Lectures & RemindersویڈیوÎmânı arttıran ve azaltan nedenleradmin·4 views·5 months agoÎmânı arttıran ve azaltan nedenler Kur’an ve sünnetten delillerle açıklanmaktadır. By: Muhammed Şahin Source: IslamHouse.com · Muhammed Şahin#IslamHouse#Muhammed Şahin#Videoمکمل متنbeta▸خودکار طور پر تیار کردہ متن ہے، اس میں غلطیاں ہو سکتی ہیں۔ درست الفاظ کے لیے ریکارڈنگ سنیں۔0:09Altyazı M.K.0:39Ya eyyühellezine amenüttekullaha hakka tukatihi ve la temutunne illa ve entü muslimun. Ya eyyühellezine amenüttekullaha hakkatu katihi ve la temutunne illa ve entü muslimun.1:10Altyazı M.K.1:41Selamun Aleyküm ve Rahmetullahi ve Berekatuhu. Dersimize başlamadan önce ilim derdeki arkadaşlara bu imkanı bizlere sunduğu için teşekkürlerimi hasreten iletiyorum. Kendilerinden razı olsun yaptıkları çalışmaları, gayretleri indinde kabul karin eylesin. Bugün sizler için biraz imani, biraz ahlaki, biraz ahkami yani üç ciheti olan bir konu seçtim.2:29alakalı olduğu kadar menhejler fıkıhla da alakalı. İmanın müsemması hakkında çok şeyler duymuşsunuzdur. İmanın müsemması. Yani iman nedir? İmanı oluşturan öğeler nelerdir? Bundan bahsetmeyeceğiz. Çünkü bunlar kitaplarda, akide kitaplarında uzun uzadıya anlatılan meselelerdir. Söylenir. İman söz ve ameldir. İman söz ve ameldir. Artar ve3:15istisna kabul eder. Biz bugün imanın bu yönüne girmeyeceğiz. Bizim için, realitede bize faydalı olan bir yönünü zikredeceğiz. O da imanı arttıran sebepler ve imanı eksilten amiller nelerdir? Yani soru, imanımızı nasıl arttırabiliriz? İmanımız nasıl artar? Madem ki Ehl-i Sünnet ve cemaatte iman taatle artıyor,3:51Masiyetle ne yapıyor? Eksiliyor, azalıyor. Bunu teoriden zorundayız, pratiğe almak zorundayız. Yani bunu devamlı terennüm etmenin, devamlı söylemenin bize getirileri olması lazım. Bize vermiş olduğu bir şeyler olması lazım. Eğer biz bunu teoriden pratiğe, yani biz bunu bir nevi kalbe, bir nevi lisana, bir nevi uzuvlara indirebiliyorsak,4:20ehl-i sünnet ve cemaatin ortaya koymuş olduğu o kaide, ehl-i sünneti diğerlerinden ayıran o temel esas ne yapar? Yerini bulmuş olur. Eksilten pek çok neden var. Bunlara burada çok fazla ayrıntıyla girmeyeceğiz. Sadece temel vasıflarla gireceğiz. Malum vaktimiz dar. Biliyorsunuz imanın amelen artması yani hakikaten artmasıyla alakalı4:58Sahabeden pek çok kavil var. Bir tanesi, Hazreti Ömer'den gelen rivayet. Bu zikredeceğim rivayetlerin hepsi sahih. Tahrişlerini vermeyeceğim. Ne diyor mesela Hazreti Ömer? Hadi gelin diyor, imanımızı arttıralım. Hadi gelin, imanımızı arttıralım. Diğer bir rivayeti, Hadi gelin bakalım, oturun diyor. İmanımızı arttıralım. Bu imanı arttır...5:33yollarını arayalım. Evet. Bir Atlı İbni Mesud'dan bakın nasıl dua ediyor. Allahümme zidni imanen ve yakinen ve fıkhen. Ey Allah'ım diyor. İmanca, yakince ve fıkhça ne yap arttır. Yani benim imanımı, yakinimi ve fıkhımı ne yap? Evet. Duaya bakın arkadaşlar. Onlar imanın müsemmasıyla uğraşmamışlar. Çünkü onların döneminde6:07İmanın müsemmasıyla alakalı fitne yok. Vâsıl İbni Atâ yok. Cehem bin Safvan yok. Câb bin Dirhem yok. Onların uğraştığı imanın gönüllere inmesi. Evet. Mehmet Muaz bin Cebel'in rivayeti. Diyor ki, اِجْلِسُوا بِنَا نُؤْمِنْ سَاعَةً Oturun bakalım. Birlikte oturalım. Gelin diz çökün. Bir saat olsa bile iman edelim. Bir saat olsa bile6:43İman edelim. Evet. Bir saat iman arkadaşlar. Bir saat. Evet. Bir rivayet. Abdullah bin Revahan'ın rivayeti. Diyor ki. Gelin diyor. Bir saat iman edelim. Sizde bir saat iman edelim. Bu saati an olarak da alabilirsiniz. Çok önemli değil. Allah'ı zikredelim. Ne yapalım? İmanımızı arttıralım. Peki. Nasıl?7:20Allah'a zikredeceğiz. Diyor ki, ona itaat ederek. Gelin diyor, bir saat iman edelim, Allah'a zikredelim, taatlerle imanımızı arttıralım. Bunun karşısında da umulur ki Allah da bizi mağfiretiyle zikreder, anar. Evet. Bununla alakalı rivayetler çok.7:50Fıratçılarını vermeden birkaç tanesini okuyalım geçelim.8:24Evet. Büyüklerinden diyor ki haydi biraz yürüyüp imanımızı arttıralım. Sadece oturarak değil arkadaşlar. Yürüyerek ne yapalım? İmanımızı arttıralım. İmanın artması sorulmuş. Bakın nasıl cevap vermiş. Demiş ki iman öylesine artar ki bir dağ gibi olur. Bir dağ gibi olur. Sorulunca da evet iman bir şey kalmayıncaya kadar eksilir.9:05Ta ki, kilir gider demiş. Evet. İmanın artması ve eksilmesinden, demiş ki, iman öylesine artar ki, yedi kat semayı geçer, öylesine de eksilir ki, yedi kat yerin dibine girer. Evet. Erdağ'ın, radıyallahu anh, sahabi sözü olarak, bir sözünü zikredelim, daha sonra, konumuzun esasına girelim. Diyor ki, kişinin imanın artması, bu artmayı bilmesi,9:50Ve kişinin imanının eksilmesi, onun da bunun eksileceğini bilmesi, bunun ince fikirli oluşundandır. Ne demek ince fikirli oluşu? Yani ne kadar dakik olursa, ne kadar fakih olursa, her an imanının artabileceğini, her anda eksilebileceğini ne yapar? Bilir. Bu onun fıkhındandır diyor. Sadi ne diyor arkadaşlar? Başarılı kıldığı için çaba gösterir. Tavsili bir...10:31imana sahip olup ve ameli olarak imanın gereklerini yerine getirmek. Tavsili bir imana sahip olacaksın. Yani ayrıntılarıyla bileceksin. Bunun mukabilinde hem de ameli olarak bu imanın gereğini ortaya koyacaksın. Sadece ameli olarak değil, aynı zamanda ilmi olarak. İkincisi imana ters düşen, imanı ortadan kaldıran ve imanı eksilten, gizli ve açık, kötü ve çirkin işlerden kaçınacaksın.11:04durumda, yani ne demekti o birinci durum? Tavsili imana sahip olmak. Birinci durumda eksik yönlerini tamamlar. Neydi o? Yani imana ters düşen, imanı ortadan kaldıran, eksilten, gizli, açık her kötü işi bilmek, yapmış olduğu kusurdan ötürü kesin bir tövbe ederek elindeki fırsatları değerlendirir. Evet. Sadece böylelikle bir gör ki, arttırabilmek için, arttırmanın yollarını arayabilmek için illa da ne gereklidir arkadaşlar?11:54İlim gereklidir, ilim. Ancak tek başına bu ilim ne yapmaz? Yetmez. Bunun