♪ Playing in the audio bar belowLectures & RemindersSesГуноҳи кабираларadmin·3 views·5 months agoBy: Шайх Абдували Қори Source: IslamHouse.com · Шайх Абдували Қори#Audio#IslamHouse#Шайх Абдували ҚориMetinbeta▸Otomatik metin. Hatalar içerebilir; kelimelerin doğrusu için kayda başvurun.0:00Allah S.A.V-a xəmdlər dəşən ki, nənə döyüşəmdəkündəki dərsimiz Allahın nəbəti bilən davam etkiliyatdır. Dərsimizin əsasî nəvzusu, təlxid əsasiyyət rülgəlidir. Təlxid haqqı da dərsimizdə iştirak etkən kişilər, şu dərsimizdən qaydalanan yetkən kişilər özlərigə0:35Yerəşək, mağlunat ki, əgər buldurlar deyib, dümankılamız. Şu tavxib İslamın əsası ikəlliyyə. Əgər tavxibdən kitləngən xalətdə hər kənçə əməl bursaqam, bu əməlinin irtibarı yox ikəlliyyə, ilim qanaatlanılıq dərəcədə hasıl buldu.1:08dərsimizdə iştirak etkən kişilər və şu dərsimizdən faydalanan adamlar gəlir. Bugün dərsimizin məvzusu, əgər ki, camiə, mədrəsə, məscədə əvvəlcə külləridə dərs qılıb ötülən gəm dursaqam, bu dərslərinə iştiyacı kişilərimiz bu dərslərdə təyyar qolma gəldiyini tərəf edən, soqqa alınıb zəngirək surətdə1:49Ütülgə. İnşaallah, bugündən şu dərsimizni kəngraq surətdə, mənə bu düşən dəfə dərsini qaydələyən kişilər özləxas İslam haqqıda məlumat ki, ece bulgərliklərini xüsabca alıb, şu dərs mövzusunu günahkəbirələr dərsini kəngraq surətdə, inşaallah, örgənəmiz. Bu dərsini2:22Məvzusunu bir gündən başlayan işləyəcək, öz-özdən bölgəməyək. 40 ilik şu dərsinə tələbbülüş gəlir. Bəzilər də isə özündən yazma rəyisdə şunu alıb paydalansaydıq deyən məsələlərini 40 tələbbülüşləyəcək nəticəsdə, şu dərsin məvzusunu bir gündən, inşaallah, neçə gün davam etsə, şunu Allahın nədəti biləni davam etdirəməz.2:55Ondan təsəkkürə, ikinci, bu dərsinin mövzusunu bugündən başlaşdığımızda səbəb, günahı kəbirələrdən saxlanışlıq, namın adam üçün en mühim iş qolmalığı kədər. Çünki yaxşı əməl qılışlıqdan ilgərə, günahı kəbirələrdən, yəni kətli günahlərdən saxlanmasa, misal üçün, yox şeydir ki, bir adam mütləqə yuğunməzdən türüb,3:30bədəni bəbboy, kir bulatırıb, yəngi libas giyəcəni görsəkdir. Şirin üçün həm əvvəl, günahı kəbirələrdən tazələnməslik, bu tazələnməkdən çürüb başqa əməllərinin kilişliklə, hərəkət kilişliyi, onun həyatı da bir mülazəməksiz, bir salətli fəyda qələləyir. Rəsulullah s.ə.v. əshablarını günahı kəbirələrdən4:01Tazələmişlikkə, dələmişlikkə cidəkib ehtimam birgəllər. İnşaallah dərsimizin davam etkən külləri də bu ehtimamlıdır. Quran-ı Kerim tənkəlik ehtimam birgəlləri və Hadis-i şəriklər tənkəlik ehtimam birgəllərinə inşaallah dərsini öyrənir ki, kişilərimizgə ənıq bir məlum bölüşləri mümkün. Minas kəbirələr, nünələr. Allah s.ə.v.4:55özünün kitabıdır. Rəsulullah sallallahu aleyhi və səlləm hədis-i mübarəklərdir. Və sələf-i salihillər tərəfindən bölgən əsərlərdir. Yəni, əsər, nəmə? Sələf-i salihillər, səhabələr, tabiillər tərəfindən, rüvayət kılıncaq məqsələrdə kitab-ı Allah, sünnet-i Rəsulullah və sələf-i salihillərdən rüvayət kılıncaq sözlərdə qaytarılıncaq.5:25işlər günah kəbirələrdən orun alır. Allah s.ə.v. özünün kəlamı da günah kəbirədən keçiləngən kişilərgə qoşqa hatalarının kəfaret görüşlükcə kəfil olunur. Və qoşqa günahlardan kəfaret görüşlükcə kəfil görüşlükü bilən özünü bilən kifayələnməsindən uruz dərgah, yəni cənnətcə alıb görüşlükcə kəfil olunur.6:00Demək, bu kəfalət, Allah tərəfindən bölgən bu kəfalət, bizni günah kəbirədən xənçəlik ehtiyac bölüşdürüyümüzcə, güdəhəm, zərur-ü kəlliyyə dəlalatdırır. Əgər sizlər qaytarılıncan günahlarının6:28İçidəki kətli günahlərdən özüylərini çiçkə alsaylar, Allah ehtiyacda sizlərinin səyyiat, başqa günahiyyələrini keçirəmiz və uluq dərgahca olub-türəmiz deyək. Bu, əlbəttə, uluq dərgah cənnədir. Allah S.A.V. özünün bəndələrini maqtədir. Birinci sıfatı günah kəbirələrdən çiçkləncən