نص مُفرَّغ آليًا وقد يحتوي على أخطاء، فارجع إلى التسجيل للتحقق من الألفاظ.
0:00 Inna alhamda lillahi na ahmaduhu wa nasta'inuhu wa nasta'gfiruhu wa nasta'adihu wa na'udhu billahi min shururi anfusina wa min sayi'ati a'madina man yahdihi allahu fala mudhilla lahu wa man yubilil fala hadiyala wa ashadu an la ilaha illa allahu wahdahu la sharika la wa ashadu anna muhammadan abduhu wa rasuluhu arsalahu allahu ta'ala bilhuda wa dini alhaq 0:28 Li uvihirahu ala dini kulihi wala ukaria alkafirun ama baada Baada kumshukuru mwenyezi mungu subhana wa taala Na kumtakia rehma mtu mewetu Muhammad sallallahu alaihi wa sallam Kuna mshukuru mwenyezi mungu subhana wa taala kwa kujalia Kweza kuwa katika mwezi mtukufu wa ramadhani Na pia kuwa katika masiku borad Masiku ya kuitafuta leilatul kadir 0:55 Lakini pia masiku ambayo tunakaribia inshallah kumaliza mwezi mtukufu wa ramadhani na kuingia ibada nyingine. Ambayo ni ibada ya ain na ibada ya somu ya siku sita za shawal. Leo mwenye zimu kwa kipenda, tozungumzia ibada ambayo na tukabili saivi. Kwanza ya leo, kesho, kesho kutua, mpaka mwezi unawonekana, mpaka kabla ya kusuali solatu laidu. 1:23 Arafu bada ya kusuali solatu l'idi, ibada hiyo itakuwa imetoweka tena hatu nayo. Ibada hii mara nyingi inakuje miambatana na mwezi mtukufu wa ramadhani kama pete na kidole. Kwa hiyo unapuikose hatu, ramadhani kaisha ukasuali solatu l'idi na hiyo ibada inakimbia. Nayo ni ibada ya zakatu l'fitri. Zakatul fitri ninini? Zakatul fitri manayake ni zaka. 1:53 ya chakula ambayo inayotolewa kabla ya muislamu hajafungua au kabla hajaingia siku yaidi. Zakatul fitri ni zaka ya chakula ambacho muislamu anatakiwa atoe siku yaidi au siku mbili kabla yaidi. Mpano kama leo na kesho na siku yaidi na kabla hawajaswali swalatu l'aid unatakiwa utoe chakula. 2:23 Hii ndiyo inayoitua zakatul fitri. Zakatul fitri iso zaka ya mali. Zaka imigawanyika semu nyingi. Kuna zaka ya mali, kuna zaka ya wanyama, kuna zaka ya matunda, kuna zakatul fitri, alafu kuna zaka ya zahabu, kuna zaka ya pitha, kuna zaka ya mishahara, kuna zaka, yani zaka zikuwa ina nyingi sana lakini. 2:51 Tunawezungumzia sahibi ni zakatul fitri. Zaka ya kufungua mwezi mtukufu wa ramadhani. Zakatul fitri hukumi yake ni nini? Zakatul fitri ni wajib. Hukumi yake ni wajib. Ndani ya shiria wanapuzungumzia jambu hili ni wajib. Mana yake unapuacha kulifanya unapata dhambi. Unesabika ni katika watu ambao waliumwasi mwenyezi mungu. Kwa kuto kutimiza au kutekeleza. 3:22 Jambu ambalo nila wajib. Ambalo mwenye zimgu subhanu wa ta'ala amewamrisha walifanya. Tena, zambi za nyewe inakua ni kama vile mtu kaacha. Yani mfano kaacha swala. Kaacha kufunga. Kaacha kutuwa zaka. Mwona. Zote hizo zinaindia katika zakatul fitri. Kwa hiyo, zakatul fitri ni faradhi. Ni wajib. Ni wajib. Juhu ya kila muslam. Zakatul fitri. 3:50 Faradhun, ainun, ni faradhu ya lazima ala kuli muslimin juu ya kila muslim. Angalia, muslim mwenyewe sio kwamba ni mkubwa tu, au ni mdogo tu, au ni muslim labda mwenye pesa, au ni muslim mwenye male. Haa, haa, debu sikiliza vizuti, sikiliza neko makinda. Nomani kasema, dera sahili ni muhimu sana. Na majabu kwamba watu mekatika, lakini kivitu hivi, miaka mingi tunavikosea. Miaka mingi atutoi zakatu mfitu. 