amele sirayeti gerekir. İlmin de kendi içinde iki şıkkı vardır. Bir tanesi ispatını almak. Nedir ispatını almak? Yani lazım olanları almak. İman namına bize neler lazım? Onları almak, onları öğrenmek. Nefhini de almak. Yani imana zarar veren, onu zedeleyen, menfi bütün unsurları da ne yapmak? Bilmek. Sadece müsbetleri değil.12:30Aynı zamanda menfileri de bilmek. İlerden sonra şöyle bir soru yöneltebiliriz. İmanımızı nasıl arttıracağız? İmanı arttırmanın yolu nedir? Yöntemi nedir? Bu konuda Allah'ın kitabından, Peygamber Aleyhisselatu Vesselam'ın sünnetinden, Sebebi Salih'in akvalinden, daha sonra gelen imanların sözlerinden bileceklerimiz nelerdir? Arkadaşlar, imanı arttıran çok neden var.13:07Belli başlarını ne yapacağız? Elimizden geldiği kadar zikretmeye çalışacağız. İlki kitabından, sünnetinden elde edilen bir ilmi öğrenmek. Allah'ın kitabından, Peygamber Aleyhisselatü Vesselam'ın sünnetinden elde edilen. Telakkisi nereden? Dikkat edelim. Ariston'un kitaplarından değil, Platon'un kitaplarından değil, Kant'ın kitaplarından değil, A kitabı...13:43din felsefesi kitabından değil, B kitabı, din psikolojisi kitabından değil, ya ney? Allah'ın kitabından ve Peygamber Aleyhisselatü Vesselam'ın sünnetinden elde edilen mahsul olan bir ilmi ne yapmak? İlmi nasıl tarif ediyor? Bu ilmi nasıl tarif ediyor? Sabr-ı İlm-i Selef'te. Diyor ki, faydalı ilim, kitap ve sünnet metinlerini doğru bir şekilde okuyarak elde edilen manayı anlamak.14:20kitap ve sünnet metinlerini doğru bir şekilde okuyarak elde edilen manayı anlamak, anlamlarını helal ve diğer bilgileri tabi'in ve tabi tabi'inden geldikleri şekliyle elde ederek rivayetlerin zayıf ve sahihini anlam ve manalarını öğrenmek için gayret göstermektir. Evet faydalı ilim bu. Kullanan ve faydalı ilim öğrenen kişi için bu anlatılan şeyler14:53Hem dünyası için hem de ahireti için yeterlidir diyor İbn Recep. Bakın sadece ahireti için değil aynı zamanda ne için? Dünyası için. Sünnetten alındığı için. Peki Kur'an ve sünnetin buna yönelik, buna dönük neleri vardır? Emirleri vardır. Bakın birkaç tane ayet alalım. Mesela bir tanesi. Diyor ki Allah Azze ve Celle.15:32Evet. Allah hatta tutarak delilleriyle Resulü beyan etmiştir ki kendisinden başka ilah yoktur. Melekler ve ilim sahipleri de bunu ikrar ederler. Bakın arkadaşlar doğrudan peygamberlerin zikri geçmeden melekler ve ilim sahipleri de bunu ikrar ederler diyor. İlim sahipleri. Evet.16:06Mutlak güç ve hikmet sahibi Allah'tan başka ilah yoktur. Her bir ayet 162 hepsinin Arapçasını okuyamıyorum. Fakat işlerinden ilimde derinleşmiş olanlar ve müminler. Bakın ilimde derinleşmiş olanlar mümin değil mi? Ancak ayırt ediyor Allah. Kimi zikrediyor? Fakat işlerinde ilimde derinleşmiş olanlar ve müminler sana indirilene ve senden önce indirilene iman edermiş.16:41Zaten mümin hem Peygamber aleyhissalatu vesselam'a indirilene hem de ondan evvelki peygamberlere indirilenlere iman edecek. Ama işin ehemmiyetine binaen ilim ehlini ne yapıyor ayır ediyor. Namazını kılanlar, zekatını verenler, Allah'a ve ahiret gününe inananlar var ya yakında büyük bir mükafat vereceğiz. Bir ayeti kerime bakın. Diyor ki Allah Azze ve Celle17:14min ibadihil ulema, innallâhe azizun hafif. Allah Azze ve Celle, Allah'tan en fazla, Allah'tan gereğince hakkıyla, sadece kimler korkar diyor? Âlimler korkar. Sadece kimler? Âlimler korkar diyor. Şüphesiz Allah üstündür. Bu kerimede bakın Allah Azze ve Celle ne buyuruyor? Diyor ki, Kitap Peygamberi Aleyhisselatü Vesselam'a, İster inanın, ister inanmayın.17:53Şu bir gerçek ki bundan önce kendilerine ilim verilen kimselere o Kur'an okununca yüzüstü seye kapanırlar. İlim verilenler. Rabbimizi tesbih ederiz. Ne demek tesbih? Tenzih. Rabbimizin vaadi mutlaka yerine getirilir. Ağlayarak yüzüstü yere kapanırlar. Kur'an okumak onların saygısını kat kat daha ne yapar? Arttırır. Ziyadeleştirir. Bakın diğer bir ayet.18:29kendilerine ilim verilenler, hakikaten Rabbin tarafından gelmiş bir gerçek olduğunu bilsinler de ona inansınlar. Bu sayede kalpleri huzur ve tatmine kavuşsun. Allah iman edenleri kesinlikle dosdoğru bir yöne ne yapar? Yani Kur'an'ın gerçek olduğunu bilir, onun mutlak galip ve övgüye layık olan Allah'ın yoluna ilettiğini açıkça19:08Yani ne yaparlar? Görürler diyor. Bunların heri bize, sahiplerinin faziletini ve gerçeklere. Bu gerçekler, gerçeklerdir arkadaşlar. Hem akli gerçeklerdir. Ne demek kalbi gerçekler? İmanca olgunlaşma, imanca mükemmelleşme. Sahip olacağını gösteriyor. Aynı zamanda akli gerçeklerdir. Yani onlar gerçekliği mehli. Onların dışındakiler müzevverdir.19:51Peygamber Aleyhisselatü Vesselam'dan bakın ne rivayet ediyor. Diyor ki, من يُرِدِ اللّٰهُ بِهِ خَيْرًا يُفَقِّهُ فِي الدِّينِ Kim ki Allah'tan bir hayır isteyecekse ya da, ya da, çünkü muhtelif rivayetleri var. Ya da, kimin ki hakkında Allah bir hayır vaad etmişse, onu dinde ne yapar? İlk kılar. Hüseyin Bey'e bunun müstelziman veriyor bize. Yani karşılığını veriyor. Bu hadis ne demek arkadaşlar?20:26Allah dindeki bir hayır ne yaparsa, irade ederse onu dinde ne kılar? Fakih kılar. Bakın diyor ki bunun manası şudur. Kim ki Allah'tan bir hayır isteyecekse onu dinde fakih kılmasını istesin. Dikkat edelim. Yani para istesin demiyor. Dinde fakih kılmasını istesin. Bu çok önemli. Dinde fakih olma. Evet. Ebu Derda radiyallahu anh Resulullah sallallahu aleyhi ve sellemi şöyle dediğini işitmiş.21:06Cenab-ı Allah için cennet yolunu kolaylaştırır. Şüphesiz melekler yaptığı işten razı oldukları için Allah yolunda ilim öğrenen öğrenciye kanatlarını gererler. Hakiki alim denizdeki yara varıncaya kadar gökte ve yerde ne varsa hepsi tam mağfiret dilerler. Hakiki alim için. Alim bozuntuları için değil. Ayın diğer yıldızlar üzerine olan üstünlüğü gibidir. Şüphesiz alimler haberlerin varisleridir.21:46Peygamberler altın ve gümüşü miras olarak bırakmamışlardır. Onlar ancak ilmi