kişilərdir. Allah maqtəgən bəndələr,7:04Günahlərinin kətlələrdən çetiləngən kişilər, Allahının maxtəgən bəndələri, xoxşan, buzuq işlərdən özünü çetkə olganlar, qazəbləngən vaxtda, qazəbi kəlgən vaxtda keçirilən kişilərdir. Boş qayıtladı yəni.7:35وَالَّذِينَ يَزْتَمِبُونَ كَبَائِرَ الْإِثْمِ وَالْفَوَاحِشَ إِلَّا لَّمَا إِنَّ رَبَّكَ ذَاسِعُ الْمَغْفِرَةُ Günahlərinin çəftələridən və buzuq işlərdən kiyilgən kişilərini Allah mahtədi başqa surələrdə hamd. إِلَّا لَّمَا Çünki nə günahlərdən, iştinaq qılalmasını günü insanlığı, təbiətini Allah s.a.v. bayan kıldı. كُلُّ ابْنَ آدَمَ خَطَّاءٌ وَخَيْرُ الْخَطَّاء8:06Adamlıq hər zənti, belə deyənmişsə, köb hata qılıqdır elə. Hata qılıqçılarının, köb hata qılıqçılarının ingəsi, təvbə qılıqçıları deyil Allah təəssüflə. Demək ki, çünki günahlardan biznin çetlənəlməslikimizi Allah subhənəhu və təalə bildi. Və özünün məxbrəti ki, bölgən zat içəllikini məlum qıldı. Peyğəmbərimiz sallallahu aleyhi və səlləm8:415 vaxt namaz və cüm'ə namazı, kirləsi cüm'ə geçək və Ramazan ayı geçək, bu üçü əməl, yəni 5 vaxt namaz, cüm'ə və həm də Ramazan ayı deyil ki, roza tutuşluq, bunlar kəffarat,9:11eqər günah kəbirələrdən çitlənməyən günahı kəbirəyə kəffarət bulması deyil ki, işarə bu yəndə. Demək, biz günahı kəbirələrdən çitlənişdik ki, mamurumuz. Bu hədis-səlib və ayətlər bizcə günah kəbirələrini bir-mə-bir bilməliyimiz zərur-i kəlliyyə dəlalat qıradı. Günah kəbirəli haqqı da, ulemalar, bəzilər,9:43Yicdə günah kəbirə bağırdı işlər. Bunca Rəsulullah s.a.v-nin hadis-i şəritləri10:14Qafilətin müminəti. Hadis-i şerif mütəfəqun aləyh. İmam Buxari, imam Müslim və baxiyallər. Və Sünnənə Əbu Davudda və imamın əfaini hadis toplamlarda keltirilir. Yətdə halat kuluçun ərsədən keklənilər, dedilər də, birincisi Allah qəsib keltiriş, sihir və nahak adam öldüriş və yetimnin malını yiyiş. Birincisi, xurlik, yəni riba.10:456. İslam cihadı elan kılıncanda baş tartış. 7. Pakizə, mu'minə, buzuk işlər nəmə ikərliyini bilməyə digən mu'minə əyalələrinin şəhəniyə buzuk iş bilən tühmət kilişlik. Allah s.ə.v. özünün dini də əyalələrini qənçə himayə kıl gəldiyə, şu hadis-i şəriq dəlalat qırar. Çıxırməyə digən kətli günahlar səp edər.11:16mənə bu nərsənə zükur kılıçlıqı özü kifayətlərdir. İnşallah bu günah kəbirələrini ornədə hər bir təsirə toxtalım ötülərdə. Abdullah ibn Əbbas rəziyyallahu anhıa etkənəkəllər ki, hiyə ilə səv'inə əqrəbu minhə ilə səvə, yetdə deyişlikdən görə yetmişdəgə əqrəftir deyənəkəllər. Rəsulullah sallallahu aleyhi və səlləmin bu hadis-i şərifləri yetdədəgələrə əsasi kəptələrinə etdilər. Günah kəbirələr odadda12:09Rəsulullah sallallahu aleyhi və səlləm tərəfdən vaiz bulucan sözlər, dünyada həd urununa duyan cəzaları bulucan günahlar və icəsəgə, kılıçsəgə lanət elan kılıncan günahlar, bu günah kəbirələr cümləsindən satılamadır. Bəzi günah kəbirələr, bəzilərdən kattaraq ekelliklə Peyğəmbərimiz sallallahu aleyhi və səlləmdən rivayət kılıncan hadis-i şərif ləlalat kıladı ki,12:40Allah ki, şirk gəltirişliyini günah-ı kəbirələrinin içindəki en kəddəsi dedilər. Demək günah-ı kəbirələrinin içində kəddaraq və ondan görə kitiraq özündəki günah-ı kəbirə bulsaqan, kəddə günah bulsaqan, başqa günah şirkdə nisbətən kitiraq bulgan günahlər barəkən. Çünki şirkini Allah keçirməyidə.13:09şirkdən başqa günahını xahlata keçirədi, amma şirkini heç qaçan keçirməyidəm. Birinci günahı keçə bilirəm, demək, Allahda şirk gəltirişlik. Allahda şirk gəltirişlik, Allahda oxşəş nəfsəni qilişdir və Allahda başqa ibadət qilişdir. Xax, bu nəfsə taş bursun, xax, dərəq bursun, xax, axtab, xax, ay, xax, Peyğəmbər, xax, Şəyx, xax.13:41Yüldüz xoq, həriş xoq, başqa məktələr qırsın. Toğlar, qulaqlar və xoq qəzal qırsın. Qayıs Allahdan başqa qə ibadətini quruş şirktir. Biz şun ərsənə bilməliyimiz gedirik. Şirk, en kətfə zülümdür. İnnə şirkə, lə zulmun azim. Allah s.