4:20 Na kwa kuwa hatutowi, na tunazambia kufatiria na kujua umuimu wake, uwajibu wake, tunaisabiwa kuwa tume muasimu nye zingu subhanahu wa ta'la. Kwa hiyo, zakatul fitri ni wajibu. Kwa kila muslim, muslim mwenyewe, al-kabil, muslim mkubwa, tunafuzungu mzia mkubwa ni kwanzia, balir, mtu ambaye tayari, amebalir. Au saghir, au mtoto mdogo, mtoto mdogo tunakusudia. 4:47 Yuli ambaye tali kazaliwa. Hata kama anamwaka moja, anamwezi moja, anawiki moja, anasiku moja. Ni mtoto mdogo ni wajibu atoe zakatul fitri. Sawa. Azakarun wanaume waluntha na mwanamke. Gote hawa wanatakiwa watoe zakatul fitri. Akizaliwa mtoto wakiume, umona. Au akazaliwa mtoto wakike, wanatakiwa watoe zakatul fitri. 5:17 Kisha alhurru, pia anatakiwa atoeza katulfiti ni mtu ambaye yukohuru, muungwana. Huru kinyumechakia ni mtu ambaye amefungwa jela. Kuyo huyu yukohuru, mpano kama vitu nivyo, hatu yafungwa sisi. Tukohuru, naweza tutafanya tutotu na tututaka. Kuyo kutu sisi ni wajibu. Awila abdu, au mtu ambaye ni mtumwa. Mtumwa, nae pia ni wajibu kwa kieye kutoa. 5:46 Zakatul fitri. Kwa hiyo tukiangalia katika hukumu hii, hakuna semu ambayo sisi tutatua hudhuru kwa mba mimi ni mdogo, mimi ni mkubwa, mimi sijili vipi haa, zakatul fitri ni wajibu kwa wa Islamu wote. Mdogo, anawajibika futuwa zakatul fitri. Mkubwa, anawajibika futuwa zakatul fitri. Kijakazi, anawajibika futuwa zakatul fitri. 6:12 Haya, mtu ambaye yuko huru siyo mtu umwa, anawajibika kutuwa zakatul fitri. Mwana ume, mwana mke, wote wa islamu, duniani, ndiani ya mwezi wa ramadhani, kikaribia siku zaidi kama siku tulizo kwa nazo saivi wa islamu, tunatakiwa tutuwe zakatul fitri. Usinja ukasema kwamba zakatul fitri ni matajili. Haa, matajili wanazaka yao ambayo ni maalumu kwa jili yao. Wanazakatu lmali, wanazakatu urudhu tijara, wanazakatu lanamu. 6:42 Kuna zakatu thimar. Hiyo ni watu ambao ni matajiri. Mfano kama zaka ya maali unatakia unapofikisha takiriban milioni sita kwenda juu. Milioni sita kwenda juu. Alafizele milioni sita zikakaa kwa mda wa mwaka mzima. Sama jaman. Mwaka mzima hazikupungua hata shiringi moja katika kile kiwangu. Basi zinatakia hazitorewe zaka. Mwisho wa mwaka. Kwa hiyo. 7:10 Inangariwa beya dhahabu, kupanda kwake, kushuka kwake, alafu ndo inakadiriwa kiasi cha pesa ambazo mtu anamiliki kama nitajiri, alafu sikapitua na mwaka, ndo anatakia watuwe zaka. Kiwango cha dhahabu ni gram thamanini. Unapoko unamiliki dhahabu ambayo uzitowake ni gram thamanini. Basi unapigia gram umoja ni kiasigani kwa pesa za inchi ambayo unawishi. Mfano kama hapa Tanzania. 7:38 Tunasema gram moja ni shingapi mamu? Gram moja. Lakimoja. Gram moja ni lakimoja. Sawa jamanu. Kuyo unapigya lakimoja mara thamanini. Sawa. Lakimoja unapigya lakimoja mara thamanini. Ile sabu inayotokea ndo kiwango cha muanzo cha kutuwa zaka. Kwa mtu ambaye ni tajiri. Lakini zakatul fitri haina kiwango. Zakatul fitri ni zaka ambaye natolewa kwa ajiri ya kufungua. 