhamdu surasni uqidigan busa, onda imam giyakhtadan qigan adamlarna uqish digi sharti imas. Tunki imam ashqara uqiganinna ulad eshtigallig ujun. Agar imqani tuk basi bazdi imam sakita qiladi, juntira digan orombar u shundi uqipoysa boladi. Ila ki imam sakita qilashdi galibatda sharti imas, sakita qilmastad, pis siyamini, onta diba toqtad, juntira mastam, otuke siyam boloradi imam. Kin, makhbir bugan namazlar disa, peshin bugan hasar namazlar disa, 50:47 ya ki bu mese üçüncü, tortıncı rekatlarda buse, hasadan imamla oqiyyikgan taqdardayan, bunda i adam icida oqiydi, shundi elbette icida oqishliyi kerek boladi, yukardigi bogan hadislar, yani Fatha suresi oqilmagan namaz genti boladi, ya ki bu mese o namaz namaz mas, mukammal namaz mas dibayitilgan hadislari kore elbette insan oqishliyi kerek boladi, gerchi imamga ixtizaqigan halatda buseyan, yani makhfiye oqiladiyan namazlada, peshin hasad namazlada hamda, 51:16 Şam huddan namazlarına üçüncü-türtüncü raketlara da elbette insal okşlaya gerek bolayda. Mənə şü nersə, indi azar qıskaraq suratda itadigan musik, yana başqa məsələləri bardı. O nesr-i raket oxtar mimiz, şunu öz bizga kifaya qalayda. Subhaneke Allahumma bihamdik, nashadu illa illa illa antan astafir kanatu bilayk. Allahumman fana bima allamtana wa allimna man yanfa'una wa zidma ilma.