ə.v. Allah ki, şərik qılgən adam ki, cənnətini haram qıldı. İnnə hu, mən yüşrik billahi, faqad harramallahu əleyhil cənnətə və mə'lahünnə.14:16Bu haqda ayətlər cüdəkürtdür. Kini biləmiz ki, Allah ki, şirk keltirib müşrik bölgən xalətdə ölsə, cəhənnəm əhlədən ikəllikdə şək şübhə yox. Onun günahı keçirilməyə də əbədi cəhənnəmdə qalədir. Şübhən qat iyi ki, Allah ki, bir kişi iman keltirsə, mü'min bölüb ölsə dünyadan, şirk keltirməkən xalətdə,14:51Bu, cənnət ahli ikəllikdə ham şəxsib həyat. Əgər ki, günahları yaraşa, külüb olsa ham cəhənnəmdə, cənnət ahlıdan bölüşdükdə şəxsib həyat. Rəsulullah s.a.v. mənə dəlil etdilər ki, ələ unəbiukum bi ətbaril təbəir, günahlarının kəptələrini kəptəsinə, bilən sizlərini xabar dördləyə mi dedilər? Üç barə etdilər sözdür.15:21Asxablara istəyirlər ki, belə, ya Rasulallah, əlbəttə bizlər nə xabardar, klinik istəyirlər. İstəyirlər ki, əl-işratu billah, Allah fəhşir kiltiriş. Və uququl validəyn, ota ona gəl, o fîbul işlədilər. Və kənə muttə ki, ən şu sözünə ehtiyac edirlər də, yonbaşlar türkəndilər. Həcələsən, tuz həftən quturdurlar də, fə qalə, ələ və qovluzzur, ələ və şəhədətuzzur, yalğın söz, yalğın qüvahlıq bir iş, deyib, təkrar15:50hatta bəskisələr bulardı dedik. Yəsulullah s.ə.v-nin sözləri ilə müştax bölgən səxabələr indi bəskisələr bulardılar deyidikən dərəcədə kök təkrar xullar. Çünki bira yalğan güvaqlıq verişliyi bilən, bira qatıl qalın işləyinin üçün, yəni ki, bira özü məhbus olub, məzlub olub qalb etişliyik həmin üçün. Şirklərinin ikinci türü var ki, bu riyadır, bərabərlər. Əməllər bilən riyakıl işlək.16:30Allah s.ə.v. riyaq aməlini qəbul qilməyidə. فَمَنْ كَانَ يَرْجُوا لِقَاءَ رَبِّهِ فَلْيَعْمَلْ عَمَلًا صَالِحًا وَلَا يُشْرِكْ بِعِبَادَةِ رَبِّهِ اَحَدًا Kim Rəbbəgə röbər və bülüşləyini ümid kilsə, salih aməlini qısın, Rəbbinin ibadətə biraunu şərik kılmasın. Qur'an-ı Kerim ibarətə ciddi dəqiqdir. Bəzi kişilərgə biraunu şərik kılmayın desə, biz o17:01zaman-ı cahiliyyətdəki Məkkədəki adamlar şəriq kılaya etkən, taşlarını şəriq kılaya etkənimiz yoxdur. Biz, əvliyalarını, ya inkibir hürmətli uluz adamlarını şəriq kılaya etkiz deyilir. Yəni, bizlərini yaxın kılaya edib etkaf kılaya etkiz deyilir. Qur'an-ı Kerim, وَلَا يُشْرِكْ بِعِبَادَةِ رَبِّهِ اَحَدًا Heç kimdir deyəkdə. Demək, hər qəndi əhad kəliməsi cənliq mövcudatka insanlarga itilmədi.17:31Bərar bir kişinin şarik qılmasın, Rəbbəyə ibadət qılışlı ilə. Hadislərinin bütün ayəsinin təfsirdə la yura'i bi əməlihi əhədən, özünün əməli bilən, bərar da riyak qılmasın qə təfsir qılınır. Peyyəm Bərbi sallallahu aleyhi və səlləm, iyəkum və şirkəl əsvar dedilər. Küçkünə şirkdən özüylərini çətkə alınır dedilər. Qalı, ya Rəsulallah, və mə şirkul əsvar? Küçkünə şirk nəmədir? Ashablar soraşdılar. Qalı, ər riyə. Riyə dedilər. Allah18:04bəndələrgə cəza birgən, yaxşı yaman cəza birgən künü də, mükafatləgən, ya cəzasını birgən künü də, əməllərgə qələb mükafatləgən künü də, riya qılgən kişilərgə xitab qıladır. İzhəbu iləllədiyinə kuntum tırağunakum bi əməlikum fid-dünyə. Sənzuru həl təciduna indəkun cəzəən. Əhmədü mühəmbəl müsnədlərdə keltir gəlir. Qoriylər, əməlilərdən dünyada riya qılgən adamlarını aldıq.18:36Təəssüflərini aldıcaq, müşiq qilgən aməlilərdə mükafat varmı ki, qarayilərçi deyib Allah-u Teala. Rəsulü Və s.a.v-dən Hadis-i Kudüsilədə rivayət kılındı ki, Əman Müslüm rivayətləyərlər. Kim bilir Allah-u Teala, birer aməldə min bilən biricə başqanı şərik kılsa, o aməl əşid şərik qilgənəcək.19:11Min undan bizarman deyib Allah ta'ala. Riya amel edən Allah bizar. Mən səmmə'ə, səmmə'əllahu bihi. Və mən rayə, rayəllahu bihi. Kim süm'ə, bıraq içsin deyirlik. Kim bıraqlar içsin deyib aməl qılsa, Allah ta'ala, əşid bıraqlar içdirə deyib, mükafat