miras olarak ne yapmışlardır? Bırakmışlardır. Bir rivayetine göre, El-Bahili'nin rivayetine göre, bakın Peygamber Efendimiz ne diyor, ne buyuruyor? Âlimin abide olan üstünlüğü, benim sizden birinize olan üstünlüğüm gibidir. Melekleri, yerdeki ve gökteki bütün varlıklar, havasındaki karınca ile denizdeki balıklar bile,22:20insanlara hayırlı şeyleri öğreten kişiye Allah'tan ne dilerler? Bağışlanma dilerler. Bu hadisler bize ve alimin ehemmiyetini ne yapıyor arkadaşlar? Açıkça ortaya koydular. İmam Acürri'nin La Kul Ulema adlı kitabından bakın bir pasaj okuyalım hızlıca. Sevdiklerini seçerek onları hidayete erdirdi. Sonra onların içinden en fazla sevdiklerine kitabı ve sünneti öğreterek üstünlük verdi.23:00Onların içinden en fazla sevdiklerine kitabı ve sünneti öğreterek üstünlük verdi. Daha sonra onları dinde bilgili kılarak rohan ve sünneti yorumlamayı öğretti. Evet. Kitap ve sünneti hıfzen bilmek çok önemli değil. Bunları ne yapabilmek? Yorumlayabilmek önemli. O zaman diğer müminlerden üstün kılarak derecelerini ilimle yükseltti ve kendilerini sabırla süsledi. Helal haram. Fayda zarar.23:35Çirkin, güzel gibi şeyler ancak onlarla bilinir. Yani o alimler vasfısı. Sahip oldukları makam hem de ilimleriyle amel etmedikleri zaman tehlikeleri büyüktür. Yani bunun mukabilinde yapmazsa işinde bulunduğu durum da büyüktür, tehlikelidir. Onlar peygamberlerin varisleri. Evliyanın göz bebeğidir. Alimler evliyalığı denizde arıyor ya hiç oraya gitmeye gerek yok.24:13Evliyalığı İmam Ebu Hanife'de arasınlar, İmam Şafi'de arasınlar, İmam Malik'de arasınlar, İmam Ahmet bin Ambel'de arasınlar. Denizdeki balıklar, Allah için bağışlanma diler Allah'tan. Melekler onlara kanatlarını gererek saygı duyar. Kıyamet gününde peygamberlerden sonra şefaat edendir onlar. İçlerinde hikmet yayılır. Amelleriyle gafil insanlar gafletlerinden uyanır. Onlar insanların en üstünüdür.24:49Dereceleri ise zahidlerden kat kat daha fazladır. Zühtehli gördüklerimiz var ya, İmam Acuri diyor ki, bu ulema onların yanında kat kat daha fazla. Yaşamları başkaları için en büyük fırsat. Ölümleri ise büyük bir kayıptır. Evet. Gafil insanları uyarır. Cahilleri... Ve asla onlardan bir kötülük beklenmez. Güzel terbiye ederler ki, onlara itaat edenler,25:30hiçbir zaman ayrılığa düşmez. Güzel öğüt verdikleri için kusur yapanlar hatalarından döner. Tüm insanlar onların ilmine muhtaçtır. Onlar insanların önünü aydınlatan lamba, dünyanın ışık kaynağı ve ümmetin direğidir. Hikmet pınar şeytanın öfkesidir. Onlarla bulurlar hayatı. Hap yoldan sapanların onlarla ölür kalpleri. Gazze ve Deniz'de26:07yolcuların yönlerini gösterdiği, kayboldukları zaman yönlerini şaşırdıkları, çıktıkları zaman da yolcuların yönlerini buldukları yıldızlar gibidir. Evet. İmam Hacuri daha sonra bu görüşlerini ayet ve hadislerle ne yapıyor? Destekliyor. İzine bakarsak arkadaşlar, ilmi sadece teorik bazda almıyor. Yani, diyoruz, talebelerle hadis okurken diyoruz, ilmi sadece rivayet için,26:42Hacisi sadece rivayet için almayacağız. Aynı zamanda ne için alacağız? Riayet için alacağız, riayet. Yani ne yapacağız? Yaşayacağız. İlimden kasıt o ilmi amelle ne yapmak? Bu tespit ederiz. Neden illa da ilimden kastın amel olduğunu söyleriz? Bakın, birincisi tüm şeriatlar Allah'a ibadet için gönderilmiştir. Zaten peygamberlerin de vazifesi budur. Temel gaye bu.27:20Mesela bir ayet alalım. Ey insanlar, Rabbinize ne yapın? İbadet edin. Bakın, ibadet. Kulluk kelimesi, ibadetin tercümesi değildir. İbadet edin. Çünkü ibadet, ibadetin kendisini değiştirir. Yani ibadetin, hem akidevi hem de ney? Fıkhi. İki tane yönü vardır. Kulluk sadece akidevi yönüne işarettir. Onun için Osmanlı, ibadet kelimesini,27:58ibadet olarak Türkiye'mize kazandırmıştır. Dedelerimizin kazandırdıklarını uydurukça kelimelerle ne yapmayalım? Dua etmeyelim. Evet. Sünnetten elde edilen deliller ruhu olduğu yönündedir. Amelin ruhu. Ancak amelsiz bir ilimde nedir? Faydasızdır. Amelsiz bir ilimde nedir? Faydasızdır. Bir ayet alalım. Gece saatlerinde kalkan kıyama durarak28:40Bir kerimede bilenlerle bilmeyenler bir olur mu? Neyi? Bazen maksadı ne yapmıyor? İfade etmiyor. Başını bir daha okuyalım. Yoksa o gece saatlerinde kalkan secdeye kapanıp29:21Kıyama durarak daima vazifesini yapan, ahirete hesaba katan ve Rabbinin rahmetini uman kimse gibi olur mu? De ki hiç bilenlerle bilmeyenler bir olur mu? Evet. Amelin üzerine ilmi ne yapmış? Katmış. Sünnette ilmiyle amel etmeyenler hakkında şiddetli cehennem azabı tehditleri var. İlmiyle amel edip etmediğinden ne yapacak? Hesaba çekilecek.29:54İsmiyle amel etmeyen alimin vebal altında kalarak pişman olacağını bize ne yapıyor? Haber veriyor. Diyor ki, Evet. Siz insanlara iyiliği emredersiniz. Ve bunu kendi nefisleriniz hakkında ihmal edip unutur musunuz? Peki siz kitabı devamlı okursunuz. Hiç aklınız yok mu? Akletmez misiniz? İki çeşittir.30:45dilde olan ilim. Dilde olan ilim, ilim faydalı olan ilimdir. Sadece dille ifade edilen ilme gelince, o Allah'ın kullarına verdiği bir delildir. Çok iyi algılayan, diliyle konuşan kişidir. Evet, bakın. Şeyhülislam'ın tabirine bakın. Çok iyi algılayan, hatip ise sadece diliyle konuşan kişidir. Hatip, başkalarına kalbin hal ve durumlarından anlattığı halde, kalbinde anlattığı şeylerin eseri yoktur.31:38Dedik ya sünnetten kurulmuş elde edilmiş ilim. Bunu ne yapmak? Öğrenmek insanın imanını artırır. Peki bu ilimlerin başında Kur'an-ı Kerim'i okumak ve ayetler hakkında ne yapmak? Düşünmek gelir. Kur'an-ı Kerim'i bol bol okumak lazım. Üç günde bir ayda hatimden bahsediyorum. Üç günde bir ayet okumaktan bahsetmiyorum. Evet. Allah Azze ve Celle32:17Allah Azze ve Celle diyor ki, Kur'an'dan iman edenler için bir şifa ve rahmet kaynağı olan ayetler indiriyoruz. Zalimlerin de ancak zararını arttırır. Evet. Kur'an-ı Kerim'i ne yapmak? Okumak bizim için hem bir şifa hem de bir rahmet vesilesi