8:09 au kwa jiri ya mfungo wa mwezi mkufu wa ramadhani. Watu na pofungua siku yaidi, wanatakiwa wa islamu wote tutuwe zaka. Kwa hiyo zaka hii, haina, siju kupitewa na mwaka, mimi sina pesa, mimi sina mali, mimi ni masikini, masikini anatoa zakatu nfitiri, fakira anatoa zakatu nfitiri, tajira anatoa zakatu nfitiri, mtoto mdogo anatoa zakatu nfitiri, mtoto mkubwa anatoa zakatu nfitiri. 8:33 Babu anatuwa zakatu alfitri, nabibi anatuwa zakatu alfitri. Hatuna sempa kukimbia kwa mba mimi siwezi kutuwa zakatu alfitri. Sawa jaman. Manonoha ya mzungumza, ya mzungumza na mtumi sallallahu alaihi wa sallama, katika hadithi ya abdillahi bin umar radiallahu anhu. Anasema, faradha nabiyu sallallahu alaihi wa sallama, mtumi sallallahu alaihi wa sallama, alilazimisha. Aliweka kuwa nifarazi. Kitu kinapokuwa nifarazi manake nilazima. 9:01 Upende, usipende, unatakiwa uti amri hiyo au sheria hiyo. Kwa hiyo mtu msalallahu alihi wa salama, alilazimisha wa islamu kutuwa zaka. Zaka yenyewe ni zakatul fitri. Zaka ya kufungua kwa mwezi mtukufu wa ramadhani. Sawa, mina ramadhani, dani ya mwezi mtukufu wa ramadhani. Swaan, pishi moja, mina tamri na tende. Sawa, wakati huo ilikuwa chakula kikubwa, ni tende wakati huo. 9:30 Kwa hiyo mtume s.a.w. aliweka kuwa ni lazima watu atoe zakatul fitri pishi moja ya tende. Au sha'ir au pishi moja ya ngano. Ala labdi, mwona tena kaanza, ni wajib atoe mtu ambaye ni mtumwa. Sawa? Au ilhur, au mtu ambaye ni mungwana, ambaye yuko huru. Au idzakar, au mwanaume, au iluntha, au mwanamke. 9:59 wa swaghir na mtoto mdogo, wa lkabiru na mtoto mkubwa minal muslimina katika wa islam. Wote wanatakia wa watoe zakatu mfiki. Allahu Akbar. Angalia ni jinsi wa islamu unavoyari mabu mazuri. Wa islamu meweka siyo kwamba useme maranyengi sisi totoa uzuru kwamba, haa, mimi mbana mimi sina pesa kama za mtu fulani. Mimi mbana mimi siyo tajiri. Mimi mbuna masikini tu. Mimi ndo wanatakia wa nipewe. 10:28 Lakini zakatu nfiti unatakiwa na wewe utowe. Sawa jaman. Waamara biha antuada kabla kuruji nnasi ila lmuswala. Na mtunu salallahu alaihi wa salama aliamnisha kwa mba zakahi ya kufungua ilipwe, itolewe kabla watu hawajayenda msikitini kusuali swalatu laigi. Au piwanjani kwa ajili ya kusuali swalatu laigi. Zakahiyo alikumsalam. Zakahiyo alikumsalam inatakiwa itolewe. 10:58 Kwa hiyo hapa hapa muja kwa muja tunajua kwa mba muda wakutolewa wazaka hiyo ni kwa mba watu wanatakewa watole wazakatu lfitri. Siku mbili kabla ya swala ya hidi, siku muja kabla ya swala ya hidi, siku yenyewe ya hidi, alapumwisho wazakatu lfitri kabla watu hawajamaliza kusuali swala ya hidi. Limana swala ya hidi napamalizika na mda wazakatu lfitri unakuwa meisha. Hadithika ipokea imamu al-Bukhariyu. Sawa jaman. Alama mteji. 11:27 Ni upia ninyane ambaye anapaswa kutuwa za kaiyo. Tumesema muanzo kwa mba anapaswa kutuwa za katul fitri ni ala kuli muslimu, ni kila muslimu. Iza kana yajidu mayafzulu ankutihi wakuti iyalihi yaumal'idi. Leylen wanahara. Hapo tuwe makini sana. Hapo ndipo panapotenganishu wa mtu ambaye hana uwezo kutuwa na mtu ambaye hana uwezo kutuwa za katul fitri. 