verməyib. Kim bıraqlar körsün deyisə, Allah ta'ala, əşidlər körsün deyib, Allah s.v.v.19:46unqə heç kəndi mükafat verməyidir. Əbu Hüreyre rəziyallahu ənhüdən rivayət kılındı ki, nəbi sallallahu əleyhi və səlləm etdilər ki,20:18Rəsulullah s.a.v. mənə bu riaya qatıq bir zərbə verirlər.20:58kitablərinin zəvacirlər kiltirilgən babı da bu xüqəmalarını hakim adamlarının sözü deyilgən hadis demə gəllər. Rüya üçün əməl qiliyyətkən adamın misalı, buralar içsin deyib əməl qiliyyətkən adamın misalı xut da bir məbləğ salə digən bir edişi barda, adətdə şunu adamlar çörgəndə məbləğ içidə deyib, o elə digən, kis, ərəb dilə də, kətmanı barda,21:29Şunu içəgə mələk təşkilərdən salacaq. Kötərib bazarga kirikbet etdiyə adam yox şeydi. Riyasar adamda müsalıqı çünq yox şeydi. Onu kötərib kitlət gələyəndə adamlar yücəkətdə məbləq bilən kirikbeti yərdək, bazardan nəhayətdə köp məhzə satıb alışıqa qadır adaməkən deyib, həmmə gəpirədi. Çünki o, kötərgən, məbləq salıngan, nədəqən adətdə edişdə köp mal bilən kitlərdə, bazardan köp məhzə satıb alışıqa qadır deyib.22:00Lakin onun tapkan məzəsi, ki, adamlərdə qəfədən başqa məzə tapalmayıdır. Onun içini açıq əndə, bazarda bir ara onun ki, ki, taşlı verin, şünqövçülər səhəl, həmə bir də kətlərə taş verin, şünə həməsi gedirsən, taş verməkdir onun ki. Hələ bilinərsə, belə işləyi iad etursun. Xudd misalı şünqövçülərdir ki, adamlar, bəzi kişilər, şüncə bu acayib bir əməllik adam, bu şündə işlər kliyyətən adam deyən adamlar var ki, onlar ahirət,22:30mazarı qətiyyət kəndə qırb dərəcə atıb bələntbosa kəriyyə edib mülulara da, barəgəndə içdənməklə taş çıxa daxılasın. Bırar nərsə, unca verilməklə. Riyasar adamının əməni çox gəmməzəsə, adamlarının sözü bu ilə daxılasın. Rəsulullah s.a.v-dən Abiyy ibn-i Hatim-i Ta'i rəziyallahu anhuru və ayət qıladılar ki,23:12və istənşəq raihətəhə və nəzəru ilə qusurihə və ilə mə əəddə Allah lə əhlihə fiyhə, nüudu ən nisrifuhum ənhə, fə innəhum lə nəsribə ləhüm fiyhə, fə yərcə'unə bi xəsrət və nədəmət, mə rədə'əl əlləlunə və əxirunə bimislihə. Fə yəkulunə, Rəbbənə, ləl ədxəltənə nəra qablə ən türiyənə mə əraytənə min səvabı mə ədəttə li əuliyyəikə kənə əh23:43Və yaqulullahu təalə, vəlikə mə əraqdı dikun. Rəşidullah sallallahu aleyhi və səlam etdilər ki, bir neçə cəmaələrgə qıyamet günü cənnətki tərəfli yürüşlükdə büyürlər. Onlar cənnətcə yaxın kelişkəndə, cənnətnin yedi burunlarga uğrayanda, onlar cənnətnin qəsirlərini uzaqdan görüşkəndə və Allah s.ə.v. cənnət əhliyə hazırlığa qoyuyan mükafatlarını görüşkəndə, onların nidaqılınadır ki,24:16Bunların bu cənnətdə heç kəndi nəsibələri yox kişilər deyirlər. Bunların xəsrət, nədamət bilən xəyçədir. Heç bir kişi buna xəsrət bilən, həyatda yəm, ahirətda yəm, görməyən bir xəsrət bilən xəyçədir. Şimdə, onlar özü cəhənnəmi adamlar deyirlər. Onlar həyçədir ki, ot ki, bizlər şu cənnət görməsindən kirib-kirib kənimizdə yaxşı olardır. Bunçalik əzab toplaq istəyirlər.24:47Həqiqətdə həm bir yaxşılığını görüb-görüb, o nəsib olmasın yamallıqca girişlik, o mütləq yamallığını özgə girişlikdən görə qatlar adı. Şimdə, bunlar həyatdəki hadisinin məzmunu şu ki, qilgən riyalarıqə, onlar həm kətdə əməllərini qilgəsi deyən sözlərini mükafatıqə, şu kətdə cəylərini, kətdə rahat cəylərini közlərindən görüb,25:19Allah subhənəhu və ta'ala yaxud xəlblərdən heç nəsə bir məqəlliyyə qəlal etsinə deyən xədis Qudsidir. Adamlardan xəybətləndikləri mindən xəybətlənmədiklərdir Allah subhənəhu və ta'ala. Adamlarını uluqladıkları mindi uluqlamadıklar deyil. Rəsulullah sallallahu aleyhi və səlləminə aldığı bir kişi gelib soradılar da, mən nəcəb, nəcəb nə mədəd edirlər. Peyğəmbərimiz sallallahu aleyhi və səlləm, əllə tuxadi əllaha, Allahına əldeyməndib xərəkət25:52Şimdə, kəyfə yuxada Allah? Allah nə qəndi? O da əldəşkə hərəkət