arkadaşlar. Şifayı maddi anlamda anlamayın.32:48En büyük şifa manevi hastalıklardan kurtulmadır. Evet. Aynı zamanda bir rahmettir. Yine Allah Azze ve Celle diyor ki, bu da mübarek bir kitaptır. Onu biz indirdik. Bakın ona uyun diyor arkadaşlar. Allah'tan korkun ki size rahmet edilsin. Gerçekten bilgiye göre açıkladığımız, inanan bir toplum için yol gösterici ve rahmet olan bir kitap getirdik. Bu kitap ne? Allah Azze ve Celle'nin kelamı olan Kur'an.33:32Bu ayetler hakkında ne diyor? Diyor ki, genel bir kanaat. İblikesir bu kanaatleri kendi cümleleriyle ifade etmiş tefsirinde. Bu ayetler, Rabb'i olan Allah'ın kitabı, Kur'an-ı Kerim'in faziletini, bu kitabın tüm insanlar için hidayet kaynağı olduğunu, hastalıklara özellikle kalbi hastalıklar ve bu hastalıklardan şüphe ve kötü arzular için bir şifa, tüm insanlık için bir müjde ve rahmet yola ileten bir rehber,34:03Allah'a karşı gelmekten sakınmaları ve öğüt almaları içinde tehdit edici ayetlerin bulunduğu bir kitap olduğunu ne yapmaktadır? Beyan etmektedir diyor. Bu sebeple Allah-u Teala kullarını Kur'an ayetleri üzerinde düşünmeye ne yapmış? Keşfik etmiş. Mesela demiş ki, اَفَلَا يَتَدَبَّرُونَ الْقُرْاٰنَ اَمْ عَلَىٰ قُلُوبٍ اَكْفَالُهَا Onlar Kur'an'ı düşünmezler mi? Yoksa kalpleri?34:39zamanda ne yapmak? Kur'an'ı. Ayette bakın ne diyor Allah Azze ve Celle? Bu sana indirdiğimiz mübarek bir kitaptır ki insanlar onun ayetlerini düşünsünler ve temiz akıl sahipleri bu ayetlerden ibret alsınlar. Evet. İbn-i Kesir kitabını okumayı olarak sadece ne yapmıyor? Algılamıyor. Birazdan bir iki nakil burada ne yapacağız? Söyleyeceğiz. O ayetler üzerinde ne yapmak? Düşünmek. Diğer bir ayet35:16onlar hala Kur'an'ı gereği gibi düşünüp anlamaya çalışmazlar mı? Eğer o Allah'tan başkası tarafından indirilmiş olsaydı mutlaka onda birçok çelişkiler bulurlardı diyerek Allah Azze ve Celle hodri meydan diyor. Yani istediğiniz kadar okuyun. Okumaktan korkmayın. İmanınızı attırır, küfrünüzü attırmaz. Onda bir çelişki bulmanız da ne değil? Mümkün değil diyor. Ayetler üzerinde ne yapmamız lazım, düşünmemiz lazım. O düşünme bizi neye35:50sevk ediyor arkadaşlar. İmanı ziyadeleştirmeye. Üzerinde düşünerek arttırdığını da Allah Azze ve Celle ne yapmış? İfade etmiş. Gerçek müminler ancak o kimselerdir ki Allah anıldığı zaman yürekleri ürperir. Ayetleri yani Kur'an okunduğu zaman36:27imanlarını arttırır. Ve bunlar yalnızca Rablerine ne yaparlar? Tevekkül ederler. De ki, ister ona yani Kur'an'a inanın, ister inanmayın. Kendilerine ilim verilenlere okunduğunda onlar yüzleri üstü secdeye kapanırlar. Ve derler ki, Rabbimizi tenzih ederiz, Rabbimizin vaadi gerçekleşir ve ağlayarak yüzleri üstü secdeye kapanırlar. Hem de bu Kur'an'ı onların37:03Allah'a teslimiyetlerini daha da arttırır diyor. Evet. Sadece iman değil, o imanın bir gereği olarak. Diyor ki arkadaşlar, Allah-u Teala diyor, şu Kur'an'ı bir dağa indirmiş olsaydı, dağ korkusundan ne yapardı? Yarılıp parçalanırdı. Ve buna delil olarak da,37:33Diyor ki, biz bu Kur'an'ı bir daha indirseydik, Allah korkusundan onu baş eğmiş, parça parça olmuş görürdün. Bu misalleri düşünsünler diye insanlara veriyoruz. Şu meseleye temas ediyor İbn-i Kesir. Diyor ki, Allah Teala Kur'an'ı sözlerin en güzeli olarak indirdiğini, ayetler arasında ahenk ve uyumluluk bulunduğunu,38:09Bıkma ve sıkılma olmadan tekrar edildiğini şöyle bildirmedik. Arkadaşlar biliyorsunuz Kur'an-ı Kerim'de tekrarlar var. Biz talebelerle bazen tekrar yaptığımız zaman talebeler sıkılıyorlar. Yani ben şurada size 5 kere tekrar edeyim sıkılırsınız. Ama Allah'ın kitabı müstesna. Tekrarlar ne yapmıyor asla? Diyor ki Allah, sizin en güzelini birbirleriyle uyumlu ve bıkılmadan tekrar okunan bir kitap olarak indirdi. Subhanallah.38:49Rablerinden korkanların bu kitabın etkisinden tüyleri ürperir ve hem de gönülleri Allah'ın zikrine ısınıp yumuşar. Ve bu kitap Allah'ın dilediğini kendisiyle doğru yola ilettiği hidayet rehberidir. Allah kimi de saptırırsa artık ona yol gösteren ne yapmaz? Olmaz diyor. Evet. Bu yönüyle alakalı bakın arkadaşlar, demiş olduğu bazı bilgiler var. Onları kısaca alalım. Vaktimiz var.39:32bilmek gerekir ki, bu cümlelere dikkat edelim arkadaşlar. Şunu bilmek gerekir ki, imanın artması sadece Kur'an okumakla değil, anlamaya çalışarak edip uygulamakla gerçekleşir. Çünkü nice Kur'an okuyan var ki, Kur'an-ı Kerim kıyamet gününde onlar hakkında davacı olacaktır. S.A.V'dan sahih bir hadisi ne yapıyor? Delil olarak getiriyor. Diyor ki A.S. Bu Kur'an sayesinde bir toplumu yükseltir, diğer bir toplumu da alçaltır.40:13Yani bir toplumu yükseltebildiği gibi bir toplumu da ne yapabiliyor bu Kur'an sayesinde? Alçaltabiliyor. Bakın diğer bir hadiste de Peygamber diyor ki Kur'an ya senin lehine ya da aleyhine delil olur. Ya lehine ya da aleyhine delil olur. Amel edersen imanın artar. Lehine bir delildir diyor Şeyhülislam. Hükümleriyle amel etmezsen imanın eksilir. O da senin aleyhine delildir. Bakın ne diyor.40:49Kur'an okumaya oturmaz ki imanı ya artmış veya eksilmiş olarak kalkmış olmasın. Dikkat edeceğiz. Kur'an okumaya oturmaz ki imanı ya artmış veya eksilmiş olarak. Bakın tabinin büyüklerinden ne diyor? Allah'a yemin ederim ki Allah'ın koyduğu emir ve yasaklara dikkat edilmeden Kur'an'ı arkadaşlar lütfen Allah'a yemin ederim ki Allah'ın koyduğu emir ve yasaklara dikkat edilmeden Kur'an'ı41:27eksiksiz ezberlemek hiçbir şey ifade etmez. Sunayladığı ve tavsiye ettiği hiçbir ahlak ve özelliğe sahip olmadığı halde, ben bir terk harfini yanlış okumadan Kur'an'ı baştan sona okudum veya ben bir nefeste bir sureyi okudum diyerek övünüp durur. Diyor ki, bakın bunun üzerine, Allah'a yemin olsun ki bunlar ne Kur'an'ı güzel okuyan kişilerdir, bir ilim ehli, şüphelerden kaçınan,42:06takva sahibi insanlardır. Söyleyin bana, Kur'an okuyanlar ne zamandan beri böyleydi? Allah bunların emsalini çoğaltmasın. Evet. Ne