11:57 Tunajungumza muanzo hii tuweze kuhifahamu. Na kama kuna watu mashallah wafaji maandalizi kwa jiri ya kutuwa. Mimi nisewe kwa mba mashallah sheikh wetu sheikh Muhammad. Bwana Arusi. Asubuhi kanipigia simu. Asubuhi? Bada kutoka kwenye kiamule. Anambia ustadhi mimi nitacherewa kufika. Naomba uende ukaripe zaka yangu na zaka ya mte wangu. Allahu Akbar. 12:25 Uwendo karipe zaka yangu na zaka ya mke wangu. Mimi nikije tutaonana. Nikundari islamu ananiagiza ni mjikiye zakatu fitri na zaka ya mke wake. Kuhonyesha kwamba ni jinsigani mtu ramadhani ilivyo mzali ya matunda. Manake mtu napokuwa na moe wakufanya ibada, mwona, moe wakufanya ibada, anakumbuka kwamba kuna kitu ambacho ni chawaji bukwangu mimi, juu yangu. 12:50 Kwa mba ni lazima nikifanyi. Iwe mwja kwa mwji inaonyesha kwa mba ramadhani wewe mekua chapa zuzi. Athari za ramadhani zipo. Kwa mba zakatu nfiti ni wajibu kwa mgu mimi. Asinaomba ninaweza nikachilewa, kanilipie. Kwa hiyo, mtu ambaye anachakura ambacho kinachomtosha siku ya hidi. Sawa, siku ya hidi, bajeti yako inakutosha. Chakura ambacho utakitumia wewe na familia yako mchana. 13:20 wa siku yaidi na usiku wake. Basi. Kuangali, mimi bajeti yangu na siku yaidi ikiisha, antakura nini? Iyo sio juu yako. Kile kinachozidi, unatakiuwa ukitowe. Deo mana, ibadahii ya zakatul fitri inawagusi wa islamu wote duniani. Wote. Wajinsia zote, wadogo na wakubwa. Deo hii kuangala kuna vijana ambao wameanda wa pesa zao tu. Sawa. 13:49 Wameandawa kwa matumizi ya kawaida, zile pesa zina watosha pengine siku taku za igi. Tawa? Siku taku za siku kuu. Kwa hiyo, hile siku ya kwanza hile, unatakiwa kama budgeti yako inakutosha. Chakula, chamchana, na usiku. Tutukulia mfano, labda ukiwa ni kijana mmoja, inamtosha nusikiro ya nyama, nusikiro ya mchele, juisi pengine, au soda, mwana, chupa tatu au nine za soda. Tawa? 14:19 Na usikuwaki. Pia bado kuna akiba yake ya kesho na kesho kutuwa. Kwa hiyo anatakiwa kire kiricho zidi. Ajitole mwenyewe za katu nfiti. Sawa jamanu. Hatuna puku kimbia. Usienda ukachukua za katu nfiti li huko. Hali ya kona we bajeti yako yuko vizuri. Haa. Iyo siwa haki yako. Unakuwa umefanya zulma. Sawa. Kuna watu unakuwa umewazulumu. Umechukua haki ambayo. Sio ya kwa kuewe. Hali ya kuwa unajua kabisa. Ndani ya mfuku wangu mimi. 14:49 Ninaakiba ya kutumia siku yaidi, mchana na usiku. Bimana kuna watu napika chakula cha mchana na wanakira usiku watu. Kama ni biriani, kama ni kachinja mbuzi wake, au kachinja kuku, familia ye rabia ni watu wa wili, watatu. Anaweza kala mchana na usiku wake. Kama kile chakula unaweza ukatumia mchana na usiku. Bimana kuna chakula kingine kina chobake, au bajeti yako katika matumizi yako ya pesa. 15:19 Ya siku ili ya siku kuu. Unatakiwa utoi za katu fitri. Nani ambaye kawakoka. Katika ili. Mbumu kufu. Sawa jaman. Kwa hiyo. Yule mtu ambaye anamiliki. Chakula. Chasiku ya ili. Sawa. Mchana na usiku. Kisha kukabakia masalia. Au kikabaki. Basi anatakiwa atoi za katu fitri. Sawa. Fayukuriju haa annefsi. 