qelədi. Qəndi Allah nə əldəyməndiydi bura? Yəqəllə, deyirlər ki, Ən tə'mələ əmələn əmərəkəlləhu və rəsuluhu bihi və türidu bihi qayra və zhilləh. Və təqirriyə, fəinnəhü şirkul əsğər, və innəl mürayi yünədə əleyhi yəvməl qiyaməti ələ rüusil xəlaifi bi ərbaəti əsməl. Yə mürayi, yə qadir, yə q26:22Allah rəsulu böyürəyən bir əməlini qılıb, Allahın rızasıdan başqa nərsəni tələb qılıçlayın, Allahın əldəşliklə hərəkat kılmalıqın, dedilər. Rüyadan saxlayın, dedilər. Çünki bu, çünki şirktir. Rüyadar adamı qıyamat günü xalqlar cəmləngən uğrunda tutsa,26:54isim bilən kəxirlədi, ey riyakar, ey xiyamətkar, ey buzuq, ey ziyankar deyib xütab qulunadı. Tövbdə namı oladı. Əməlin zayıf oldu. Əcrin yoxaldı. Səngə bir yerdə əcr yox deyilir. Əcrini kimi qilgən bilsin, şundan al deyilir. Mənə hadis-i şəriklərini Tövbədə var ki, bir adam, adamlar şun deyəcəsində bir əməlini qılsa, adamlar şun deyə deyəndən ki, onun mükafatı tamamdır bir adamın.27:24Adamlar dedək, olmaqtadır. Bu üçüncü hatamdaydı, namlarca aldı, doldu da şimdilər. Bəzi həkim adamlardan sorar deyir ki, müxlis adam kim? Əməlini xalif kılır ki, adam kim deyiləndə, cavab deyənəkələr ki, əllədi yektu mühəsənətihi kəmə yektu müsəyyəətihi. Xatalarını qəndəyə bəkirsə, yaxşı reylərinin içindəyə bəkirən adam, həqiqi müxlis adam deyənəkələr. Əməlini xalif qırılaqdan deyib.27:59Dava qısa özü çəkdiyib olar. Füzəylübn-i İyaz bu kişi Harun-ul-Rəşid dəvridə ötkən uluq kişilərdən xatlanədi. Bu kişidən sorar gənəkən, şu riyan nəmə deyəndə, ixlas nəmə, şirk nəmə deyəndə sual qılgəndə bir əcik cavab verə gənəkən. Adamlar için28:30adətdə qılıb yürüyən əməlini tərq qılışlıq riyada gələk əlbəttə. Adətdə bir əməlini qılıb yürərdik. Adamlar nüməziyyət üçün kısam deyib, fikir bilənsə əməlini qılmayıq qoyuşluq riyada gələk əlbəttə. Adamlar qırsın deyib, adamlar üçün əməl qılışlıq şirkdir gələk. İxlas olsa, Allah s.ə.v. ikavdən həmçinin salamat qalışlıqı, qaldırışlıqı. Yəni, adamlar üçün adətdə qılıb yürüyən əməlini qılavırışlıq,29:06və adamlar üçün birar bir əməl qılməslik, mənə bu, ixlaslı gələk əlbəttir. Allah subhənəhu və təâlânın rəhməti bu sən, Füzeylü ibn-i İlyaz gəl. Bir əcib bir şərx gəlməlidir. Biz, biradərlər, riadə gəlməlisə, nüks-i şirk deyə bilər. Bəzi vaxtı insan özünün yaxşı bir əməli var, üçdətdə adamını deyəkdir ki, əməli qılməyidə. Mənə bu, riadə gələk əlbəttir. Adətdə ki, nüqiyyət əməlini qıl29:43Nə o haqq? Adam öldürüşlük. Allah s.ə.v.30:15haqq bilən öldürsə, onun cəzası cəhənnəmdir. Cəhənnəmdə əbədi boladı. Allah öncə qəzab qıladı. Allah öncə lənət qıladı. Və öncə kətdə azadlı hazırlıq qoyadı. Qur'an-ı Kerimdə Allah s.ə.v özünün takizə bəndələrini naa haqq adam öldürmək edicən kişilər deyib, kürb sifətlər qatarıb, mənə bu sifət məhəmə etib etdi. Allah s.ə.v Qur'an-ı Kerimdə30:52Nuhak adam öldürgən kişinin, yerdə qasab işləyən adamını, qasab bilən adam, bir-ar bir qasab sadır bulmaktan adamını qatılqılgən bu sən, ya bu mu sən? Məna üçün ki, nuhak adam öldürgən, biğayri nəfsin və mən qatala nəfsən biğayri nəfsin, yəni qısasan adam öldürülədi.31:19Bir adam öldürgən olsa, onu şəriətinin hökmü qastan öldürgən olsa, onu qısalsan öldürmədi. Əgər bir adamını naa haqq öldürgən olsa, gələn ki, həmə adamlarını qatırdı, deyib, ayətdə Allah s.ə.v. bayan qılayıb. Və mən əhiyyəhə, bir adamın naa haqq ölümünü himayə qılıb qolsa, adamlarının həməsində həyat bağışləgəndik əcəriyi yoxdur. Quran-ı Kerimdə Allah s.