yapıyor? Bu duayı yapıyor. Beddua. Ahkamur Kur'an'da ne diyor arkadaşlar? Diyor ki, fakat bu Kur'an birileri için meslek haline gelmiş. Onun için ömürlerini ihtiyaç duymadıkları halde tüketmişlerdir. Onlardan bardağı ortaya koyduğu gibi Kur'an42:45lafzıyla iyi okuyarak Kur'an'ı ne yapar? Ortaya koyar. Yani şu bardağı nasıl ben böyle ortaya koyuyorum? O da Kur'an'ı benim bu bardağa şuraya koyduğum gibi çok güzel okuyarak ne yapar? İfa eder. Fakat manalarını bir bardağı kırar gibi kırar da kırar gibi kırar da ayetler arasındaki manaları birbirine bağlayamaz. İhmal eder ve ayetlerin gereğini yerine getirmez diyor. Evet.43:25bakın ne diyor. Bir Müslümanın Kur'an'dan tam anlamıyla faydalanabilmesi için onu okumadan önce ondan nasıl istifade edeceğini bilmesi gerekir. Kur'an'dan faydalanmak istediğin zaman onu tilavet ederken kulağını ve kalbini ona ver. Allah'ın kendisine konuşan ve hitap eden bir kişi. Allah'ın kelamı değil mi Kur'an? Allah'ın kelamı değil mi? Gayrimahluk. Kur'an başladı ona dönecek. Hal böyle olunca44:01Allah'la konuşuyorsun. Allah'la konuştuğunu hesaba katacaksın. Allah'ın imanlarını okuduğunu ne yapmayacaksın? Unutmayacaksın. İmanı arttırabilmek için bu faydalı ilimlerin başında ilk ne geliyor arkadaşlar? Kur'an-ı Kerim'i ne yapmak? Okumak, anlamak, gereğiyle ne yapmak? Amel etmek. Allah'ın güzel isimlerini ve yüce sıfatlarını ne yapmak? Bilmek. Güzel isimlerini44:35ve yüce sıfatlarını ne yapmak arkadaşlar bilmek. Burada çok şey söylenir. Ama ve o iki cümleyle bu bahsi uzatmayacağım. Şeysel mütehmiyet. İsim ve sıfatlar ilmi olarak ilimlerin en şereflisi ve en değerlisidir. İsim ve sıfatları anlama ve araştırmakla meşgul olmak ise arzuların en büyüğü. Bu bilgileri elde etmek ise insana bahşedilen en değerli Allah vergisi olup imanı arttırmak için de en büyük vesiledir.45:12Evet, Allah'ın güzel isimlerini ve yüce sıfatlarını bilmek, Allah Azze ve Celle'nin bize vermiş olduğu imanı arttırmayı ne yapar? Sağlar. Eksik 99 ismi var değil mi? Onları sayan cennete girer. Bakın, İbni Kayyum diyor ki, isimlerini sadece lafızlarıyla saymamak, yanında anlamlarını ve işaret ettiği gerçekleri bilmek, üçüncü derecede de ibadet esnasında Allah'a ne yapmak?45:49bu isimlerle yakarmak. Bu manayı diyor, şu özlü cümleyle ifade etmiştir. Allah'ı en fazla tanıyan, ondan en fazla korkup, isim ve sıfatlarına en fazla müracaat edendir. Sıfatlarına en fazla ne yapan? Müracaat edendir. Üçüncü faydalı ilim, Peygamber Aleyhisselatü Vesselam'ın hayatını incelemek, ibretler almak. Nesmin Malik ne diyor?46:24Ben 10 sene Peygamber Aleyhisselatü Vesselam'a hizmet ettim, bana bir gün dahi of demedi. Yaptığın bir şey için, için yaptın, yapmadığın bir şey için de şöyle yapsaydın asla demedi. Yine Enes bin Malik diyor ki, Peygamber Sallallahu Aleyhi Vesselam insanların en cömerti, en güzeli ve en yiğidiydi. Başka bir rivayette de, Peygamber Efendimiz ahlak olarak insanların en ahlaklısıydı. Abla bin Amir ise,46:53Peygamber Aleyhisselatu Vesselam çirkin söz söyleyen bir kişi değildi. O şöyle derdi. Sizin en seçkinleriniz ahlakça en güzel olanlarınızdır. Ebu Said-i El-Kudri Peygamber Efendimizin şöyle dediğini bize naklediyor. O örtüsünün altındaki bakire bir kızdan daha edepliydi. Bir şeyden hoşlanmadığını yüzünden anlardık. Bakın Ebu Said-i El-Kudri ne diyor? O örtüsünün altındaki bakire bir kızdan daha edepliydi.47:22Bir şeyden çıkanmadığını ne yapardık? Yüzünden anlardık. Bütün bunlar, bütün bunlar Peygamber Aleyhisselatü Vesselam'ın hayatından bizim alabileceğimiz pek çok neyin, dersin olduğunu bize ne yapıyor arkadaşlar? İfade ediyor. Faydalı ilim, İslam dininin güzellikleri üzerinde düşünmek. Yani bu şer'i bazda da olabilir, kevni bazda da olabilir. Ne demek bu? Yani İslam dininin güzelliğini ne yapar?47:56İslam dini en güzeldir. Hal böyle olunca, sistem olarak en mükemmel, ilkeler olarak en güzel, adil hükümler yönüyle, adil güzellik yönüyle de eşsiz örneklerle dolu bir dindir diyor Şerif Samimi'nin teymiyle. Diyor ki, وَلَاكِنَّ اللّٰهَ حَبَّبَ اِلَيْكُمُ الْا۪يمَانِ وَزَيَّنَهُ ف۪ي قُلُوبِكُمْ Ve o Allah ki ne yaptı? İmanı size sevdirdi ve kalplerinizi onu ne yaptı? Güzelleştirdi. İman,48:29Neyin ifadesidir arkadaşlar? İslam'ın ifadesidir değil mi? Hal böyle olunca onun Allah tarafından bize sevdirilmesi, bizim kalplerimizde onun güzelleştirilmesi, imanın, İslam'ın açıkçası en güzel şeyler olduğunu ne yapıyor? İfade ediyor. Peygamber aleyhissalatu vesselam buyuruyor ki, üç özellik var ki, kimde bunlar bulunursa o imanın lezzetini tadar. Allah ve Resulünü herkesten fazla sevmek,48:59Sevdiğini Allah için sevmek, Allah kendisini küfür batağından kurtardıktan sonra küfre dönmeyi ateşe atılmak gibi çirkin ve tehlikeli görmek. İşte bakın bu güzellikler üzerinde düşünmek bizim ne yapacaktır? İmanımızı arttıracaktır. Her bir faydalı ilim üç kuşağı olan sahabe tabi ve tebe tabinin hayatını okumak. Arapça bilenlerin elinden siyer alem mübela.49:31İmam Zehebi'nin kitabı asla düşmemelidir. Bilmeyenler ise farklı kitaplara müracaat edebilir. Ancak bilenlerin özellikle Siyer-i Alem-i Belayı ne yapması lazım? Okuması lazım. Neden peki? Çünkü Allah Azze ve Celle buyuruyor ki Kuntum hayru ummetin uhriceddin nas. Çünkü diyor siz insanlar için en hayırlı ümmetsiniz. En hayırlı ümmet. Kimdir bu en hayırlı ümmet? Kimin en hayırlısı? Yani o asrı ifade edenler.50:10O yüzyılların en hayırlısı, Peygamber Aleyhisselatü Vesselam'ın gönderildiği asır, sonra ondan sonra gelen, sonra ondan sonra gelenler. Evet. Onun için bu üç kuşağın neyini, hayatını okumamız lazım. Bakın arkadaşlar, İbni Seymiye ne diyor? Kim onlara ne kadar benzerse o kadar mükemmel olur. Evet. Uud-i Yedi öyle diyor. Kim onlara ne kadar benzerse o kadar ne olur diyor, hayırlı olur. Demek ki bu beş50:43unsur bize neyi gösteriyor arkadaşlar? Faydalı ilmin başlıklarını. Arttıran varlığına