15:50 Hile zakatul fitri anajitorea kwanza kabisa. Anajitorea mwenyewe. Sawa. Kisha bada kujitorea mwenyewe. Waamman taulu na yule mtu ambaye. Yuko chini yake. Mfano dani ya nyumba. Unaishi baba na watoto. Kwa hiyo. Kama hauna uwezu wakuwatorea watoto. Basi unatakiuwa uwanze kujitorea wewe kwanza. Kama baba. Sawa. Kikiwa kene chakula kinatosha. Kuwatorea watoto otu. 16:20 Basu natakiwa uwanze kujitolea mwenyewe Kisha mtolea mke wako Bada kumtolea mke wako Uwatolea na watoto wote Na wale ambao wako chini yako Ispokuwa yule ambao takaisema mimi usintolea Tajitolea mwenyewe Sawa jaman Na mwenyezi mungu subhanu watana najua kama unapesa Anajua kama unavisenti senti, unavishiri vishirinti Sawa Kwa hiyo usimnazimisha mzee rabda 16:47 Ajikamu ya towe na wakati haja kuwa na wewe Uwezo huo unawo na wala hauzuri kitotote Kwayo unapojitolea mwenyewe inakuwa nibora zaidi Tukuja kuzungumzia faide za kutuwa za katu mfika Panini ujitolea? Rengu na kutuwa za katu mfika Mwenye zimu siku zote hawezi kukiweka kitu Kikawa hakina matunda Au kikawa hakina kheri Au kikawa hakina hakina hakina faida Siku zote mwenye zimu ya kuambia fanyi Basu ujue faide zake mkubwa sana Sawa jaman 17:17 Kwa hiyo natakiwa uwanze mwenyewe. Tawa, ujitorie wewe mwenyewe. Mfano nabda pingine bajeti yako. Chakura mbacho unacho. Nikingi. Kwa hiyo kile kirituazidi kwanza, unatoa dhima yako wewe kwanza kama baba. Mwenye nyumba. Unatoa pishi yako. Ya mchele, ya ngano. Kinaangariwa na kile chakura mbacho unachopendo. Unasemu nyingine, unapenda makande. Unasemu nyingine, unapenda... 17:44 Jua kura tufauti lakini kwa nchizetu kama hizi sakuye tunadani chakura ambacho namba moja ni mchele. Simbio? Kwa hiyo natakiwa utoe kile chakura kilicho zidi. Kisha baada ya kutoa kile chakura, jua nafsi yako, kikibaki unamtolea mke wako. Kama kinatosha, unamtolea familia yako, watoto wako otu na watolea na wali ambao wako chini yako. Na kutulia wato ambao wako chini yako mfano naishi na mtoto wakaka yako. 18:15 Mtoto wa mdulu yako, unaishi na mpanya kazi, misikana wandani. Sawa, unaishi na msaidiza na kusaidia watoto na nini. Kuhote hao, maistabu yao yote, yako juu yako. Wakiumwa ni wewe. Wanakula kwa hako, wanalala kwa hako, na kila kitu juu yako. Kwa hiyo, haa oto, natakiwa watule. Hata kama mtoto kazariwa leo, anamasatu, basa natakiwa na ye atuleza. Kuna baadhi ya wanachuoni, wametua daliri kwa hadithi moja ambao inaudhaipu. 18:45 Kwa mba mpaka na mtu wakiwa na mimba. Kile kiumbe ambatu kiko tumboni. Kina takiwa kituoleo zakatu fitu. Allahu Akbar. Kuonyesha umuhimu wa zakatu fitu. Lakini wale wale ustadili na hadithi yo. Usimahadithi na matatizo. Lakini mtu kama na. Ana wasa. Ana mashallah mungu kamupa. Ana toa. Ingeni mtu. Au dada unasema aji. Ingeni mtu na. Famili yaki watu wawili. Yeye na mtia wake. Alapu. Mashallah unyezungu kampanema. 19:15 Mkeo ni mjia mzitu. Atoa. Kwa mbae unyezi mgumi miki mbeiki. Na kituweleza katufutili na umba. Ukipe uzima. Na ukijarie. Kama kikijia basikijia na kheni. Mwona. Kwa hiyo. Hii ndio kukumia kutuwa za kaku.