ə.v.31:51və izəl-məv'udətü su'ilət bi əyyidən min qutilət. Məv'udət, yəni trik kömüb öldürülən gən qıznı. Adətdə köb-qızbola, zamanı ilgərəki cahiliyyətdə köb-qızbollarını tuğul gən vaxtıda trik kömübü barələyəcək. Mənə bu nərsəni Allah S.A.V. bütün kətdə qıyamatının qahşətlik vaxtı ələri qatarda zikir edəcək. Yəni, qızbolanın trik kömülübü barələşiləcək,32:24Onun, bəzilər, bizki trivlilikdə faydası yoxdur. Yəni ki, ariyyat kılıb, öldürüb, yubar gəlirlərini, qıyamat dəhşətləri, bu vaqiyyəni qıyamat dəhşətlərinin qatarda zikir kılıyaqdır. Məkki-i mükərrəmədəki Rəsulullah s.a.v. Peyğəmbər boluq kelişliklərdən ilgərə, zamanı cahiliyyətdə qızlar öldürülərdi. Amma insan, nə xat ki, özünü parzəntinə həmçı dərəcədə öldürülədi mi, kimi yubarıldı mı deyən fikir təqlələdi.32:55Ləkin o vaxtda qızlar kömürlüyətkən bursa, xazır oğul qızıya qarəməsdən kömürləm hürmət qıba yaptı, bəlkə əxlət xanəyə təşəvviyyəti yaptı. Mahırrağı bursa-bursa xaciyyət xanəyə təşəvviyyəti yaptı. Mənə bu, İslamın həyatdan cilişliyi, bilən, hər kəndi mədəniyyət pazarda üçlüyü qayda verməsində dəlalaqdır. İnsan, mədəniyyəti, insandəki mənəviyyətin özçülüyüdür.33:28Hər kənkə maddi tərəflə vacilənişliyi bilən mənəviyyət, yəni iman-ı ki, mənəviyyətinin üstünlükə əsasî səbəb olugən iman-ı İslamıdır, mənə bu iman-ı İslamda olmasını bilən, ən özünün, özünün fikirikən mədəni sənəgən adamdan ham özünün fərzəntini, fəqat öldürüşlükünə iməz, bəlkə yırtqıç hayvan ham bacar almayacağın, üstünə bacarışlığı mümkün ki, xacəxanlığı təşəvarışlıq, bulub ham.33:56İlgəli ki, cahiliyyətdə bu nərsəni triq xalətdə bulsaqam, tübraqı kınıb, bir təbarlama, cahili fikirləri içərimizdə hürmətlə bunun cəsədən üçün də kınıb gəlgən bulsa, indi bulsa, sadəcə tanıqa təşəbb, o kimi ona təşəbar işləyir. Ona iyi ki, həyatda en ünü əsasın sifatı özünün pərzəntliyə, mihribanlıq bilən, məşhur boyayan ona nəy, bulub həm nəcəs.34:23özünün necəsi qatarıda küşəkdəndəyək təşkiləvar işləyi bu insanın nə qədər bir İslamdan uzaqlaşkəndəki vəhşi hayvandan həm ötkəçiləyək dəlalat qırar. Mənə bu, vaqiyyən Allah İslam kəlif, qızlarını, trik kömülüşləyini, qıyamətinin qətli dəhşəti qatarıda, bu dəhşətlik vaqiyyə, yer qurrasının həməsini ələngə gəkirib.34:51suğlarının yanı keçiliyi, qatarı və zikir qilinişliyi, İslam hənçəlik, tuğul gəl baləgə, o da ona sənhəm mihr-i banbul gəlliyini. Allah s.ə.v. mənə bu mihrini, özünün İslamını cünətçiliyi bilən və Rəsulullah s.ə.v.ni bütün aləmdə rəhmət qilib cünətkərliyikə dalal etdirər. Rəqəmbərimiz s.ə.v. etdilər ki, اِذَا الْتَقَى الْمُسْلِمَانِ بِسَيْفَيْهِمَا فَالْقَاتِلُ وَالْمَقْتُولُ فِي35:27Təkrar, isə müslüman klişləri bilən, ikavunun qoluda qatılca səbəb buladıyan, əsbəb bilən, roba roba olsa, öldürülkü və öldürüləyən cəhənnəm otu da deyirlər. Qeylə, ya rəsulallah, hədər qatil, fəmə bəlül maqtul. Xobbu qatılı, haqiqətdə cəhənnəm otu da. Bu, maqtul nə var, onu aybə. Deyərlər də, ətlər ki, liənnəhu kənə xarisan ələ qatli sahibihi.35:57şeribini öldürüşlə xədis edir, iladüqəndə bu öldürərdi. Bu hədisdən bir sınıf yönəlik ki, əgər ortadəki ədafat səbəbi bilən qatlıq, bir-biri bilən qarama qarşı bulub, cəng isə, yəni uruş isə, yəni ki, əsəbiyyət bir tərəfdə tərəfkəşlik qulub, yəni ki, dünya talab qulub, yəni ki, reislik talab qulub, yəni ki, bir mərtəbini talab qulub, mənə bunu deyib bölgən vaxtda,36:31Cənq kılsa, mənə bu tarafta şu qatil bilən məqtul cəhəmməni otur da deyildi. Çünəliymi? Amma, məsələn, sual çədi ki, zamanı saadətinin axırıqı dövrlərdə Ali ibn Əbi Talib və bəzi müslümallar ortasınıqı bölgən kilis mövcudiylər, o, xəlifəgə xərsi çıxışlıq iştihadı bilən boldur. Bunlar 11 nəsəməs buradadır.37:04Amma təcavüz, amma belə deyək ki, biz çünik-çünilik ki, təcavüzkarlıq əsası da, bir adam ki, təcavüz kilsə, o, özümün müdafaa kilişlik baxsatı da qatıl, sadır, boqlasa, bu, hazırqa etilindən günah təkirməkdir. Çünki o, müdafaa kilişlik içərək özünə. Bir adam onu qatıl qılaman dedə. Məsələn, Yoltosar, Qafiud Tarik, Qaraqçı adam,37:29Onu öldürəməndik toz kəv vaxtı da, özünün müdafaa qılıçlıqı, onu öldürüşlükkə bu xəris məhz. Ləkin özünün müdafaa qılıçlıqı xəris bölüb