ve birliğine işaret eden varlıklar üzerinde düşünmek. Yani kevni ayetler diyoruz arkadaşlar. Kevni ayetler. Allah Azze ve Celle Tebarekellezî ceale fissemâi burûcen ve ceale fîhe siracen ve kameram münîra. Gökte burçları yaratan ve ışık kaynağı bir güneş ve aydınlatıcı bir ay koyan Allah51:23ne kadar mübarektir. Yani bu Allah Azze ve Celle'nin ne kadar üstün olduğunu, ne kadar bize ihsanlarda bulunduğunu ne yapıyor? Açıkça şüphesiz göklerin ve yerin yaratılmasında, geceyle gündüzün birbiri peşinden gelmesinde, insanlara fayda veren şeylerle yüklü olarak denize yüzüp giden gemilerde, Allah'ın gökten indirip de ölü haldeki toprağa canlandırdığı suda,51:54yeryüzünde her çeşit canlıyı yaymasında, rüzgarları ve yer ile gök arasında emre hazır bekleyen bulutları yönlendirmesinde, düşünen bir toplum için birçok deliller vardır. Evet. İnneti halkı semavat vel ard, vaktila filleyn, ve'n-nihar ila ahri'l ayet. Uzun bir ayet. Arapçalarını okuyamıyorum. Zaman daş. Evet, bunları düşünürsek arkadaşlar, bu kevni ayetleri düşünürsek, elbette ki imanımız ne yapacaktır?52:24Artacaktır. Evet. Üçüncü imanımızı arttıran etken, Allah-u Teala'ya karşı yapılan ibadet ve taatlerde çaba sarf etmek. Gayret edeceğiz arkadaşlar, gayret. Bu, aşkla kendini gösterir. Bir, kalp amelleri. İki, dil amelleri. Üç, uzu amelleri. İle alakalı taatlerimizi ne yapacağız? Bir kalp amelleri pek çoktur. Pek çoktur. Allah'ı zikretmekten tutun da, Kur'an'ı okumaya,53:07aramları öğrenmeye, meclislerinde bulunmaya. Bunların her biri, bunların her biri bize neyi gösterir? Bakın kalp amelleriyle alakalı bir hadis alalım, daha sonra diğerine geçelim, uzatmıyorum. Numan bin Beşir hadisi diyor ki Peygamber aleyhissalatü vesselam, dikkat edin, bedende öyle bir et parçası var ki, kötü olursa bütün beden iyi olur, o kötü olursa bütün beden kötü olur. Nedir o? Kalp.53:45Yine diyor ki Allah Azze ve Celle Ne mal fayda verir ne de evlat. Ancak Allah'a kalbi selim olarak gelenler iyi olacak. O amelleri ne yaparak? Ortaya koyarak. Amelleri ihlastan, sevgiden, doğruluktan tutun da aklınıza gelen bütün neler kalp amellerini kapsayan amelleri var.54:22Dil amelleri. Diyor Allah Azze ve Celle. Ancak müminler şunlardır. Ancak Allah zikredildiği zaman kalpleri ne yapar? Kıpır kıpır eder. Evet. Allah'a çokça ne yapın zikredin. Umulur ki ne yaparsanız kurtuluşa erersiniz. Ebu Hureyre'den şunu naklediyor. Peygamber54:58aleyhissalatü vesselam Mekke'ye doğru giderken Cemdan denen bir dağın yanından geçerken şöyle buyurdu. Yürüyün işte bu Cemdan dağındır. Tekleyenler geçmiştir. Kimdir ey Allah'ın Rasulü diye sorunca Allah Rasulü şöyle cevap verdi. Allah'a çokça zikreden erkek ve kadınlardır. Ebu Derda bakın neyin hak veriyor Peygamber aleyhissalatü vesselam'dan. Size amellerin en hayırlısı olan bilginiz olan Allah'ı en fazla razı eden55:34derecenizi en fazla yükselten, altın ve gümüş infak etmenizden daha hayırlı olan, düşmanınızla karşılaşıp onların boynunu veya onların sizin boynunuzu vurmasından daha hayırlı bir şeyi haber vereyim mi? Sahabe, ey Allah'ın Rasulü deyince, o Allah'ı zikretmektir buyurmuştur. Evet. Abdullah bin Busur'un rivayetine göre, bir adam Peygamber Efendimiz'e gelerek şöyle dedi. Ey Allah'ın Rasulü,56:06İmani görevler hayli çoğaldı. Bana tutacağım ve ondan ayrılmayacağım bir şey söyle. Allah Resulü, dilin devamlı Allah'ın zikriyle ıslak kalsın diye cevap verdi. Yine Buhari Müslümin, Ebu Hureyre'den rivayetine göre bakın, Peygamber Efendimiz ne buyuruyor? Allah-u Teala şöyle buyurdu, kutsi hadis. Kulum benim hakkımda nasıl kanaat beslerse, ben de ona o şekilde kanaat beslerim. O beni kendi içinde anarsa,56:38ben de onu kendi nefsimde anarım. O beni bir toplum içinde anarsa ben de onu daha hayırlı bir topluluk içinde anarım. Bu konuda pek çok ney var? Rivayet var. Bakın bu da bil ameli olarak imanımızı ne yapıyor? Arttırıyor. Uzurlarla amele gelince bunu da bize uzun bir şekilde Mü'minun suresindeki ilk on bir ayet veriyor.57:09وَالَّذ۪ينُهُمْ عَنِ اللّٰهِ وَمُورِضٌ diyor ya, devam ediyor. Hemen okuyalım. Gerçekten müminler kurtuluşa ermiştir. Onlar ki namazlarında huşu için dedirler. Onlar ki burası şeylerden yüz çevirirler. Onlar ki zekat vazifelerini yerine getirirler. Ve onlar ki iffetlerini korurlar. Ancak eşleri ve ellerinin sahip olduğu cariyeleri hariç. Bunlarla...57:37ilişkilerinden dolayı kınanmış değillerdir. Şu halde kim bunun ötesine gitmeyi isterse işte bunlar haddi aşan kimselerdir. Yine onlar ki emanetlerine ve ahitlerine riayet ederler. Ve onlar ki namazlarını muhafaza ederler. İşte asıl onlar varislerdir. Ki devse varis olan bu kimseler orada ebedi olarak ne yaparlar? Kalırlar. Biliyorsunuz bazı ayetlerde58:07Allah Azze ve Celle ne yapmıştır arkadaşlar? Neyle isimlendirmiştir? İmanla değil mi? Amele iman kelimesiyle ne yapmıştır? Vurgu yapmıştır. Mesela demiştir ki Fakat Allah sizin imanlarınızı zayi edecek değil. Yani neyinizi? Amelinizi. Amelin imandan bir düz olduğuna ney? Vurgu. Bu şey söylenir. Vaktimiz dar. Evet. İmanı arttırması yönüyle amellerde58:43taatlerde neden bahsediyorduk? Uzuv amellerinden bahsediyorduk. 