♪ Playing in the audio bar belowLectures & RemindersآڈیوҲаё бизнинг ҳаётимиздаadmin·2 views·5 months ago* Мусо алайҳиссаломнинг ҳаёлари; * Ҳаёдан деб билинадиган ҳолатлар; * Ҳаёга зид саналадиган ишлар; * Ҳаёни қандай қилиб ўстириш мумкин? * Ҳаё ҳақида ҳикматлар. By: Шайх Обидхон Қори Source: IslamHouse.com · Шайх Обидхон Қори#Audio#IslamHouse#Шайх Обидхон Қориمکمل متنbeta▸خودکار طور پر تیار کردہ متن ہے، اس میں غلطیاں ہو سکتی ہیں۔ درست الفاظ کے لیے ریکارڈنگ سنیں۔0:00Bismillahirrahmanirrahim. Alhamdulillahi rabbil alamin. Vassalatu vassalamu ala sayyidina wa habibina musammad. Wa ala alihi wa ashabihi ajma'in. Amma ba'd. Hurmati braderlar, muhtarama wa pasimgillar. Assalamu alaikum wa rahmatullahi wa barakatuh. Ötken suhbatlarımızda, haya haqda, Allah nasib etkeni şebba tafsil gebleştik. İndi hazır,0:31Yəni, mənə şu mavzunu biraz davam ittirəməz. Bəlkin, bu səhərgisi, avadə utkən, şu xaya haqdagi sobatımızın yakuni, bəlkin, qalasası bular. Hayyambarımız, sallallahu aleyhi wa sallam, Musa, aleyhi salam, haqlarda şikaya qiyenlər. Bu hadisni, Abu Hurayra, radiyallahu anhu, rivayat qiladlar. Rasulullah, sallallahu aleyhi wa sallam, itirdilər, Musa,0:57jidaham xayali wa uyatchan insani dhi. Unin jasaddan, tanasdan, hechbir aza, hechbir yeri korunmasi dhi. Yani, asli aurat boyan mawziylar nazar da titliyatkan yox uyerdi. Yani, insani aurat sablamay digan mawziylar yan, baz adamlar uchun dimak, boham xayali adamlar uchun1:29ozlari dimak shundan tiyadilar, istiqala qiladilar. Adamlardan yargan uchun, Musa badanlardan birar yerini korsatmaz idi. Baron Israel bunu, shunun sababidan Musaga azar berdilar. Aytdilar ki, bu, hech ozini, badanini korsatmaydi. Bunda bir gap bolsa kerek, bunin bir aybi bolsa kerekdi badanidi.1:58tənəsdə ibrar bir kəsəllik, ibrar bir ayb, nuxsan, busa kərək dişdi. Allah Ta'ala Musa A.S. nə ənə u adamlarni misozidən qoqiləşni irada qıldı. Bir günü Musa A.S. çomul mahcub odilər, adatda uqşı yalaqız çomul edilər. Adamlar çomul edigən cayda çomulmazdilər. Kimlərni yeçib, bir tasnı üstüge qoydilər və kin.2:29ço mülişke başladilar. Bir mahal, Allahnin iradesi, qudratı xaxşı bilen haliqi taşga can kirib, taş kiyimini alip qaçdı. Musa alaihi salam bunu kurdilar, va taşni kiyimden qudilar. Yani, kiyimsiz halda qab kitislari anit indi. Kiyimsiz halda, brar merti, brar halatda bulmagan insan uchun bu, bir kutulmagan hadisaydi.2:57Shundan korxib getdilar va tashni keyindidan yugurdilar. Ey tash, toqta, keyimimi tashla, keyimimi tashla, deb tashni getdilan, qulab geti vurdilar. Tash hamd toqta masdan qaci geti vurdu. Ahir usha, adamlarini aldiga barib toqtadi. Keyimim Musa a.s. shashib kishib, tashdan keyimilarini aldilar va asalar bilan tashni urib getdilar. Allah ta'ala bu kisayi shara qalib.3:28ayatada ahzab surasta, a'undu billahi min ash-shaytani r-rajim, Ya ayyuha allazina amanu, la takunu ka allazina a'adab Musa, fa warra'ahu Allahu mimma qalu, wa kana inda Allahi wa jiha. Ey iman kiltirgan adamlar, sizlar Musa qa azar yetkazganlar, kabibu l-mangiz Allah, ular nim ayitkanlar dan Musana pakla gan.3:56Musa Allah huzurda nahayatda itibarli, abroli idi. Bu rivayetdan cundadi ki, deman insan sharmo hayasini saklasi, unin uzgi, uzunin abrosi, hurmati cundi. Allah ta'la huzurda ki abroli, hurmati insan idilar Musa a.s. İnsan ki avrati muqallada diledi avratlarini,4:26demin korsetmestin yurushi bu farzi ayin muciqatliq takiplanirgin narsa, amma hayali insanlar, mana Musa a.s.nin misallarda aurat xisablanmigin yirlarin ham adat bolmigin uchun, haram bogin uchunmaz, adat