türkən xalətdə qatılsa odur, bu cavab gəldik o meydan. O yol tosar, özü tiyilişliyi bilər, bu özünün yolu da rəvanə bula orada. Onu heç kəndi qatıl qılıçlıqkə xəris bölməyilir. Rəsulullah s.a.v. İslam ünlətikə nəsihat kəllər,38:08bir-birləri ilərinin boynu ilərgə qliç bilən urədiyən kafir qolub qayıt etməklər, deyirlər. Rəsulullah sallallahu aleyhi və səlləmdən başqa hadis-i mübarəklərdə bəndə özünün dinindən cidə erkirlik, çeyinlikdə davam etədir, nadamil ki, bir haram hangi qul üzətmək əmdəsə deyirlər.38:36Yəni, buranın nohaq qanını tökməkən bu isə dini dən irkillikdə davam etib baror edirlər. Peyğəmbərimiz sallallahu aleyhi və səlləm, bazı hadisləridə, əvvəlu mə yuqva bəynəl nəsi yevməl qiyaməti fiddimə. Ümum bəşəriyyət ortəsdə birinci hüküm kılınə digənlərsə qanlar haqqı da bolədir. Nohaq tökülgən qanlar məsələsə birinci hal qılməlidir. Lə qotlu mu'minin azamu ində Allahimin zəvali dünya dedilər Resulullah sallallahu aleyhi və səlləm.39:08Bir mümininə qatıl qalınışlıqı Allahın huzurunda dünyanı yoxuq keçkənlədən kura kəttaraq günah turaqdır. Dünyanın həməsi yoxuq keçkənliyində Allahın huzurunda bir mümininə qatıl qalınışlıqı kattıraq, kəttaraq günah turaqdır. Mənə getdikdə xalak qılıq üçün nərsələrdən ehtiyat bölüyülərdə gələn nərsənin bitləsi, naxat, adam öldürüşlüyü əvvəlki hadislərdə etirib etildi.39:39Peyğəmbərimiz sallallahu aleyhi və səlləm edirlər ki, Bir kişi zulmən qatıl kılın edigən bulsa, zulmən öldürülgən bulsa, adamın birinci parzantıca şi günahdan bir ölüş var iktirədir. Çünki birinci mərtə adamı nöhaq öldürgən şi kişidir. Yəni, adam aleyhissalamın oğlu,40:10Həsəblə, bittələr növdür qoyanır. Anəşid günah, xiyamət keçək, ona haqq adam öldürülsə, sincə bir günah ölüş barətdir oraya. Rəsulullah s.a.v. etlər ki, ələ mən qatələ nəfsən və ahidətən ləhə zimmətü Allahi və zimmətü rəsulihi, fəqad axsara zimmətə Allahi. Rəsulullah s.a.v. etlər ki, İslam hükmü bərpaq bölüb türkən, diyarda yaşayatkan zimni, yəni müşriklər var ki, şulər,40:56Allah subhanehu və ta'alanın hükmü bərpaq bölübkürgən diyarga ruhsat bilən ki, sonrası ruhsat verilədi, şeydi yaşayacaq. Şunu muahid deyilər. Yəni, ahd verəgən ki, İslamca zərər yetkiz miyməndir, ahd verəgəndir, şeydi yaşayacaq. Özünün haqidəsi bilən yaşa uğradı. Özünün şirkü bilən yaşa uğradı. İmanını qabıl qılmaq gələn özü. Mənə bu, Allahın zimmə, himayəsi, rəsulünün himayəsi də bular.41:25Kimsində himayə tələb qılıb, ruhsat bilən kirləyəcək, müşrik bulsaqam, yəni ahd veriləcək, onunca zarar yetkizməsindəki ahd veriləcək şüqq adamını qatıl qılsa, Allahın himayəsini buzub de. Allahın tarafından buluq gələn bununca ahdını buzub de. Cənnətin hidini hamd tətiyyə alməyəcək. Cənnətin hidi ellik-yirlik masafadan keçirəcək de.41:54Məsulullah sallallahu aleyhi və səlləm. Demək, bunun qamil odamını qatıl qırıyan odamlar cənnətinin hidinə tətiyyənmək ilə də çək şübhəyə oturur. Mən əanə ala qatni müslümin bişətri kəlimətin ləqiyyəllaha, məktubun bəynəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəyəy42:25Kim bir Müslümanın qatlıqa jordan versə, yarım da söz bilən, bir də söz bilənməz. Yəni, bəzi söz işaraq qoyuşluq iz, köz yüzü qımırlatıq qoyuşluq iz, hamırağını qatlıqa səbəb qoyuşluq indir. Bir adamın Müslüman kişinə qatıl qılıq işləyəcək, səbəb qola digən, əyvaqçılıq isə, çəkınçılıq isə və hamı şündəyə zarar qola digən, Müslümanın qatlıqa səbəb qola digən bir ağ söz bilən, ya yoxsa, şündəyə qolsa.42:56Allah subhənəhu və ta'alaqə, ruh-bu-ruh bulgəndə Allahün rəhmətdən məhrum deyən söz, peşənaşı gəlgən xalətdə bərabər. Şunun üçün, insan ölüm qərazi bölüşlüklük görək də, bir müslümanın qatıl bölüşlüyüqə səbəb edəcəyən sözlə ötməslik görək bərabərlər. Üçüncə, günah səbirələrdən sihrdir. Sıhr, bilən şüqurləngən adam, kafir bölüşlüyüqdə şəxs-ü