3 tane ayet-i kerime okuyacağız arkadaşlar. Bu 3 ayet-i kerimeyle meseleyi özetleyeceğiz. Daha sonra imanı eksikten unsurlara geçeceğiz. İlk ayetlerden Şüphesiz ki iman edip de Rablerine tevekkül edenler üzerinde o şeytanın hiçbir nüfuzu yoktur. Evet. Dikkat edeceğiz. İman edip59:16de Rablerine tevekkül edenler üzerinde o şeytanın hiçbir nüfuzu yoktur diyor Allah Azze ve Celle. Şevisem-i Teymiye bakın bunu hangi sadette açıklıyor. İman ve şubelerini elde etmek bazen insana bazen de başkasına bağlı olur. Örneğin Allah ümmet için imana davet ederek iyilikleri emredip kötülüklerden alıkoyan dinin gereklerini, delillerini, dinin önem verdiği şeyleri Allah'ın indirdiği hükümleri ve diğer şeyleri59:47Öğreten bir kişi için tahsil edebilir. Mükafat veya ceza amelinin cinsine göredir. Nitekim insanların eksik yönlerini tamamlamak, onlara nasihat edip, hakkı tavsiye etme yolunda gayret sarf edip, bu konuda sabretmenin karşılığını Allah kişinin yaptığı amele göre verir. Dikkat edelim. Bir güç ve nur, kuvvetli bir iman, güçlü bir tevekkül, inancı verir. İman ve kuvvetli bir tevekkül, inancı,60:20İnsan ve cin, insan ve şeytan tüm bunlardan ne yapar? İnsanı düşmanına karşı zafere ulaştırır. Nitekim Allah-u Teala şöyle buyurmaktadır. Siz ki iman edip de Rabbine tevekkül edenler üzerinde o şeytanın hiçbir nüfuzu yoktur. Yani demek istiyor ki iman ve artı tevekkül yani imanın içine neyi almak? Çünkü İslam inancında kuru tevekkül yok. Tedbir almak lazım değil mi?60:54Tedbir de amelli olur. Ne diyor? Bu ikisini bir araya getirirsen şeytanın senin üzerinde nüfuzu olmaz. Diğer bir ayet. Hatırlat. Çünkü hatırlatmak müminlere ne yapar? Fayda verir. Diyor ki onun için öğüt ver. Eğer öğüt fayda verirse saygısı olan öğüt alacaktır. Bedbah olan da ondan61:29Peygamber Efendimiz diyor ki, buradaki öğütten kasıt sadece Kur'an'dan öğüt almak değil, aynı zamanda o öğüdü, dikkat edelim arkadaşlar, insanı Allah'tan haşyete, başka eşkıyalıktan da neye? Eşkıyalığa çiren her şey. Allah'tan insan nasıl korkar? İlimle korkar. Çünkü Allah'tan en fazla kimler korkar? Alimler. İlim ve ameli bir arada bulundurmuşlar. İnsan eşkıyalıktan nasıl kurtulur?62:02İlim ne? Bilmek yeter mi? Yetmez. Adam öldürme diyor değil mi Allah Azze ve Celle? Hak müstesna adam öldürme. Sen bunu uygulamazsan ilmi bilmenin bir anlamı var mı? Yok. Demek istediğim... Var mı siz artık? Topluyoruz. Arkadaşlar kalkıyor muyuz? İşimiz var herhalde. Evet. Evet. Evet. Demek ki ayetini bilmek uygulamadığın müddetçe insanı eşkıyalıktan ne yapıyor? Kurtarmıyor. İmanı eksilten unsurları...63:22içinde şıkkı ayıracağız. Kısaca geçiyorum. Bir tanesi iş sebepler. İş sebeplerinin arkadaşlar cehalet. Cehalet imanı eksiltir. Allah Azze ve Celle diyor ki Ey Musa! Ey Musa! Onların tanrıları olduğu gibi sen de bizim için bir tanrı yap dediler. Musa gerçekten siz cahil bir toplumsunuz dedi.63:59Demek ki cehalet imanı ne yapan? Etkenlerin başında geliyor. Tekstilden başında geliyor. Evet. Cehaleti sebebiyledir dediklerini nakleder. Ebul Ali'ye kişinin işlediği her günah cehaleti sebebiyledir dediklerini naklediyor. Kimin? Sahabenin. Mücahit bin Cebir el-Mahzumi de diyor ki günahından vazgeçinceye kadar Allah'a isyan eden herkes cahildir. Yine şöyle diyor.64:41İşlediği günahtan dönünceye kadar Allah'a karşı işlenen her suçun temelinde cehalet yatmaktadır, diyor. İkincisi arkadaşlar, imanı eksilten iç etkenlerden ikincisi, gaflet, yüz çevirme ve unutma. Nedir gaflet? Nedir gaflet? Gaflet, zayıf bir hafıza ve dikkatlilik neticesinde kişide olan, kişide oluşan nedir? Unutkanlıktır. Ne diyor Allah Azze ve Celle?65:11İnsanların çoğu ayetlerimizden nedir? Gafildirler. Yine diyor ki Allah Azze ve Celle, kendi kendine yalvararak, ürpererek, yüksek olmayan bir sesle sabah akşam Rabbine an, kimlerden olma? Gafillerden olma diyor. Evet. Allah Azze ve Celle diyor ki,65:43Kendisine Rabbinin ayetleri hatırlatıldıktan sonra onlardan yüz çevirenden daha zalim kim olabilir? Muhakkak ki biz günahkarlara layık olduğu cezayı veririz. Unutmaya gelince o da gafletten, umursamazlıktan veya pek çok şeyden kaynaklanır. Allah Azze ve Celle diyor ki66:12Allah'ı unutan ve bu yüzden Allah'ın da onlara kendilerini unutturduğu kimseler gibi olmayın. Onlar yoldan çıkan kimselerdir. Onun için dualarımızda ne diyoruz? Ey Rabbimiz unutursak veya hataya düşersek bizleri ne tutma? Sorumlu tutma. İç etken arkadaşlar günah işlemek. Diğer iç etken ne? Günah işlemek.66:43diyen insanın imanı ne yapar? Eksilir. Allah Azze ve Celle'de biliyorsunuz, Kur'an-ı Kerim'de günahları kaça ayırıyor? İkiye ayırıyor değil mi? Büyük günahlar ve küçük günahlar olmak üzere. Diyor ki, Diyor ki Allah Azze ve Celle, eğer yasaklanmış olan, Allah'ın size yasakladığı, sizin yasaklandığınız o büyük günahlardan kaçınırsanız,67:15Sakınırsanız Allah sizin günahlarınızı ne yapar? Tekfir eder, örter ve sizi çok kerimleye, mudhale sokar diyor. İbl-i Teymiye bakın, günahların imana zararını nasıl açıklıyor? Diyor ki, günahlar imanı eksiltir. Bunlar, dikkat edelim arkadaşlar, günahın cinsi, zarar şiddeti, miktarı, işlendiği zaman ve mekan, günahlara karşı kayıtsızlık,67:54Günahı işleyen kişinin konu mu? Bütün bunlar ne yapar? İnsanın imanına zararda derece nispetinde etkili olur. Bir örnek vereyim daha iyi anlatalım. İnsan düşünün arkadaşlar iki insan. Bir tanesi yaşlı bir tanesi genç. İnsanın zinaya düşmesi insanlar tarafından daha garip karşılanır. İşte Allah tarafından da daha garip karşılandığı için günahı daha fazladır. İnsan düşünün gene.68:32Fakir ve zengin. Bunlardan hangisinin cimri olması insanlar tarafından daha garip karşılanır? Zenginin. Neden? Fakir ne yapmaz? Cimrilik yapmaz değil mi? Çünkü yok. Zengin cimrilik yapar. Peki fakirin cimrilik yaptığını düşünün. Normal. Niye? Bir şeyin cimriliğini yapıyor. İşte insanların garip karşıladıklarını Allah da garip karşılıyor arkadaşlar. Evet. Bunu kastediyorum. Diğer.69:11Aşırı şekilde kötülüğü emreden nefis. Aşırı şekilde kötülüğü emreden nefis.69:42Bakın Peygamber Efendimiz ne diyor? Hamd Allah'a mahsustur, ona hamd eder, ondan yardım ve bağışlanma dileriz. Nefislerimizin şerrinden, amellerimizin kötülüğünden de Allah'a sığınırız. Nefislerimizin şerrinden, kötülüğünden. Allah kimi hidayete erdirirse onu saptıracak yoktur. Kimi de saptırırsa onu hidayete erdirecek yoktur. Bu bilgileri verdikten sonra, bu sebeple diyor,70:12İmanını eksilme ve zayıflatmaktan korumak ve nefsin kötü sonuçlarından emin olmak isteyen kişi, nefsini muhasebe etmesi ve onu devamlı kınaması gerekir. Nefis muhasebesi, amelden önce ve sonra olmak üzere iki şekilde gerçekleşir. Birinci