bolmigin uchun, va hayaga muafiq gelmigin uchun, odlarindan uchun dey yashirib yurardilar.4:54Adamlar Musa a.s.m. kiyn korshti, Allah hu shundi naha ette kilisgen, qilayli qilib yaratgen iken, birar bir aybu nuxsanlari yog iken, Allah huzin peygambarini, hali shundi qilib adamlarinin zalimane suzlerden, nahaq geplerden Allah huzi himaya qildi, pakiladi. Indi,5:19Hayatta insan turmusida, yunus turusida, hayaga misal boledigan halaklar haqda biraz toqtab otaniz. Yukardagi rivayatta ham, alisunda hayali insanlarnin halaklardan bittasini istadik, indi addi musulmanlar hayatida, addi insanlar hayatida hayalin korunuslari qay tarzda bolish gerek. Nimalarga itibar belishimiz gerekligin haqda,5:50ulamalarinin bu barada itkan sozlarga taingan halda. Bu haqta ulamalarinin ishtihadlarga marajat qalamiz yittikhil xalatni ular kursa chikan.6:19wa adamlarga yaqmi digan surdlardan tish. Demek insan tilini daima qirayli surdlar bilan mashgul qalish kerek. Adamlarga yaqmi digan, adamlar ghalate bubketa digan surdlardan, ibaralardan ozini tish kerek. Baygambar hadislarda ham mashgur hadislarda al-muslimu man sarim al-muslimuna min lisanihi wa yadehi diganlar.6:49başqa muslumallar unayin tildan va qoladan salamat boladlar. Tildan salamat bolish digandin ichiga, tildan xarxil sozlarina çikarbi varmaslik hamkirarikam. Ikintisi, alqastu fil hadisi fil macaris, xarxil yiginlarda va maclislarda, olturislarda, ortachi sozlash. Yani, qat sozini cideyam kopaytirbi varmaslik.7:19Sözünü çözüb yuvarmazlik. Kereyniz sözünü ayitib, vihudistan uzanit iyiliş. Bazı adam soz berilse, ya ki soz alsa, anca gecik toqtamasdan gapira uğradı. Maddisilada bazan sünyevi uğradı. Kim bi adagilat tıqilatadi stolli, ya kim de cilinlatadi, ishara qiladi, vaqti çugadidi. Bu ham hayali adamlar uçun artis canansi. Hayal, sibar adam, uzanın hurumatini sakilagan adam,7:49Kerakli muqtarda sozini ayti, brav toqtatixtan aldin, ozi toqtagani yakhshi iti. Uchimsi, Famin al-haya, an yahrisal muslim ala sum'atihi, falayaqulu avyaf'alu ma yushavvihu sum'atahu. Insar ozinin obrosinin hurmatini saklayish uchim, harekat qilish kerek. Bu, faqad sozgagini ta'aluklayimas, bakim, baski ishverdiyam. Haqandi, harekat, muamala, tasarrufat,8:20xarkandi ish insani obrosini ya kotiradi, ya tushiradi shunga ixtiyat bolishkidi. Ya ki, i mubaxishlar, orta cebir xalakda boli shumkin, insani ozini taqqirlanishga, maskara bolishga sabab boladiyan ishni qilish gireymez. Oylash gireyib, adamla onu maskara qilayib, kem sitishlariga sabab boladiyan ishni ozi qiladi bazdi insani.8:48Hic kim uzu maskara borusini hoqlamiydi? Taxqarlarusini hoqlamiydi? Lekin uzu hoqlamiyan halli usunak isini qiladi, adamda kim u masqara qilishadi? Usudan kulishadi? Kin u xafi buladi? Man usundan kulishdi, maskara qilishdi, diydi? Basaman, yosh balli la yigla masqara qilidi, kul didi, biyak vatli la xafi buladi. Ya xishi ishimaz, bravni maskara qilish. Bravni maskara qilishan, uzu tarbiyasiz adamladan keq qiladi.9:18Tarbiyali adam bora masxara nanshki layiq bogan, ond orindaya masxara xamidi, trinitiyadi, jim turadi, Allahdan panasoyi, ujnaqa xalati xudaya mansab qoymagindi, turadi vabrani hech masxara xamidi, bora nustan kulmidi, bora nukam sitimidi. Bu idayman yaman nas. Leki nisanim ozaham, alin shundi masxara boladigan xalatlarga, tushmasnikka harekat qizishe lazim. Boham oning hayasini kuxili iligidan.9:47Paydaa boladi.10:18fitnalarga, yakin harxil garb soydalarga kondalang boladlar. Bazda yekiyylar uchun ayib bolmagan ish, ayarlar uchun ayib boladlar. Ayar kishi ozana nahayat dikhtiyat qolish qerek. Bashqalardanam qora u xisharraq bolish qerek. Xun uchun ozana chitraqa qalib yuradlar, sakniyam arkasda turadlar, ahirada turadlar taqi, unin iffatiga, sharmo hayasiga, garb yukmasin, qing, qobar qonmasin uchun ozana istiyat qiladlar.10:48wal bu'ad an masalik rribati wa mamatini rrabiila shubhaqa sabab boladgan urullarga bar midi. Ayal kishi shubhaq, qab, rarbur guman, payda bolishiga sabab boladgan ishladan ham uzakitada. Hayali insan. Bishimsi ayyaritha li ashabil xukuqi manazilahum wa maratibahum.11:14Her bir insanın hakkı, hukuku var, uçanı ra'aya qiliş. Yani, bir adagi adam, siz, blan biz, artrafimizdagi adamlardin hakkı, hukukularını ra'aya qilişimiz gerek. Her bir insanın hakkını beriçimiz gerek. Bu, biznin hayağımızga bağlıq. Agar bizde hayağ boysa, üyetcenli boysa, adamlarinin hakkını kemeytiristen üyeleniz.11:43Shular cümlesindan wa ijlalul aqabir, yashqatqilarini khurmat qilish. Yashqatqilarini haqqı u. Siz, biz, ulanı kopra khurmat qilib. Addi adamgi qilmadan iltifatimizni, biyasi uluq adamgi qilishimiz gerek. Bu, biznin, demek, hayamıznin taqazası. Agar insanda haya bursa, yashqattan khurmat qiladi. Uzun bradarlar yem, başkalar yem. Çünki u shanda, unin ham hayasi saqlanadi, khurmat saqlanadi.12:12Bırağını xurmat qımasab, ozun xurmat qımagami boladi. Uniki ozgi qaytadi. Bıraqa yamanli qisa, bıraqa biyadafli qisa, demak, unin aqsi ozgi urladni. Qayz tomaninan kesin u shakqa baradi, cevab. Qesimlan gelib çıxadigan bolsayk, adamlarinin qadrini bilişimiz gerek. Qim qanday xurmatka layiq, qim qanday haqqa bar bizim üstimizda.12:35Bu varada, Abdullah ibn Abbas, Abdullah ibn Umar dan bugan rivayat, mashhur hadisani, israshimiz munkin, ana u shiirdeyan, Abdullah ibn Umar, yaldim, fastahiyytu, haya qaldim, digan, ibu varana isratgan idlar, yani Rasulullah sallallahu alayhi wa sallam birkun, sahabalarimlan sohbatlashib oturganlarda, shundi bir daraq bar, musulmanga ox shaydi,13:03Unim yaprakhlari tokilmaydi, agar tepastan kesib qoysangiz o kuridi, qaysi daraq bo, deyib soradilar. Shunda sahabalar, birlar undag, birlar undag dedilar, harxil sozlarini ketirdilar, hechkin togri jawabini ayta almada. Shunda Abdullah ibn Umar ayterdilar ki, mana qalbumge shun arsa keldi, wa waqafi nafsi annahan naxlatu.13:33bu xurma, bu sikirak dib, oyladam, feslih yaytu, dekin, shunik apiristan uyaldim, dedilar. Abdullah ibn Umar kin yulda qaytik etkenlardar, otalarga shunasana etkenlar, man shu xayalmi kildi, shunasana xurma etkenligini bildim, shunik bu sikiray didim, shunak ayken, dekin, uyaldim, digenlardar, otalarga eyyishni.14:01atmarsanda, atganinda yaxsi bularda dit, demak atalara suna arzu qilb qadilar. Lekin bu yerda itibar birladiyan nukta xayarda, Astahya Abdullah, Abdullah, qichina balayda upaytda. Qattalarini chida, qattalardan otib gaprib yubarashgan yuyalda. Yana bir rivayatta itiriyandakyan, bi'annahu kana asgar alqawmi ba'ahdathahum sinnan.14:31adamlari usheddagi qavminin in kichginasi, va yashlari in kichigi idilar, shucuhattan demak gapirmadilar. Yanam yarda, ra'a, va firvayatin annahu ra'a Aba Bakrin wa Umar la yatakellamani fakariha an yatakellam. Qaresalar, Abu Bakrid wa Umar gapirmastan jim turistti. Ular gapirmetkin orinda gapiristni yaqtirmadilar. Anakari, yash balanim hayasi.15:01xayabu qayardan qiradi? xayabu imandan va, yana qayardan, aqildan, tarbiyadan, aqil, insannin aqili, xaya, aqli, qarari, urfi, edib etiku, edib shunga u insannin aqli,مکمل متن دیکھیںتبصرےابھی کوئی تبصرہ نہیں۔ سب سے پہلے کوئی مفید بات شیئر کریں۔