şekli, bir işe başlamadan önce o işin yapılmaması kanaati ağır basıncaya kadar düşünüp taşınmak. İkincisi, bir işi yaptıktan sonra nefsi muhasebe etmek. Muhasebe etmekte üç çeşittir diyor, bakın.70:45Birincisi, Allah hakkı olan bir ibadeti gereği şekilde yerine getirip getirmediği konusunda nefsini muhasebe etmesi. İkincisi, terk edilmesi, yapılmasından daha hayırlı olan amellerde nefsini muhasebe etmesi. Üçüncüsü, adet haline getirdiği veya mübah olan bir işi yaptıktan sonra bu işi neden yaptığını ne yapması, cevaplaması. Bunu yaparsanız diyor, günah işlemekten uzak.71:16İbn-i Teymiye. Bütün bunları şu ayet bize ne yapmaktadır? Göstermektedir. يَا اَيُّ الَّذ۪ينَ اٰمُنْ افْتَقُوا اللّٰهِ وَالْتَنْظُرُ نَفْسٌ مَا قَدَّمَتْ لِغَدٍ وَاتَّقُوا لِمَا قَدَّمَتْ لِغَدٍ O ki ey iman edenler Allah'tan korkun ve herkes yarına ne hazırladığına baksın. Allah'tan korkun. Çünkü Allah yaptıklarınızdan haberdardır. Demek ki iç etkenler bunlar. Dış etkenler, dış sebepler ilki şeytan arkadaşlar.71:47Şeytan. Açık bir düşman değil mi şeytan insan için? Açık bir düşman. Ey iman edenler, şeytanın adımlarını ne yapmayın? Takip etmeyin. Kim ki takip ederse, o yola girerse, bilsin ki şeytan bütün kötülükleri72:17Daha sonra diyor ki, Muhakkak ki şeytan sizin düşmanınızdır. O halde onu ne belleyin? Düşman belleyin. Birinci etken, dış etken bu. İkincisi dünya ve fitneleri. Bakın İbni Kayyum ne diyor? Kişinin dünyaya duyduğu rağbet ve sevgi ölçüsünde taatı ve ahiret isteği de o derece azalır.72:47kişinin dünyaya duyduğu rağbet ve sevgi ölçüsünde taatı ve ahiret isteği de o derece azalır. Diyor ki ayet-i kerimede Bilin ki dünya hayatı ancak bir oyun, eğlence, bir söz, aranızda bir övünme ve daha çok mal ve evlat sahibi olma isteğinde ibarettir diyor. Beyefendimiz bakın ne buyuruyor.73:19Allah'a yemin olsun ki ben sizin fakir olmanızdan korkmuyorum. Dünyanın sizden önceki kişilerin önüne serildiği gibi sizin de önünüze serilmesinden, dünya için yarış işinde bulunmanızdan, sizden öncekilerin dünyaya aşırı derece bağlanmaları sebebiyle helak olduğu gibi sizin de helak olmanızdan korkuyorum. Buhari ve Müslim'in başka bir rivayetinde de sizden öncekileri oyaladığı gibi sizi de oyalamasından korkuyorum diyor.73:50bu bilgileri verdikten sonra İbnül Kayyım şu ayet-i kerimeyi diyor ki delil olarak alın. Oysa ki ahiret daha hayırlı ve daha nedir? Kalıcıdır, devamlıdır. Diğer dış etken arkadaşlar kötü arkadaşlar. Kötü arkadaşlar. Kötü arkadaş edinmek. Ne diyor Peygamber Aleyhisselatü Vesselam sayı hadiste? İnsan dini üzeridir.74:23Sizden biriniz kimi dost edindiğine ne yapsın? Bakın Ebu Süleyman el-Hattabi ne diyor? Hadiste geçen kişi dost edindiğinin dini üzeredir cümlesinin anlamı dinini ve güvenilirliğini benimsediğin kişiyle dostluk kur. Çünkü sen böyle bir kişiyle dostluk kurduğun zaman o seni kendi inandığı dine ve mezhebe bağlar. Sakın ha!74:50Ben kendi dinimde sebat ederim düşüncesine aldanarak Allah'ın razı olmadığı din ve mezhebe sahip olan kişiyle ne yapma? Arkadaşlık etme. Süfyan bin Uyay ne diyor ki? Bu hadisten şu anlaşılır. Firavun'e ve bir de yanındaki arkadaşı Haman'a, Haccac'a ve ondan daha şerli olan Yezid bin Ebi Müslim'e, Süleyman Abdülmelik'e bir de doğru yola getiren arkadaşı Reca bin Hayve'ye bakıp ibret alın. Yani bu tür insanlarla ne yapmayın? Arkadaşlık75:22yapmayın. Yaparsanız ne olur arkadaşlar? İmanınız azalır. Ebu Derda diyor ki bir kişinin yürürken bir yere girip çıkarken o anki durum ve hareketleri onun dindeki bilgisinin olup olmadığını bize ne yapar? Gösterir. Ebu Mesut da diyor ki insanları dost edindikleri kişilere göre değerlendirin. Zira kişi ancak hoşuna giden kişiyle dostluk ne yapar? Kurar. Ameş de diyor ki zamanımızda bir kişi hakkında75:52şu üç şeyden başka bir şey sormuyorlardı. Yürümesinden, bir yere girip çıkmasından, bir de kiminle arkadaşlık yaptığından. İmam Süfyan diyor ki, bir kişinin çok iyi veya çok kötü bir kişi olmasına yanındaki arkadaşı kadar etkili olan başka bir şey yoktur. Katade de diyor ki, Allah'a yemin ederim ki, biz kişinin huyu ve ahlakıyla, kendine benzeyen bir kişiden başkasıyla arkadaşlık yapmadığını gördük. Siz de salih insanlarla,76:22Arkadaşlık yapın gibi, onlar gibi olasınız. İmam Fudal de diyor ki, mümin istediği kişiyle oturamaz. Ve Resulü'nün, evet. Bütün bunlar, bütün bunlar, imanın eşitilmesine vesile olan nedenleri açıkça ifade ediyor. Özet olarak, kısaca bir daha ana başlıkları verelim, ondan sonra dersimizi sonlandıralım. Dedik ki, imanı arttıran nedenler arkadaşlar, bir, faydalı ilim, iki, Allah'ın varlığına birliğine,76:59deraret eden varlıklar üzerinde düşünmek, Allah-u Teala'ya karşı yapılan ibadet ve taatlerde çaba göstermek, faydalı ilmi de kendi içinde Kur'an-ı Kerim'i okumak, anlamak, ayetler üzerinde düşünmek, Allah'ın güzel isimlerini ve yüce sıfatlarını bilmek, Peygamber Efendimiz'in hayatını inceleyerek ibret almak, İslam dininin güzellikleri üzerinde düşünmek, İslam'ın ilk üç kuşağı olan sahabe tabi ve etfa tabi hayatını okumak olarak ne yaptık? Algıladık.77:31Allah-u Teala'ya karşı yapılan ibadetleri de üçe ayırdık. Kalp ile yapılanlar, dil ile yapılanlar, huzurlar ile yapılanlar. İmame eksilten nedenleri de iki ana başlık altında zikrettik. İç nedenler, dış nedenler. İç nedenler cehalet dedik. Gaflet, yüz çevirme ve unutkanlık dedik. Günah işlemek dedik. Emreden, emmare, nefis dedik. Dış nedenler olarak şeytan dedik.78:01Dünya ve fitnesi dedik, kötü arkadaş dedik. Hareket etmemiz, imanımızı artırma yönüyle ne yapmak, faydalanmak, eksilten şeylerden de kaçınmak yönüyle bizi ne yapar? Hayra, bizi güzele, bizi İslam'a. Bu kısaca söyleyeceklerim bunlar. Hakkınızı çaldım, uzattım, hakkınızı helal edin. Subhaneke Allahümme ve bihamdike eşhedü en la ilahe etestafiruke ve retûriyye.مکمل متن دیکھیںتبصرےابھی کوئی تبصرہ نہیں۔ سب سے پہلے کوئی مفید بات شیئر کریں۔