bəy var. Quran-ı Kerimdə,43:40وَلَكِنَّ شَيْطَيْنَا كَفَرُوا يُعَلِّمُونَ النَّاسَ السِّحَرُ Şəytanlar kafir bölüşdü, ünin səbəbi adamlarca sihir örgətkən idi. Şəytan, məl'ünnin adamlarca sihir örgətçilikdəki məqsədi, özü bilən cəhənnəmdə birgə bölüşdügü, üçün günə örgətçilik, raqbəti bölgə xalası. Hazırcı vaxtda mənə sihir cünlələrigə nümələr kiriyyətkənliyini...44:15Bazı bayanlardan öcülər bilə olasılar. Bir kişini ayal kişidən cinsi keylib qalışlıyıga hərəkət qilişliklə hərəkət qiliyətkən adamlar, sihir bilən şüqurdan yətkən adamlardır. Bir kişini ayaliga muhabbətli qalışlıq üçün hərəkət qiliyətkən kişilər, yəni sihir üslubu da, onu nasihat, başqa üslub deməz, biraderlər. Yəni ki, onu yaman qorub qalışlıq üçün,44:51Bir yaman münasibət ailələrinin bu qırqını er kişinə, əyal kişinə müxəbbətliyi bölüşdürəcək Məsihət, Quranın hökumları, hədislərinin hökumları ilə küşüntülüb ağladığımız kərəkdə. Lakin incə namalum sözlər bilən, sehiri qazib ətələdiyən, hərxıl qamallarının etibarı bilən, istilahlar bilən, ətələdiyən adamlarının aldıqa barib, hərxıl nərsələr bilən, şüqulların yetkən adamlar, sehirlərini aldıqa barib yetkən adamlardır.45:21İslam hökmü bərpa bölüb türkən davrlarda sihirgərinin həddi cədası qatıl bölgən buradadırlar. Çünki Allah ki, kapır bölgən adam satılayınca. Peyğəmbərimiz sallallahu aleyhi və səlləm, 7-də halak qılıq üçün ərsələrdən çetlənirlər deyək sözlərinin 7-dən ərsənin bittəsi sihir deyirlər. Umar ibn-i Xattab rəziyallahu anhu xalifə bölüb türkən vaxtlarda, vaxtlardan bir il ilgərə harman belə gəlirlər.45:53Hər bir sihirgər, kişiyi sihirgər, əyollarda qatıl kılırlar deyənəkələr. Allah Azza və Cəllə, mənə Hadis-i Qudüsiyyədə şundur dediydi ki, La ilahe illa ana, min yekkə mabud mandib Allah-u Teala. Leyse minni mən sahar, vələ mən sahar suhirələhu. Sihir kılgən odamlar, minin rəhmətində heç kəndi alaqası yox. Rəhmətindən cüda bu gəllər, deyir. Və sihirləngən odamların, sihirini talaq qılıb boruq odamların, minin rəhmətində heç kəndi alaqası yox, deyir.46:34Vələ mən təkəhənə, vələ mən təkəhənələhu, və tükuhinələhu, vələ mən təqyərə, vələ mən təqyərələhu. Qolbirlik qilgəllər, qolbirlik qildirilgəllərinin həm rəhməsində əlaqəsi vədə edəcəklər. Təqayyür sümlən gələr həm. Ali ibn Əbi Talib qəziyallahu ən hudan rüvayat kılınca hadis-i şerifdə Peyğəmbərimiz sallallahu aleyhi və səlləmə etdilər ki, Sələsətünlə yədxul47:05nüqqəsidən getib, məskulucu içimliyini içib yürüyən, toxdamastan içədiyən bu cənnət keçirmək edirlər. Allah alaqa qılıçlıqda bürüyən, qarındaşlardan alaqasını üzgən hamd cənnət keçirmək edirlər. Sihirini təsdiqlə bürüyən adamlar hamd cənnət keçirmək edirlər. Əhməd ibn-i Həmbəl özlərini müsmitlərdə zikir edirlər. Əbdüllah ibn-i Məs'ud rəziyallahu ənhudən hadis-i mərfuda rivayət kılmədi ki,47:35Rukiya du'a halini nəmalim nərsələrdən du'a halini kılır. Kitab-ı sünnətdəki məsul du'alardan du'a oxşilikməz. Du'a halini kəs kılır nəmalim nərsələrdən. Xüsusən, Boluqxan ömrüdən müstəhaq qılmaqən adamlar qazır du'a hamdakir kəmrədələr. Təmaim tümorlar.48:06və tivələ şirk dedilər. Şimdə tivələ nəmədir? Sonra şəkəllərdə Əbdullahi ibn-i Məs'ud rəziyallahu ənhu cavab deyərgənə kəllər ki, əyal küsmi ergə yaxşı qörsətçilik üçün klinə digən əməllər tivələ deyərgənə kəllər, şirk deyərgənə kəllər. Təmaim nəmə? Tumarlar. Biz köprə aksini iflət qoymazsınız, cahil adamlar özlərigə, və parizantlərigə və minə digən nərsələrigə, osvaqən nərsələr.48:38Bu dava klişə deyil ki, bunu közdü, fiyat edir. Onu icdən nəmə var, bura bilməyə də. Bunca kimi etiqat qala deyəndirsə, şirk əməlidir bu. Ləkin, ruqya, dua oxşulu Quran bilən, Allahın isimləri bilən, bu nəsə mümkün, ruhsat bəqən nəsədir. Nəbi sallallahu aleyhi və səlləm, İmam-ı Həsən və İmam Hüseyn rəziyallahu ənhumanı, bəzi vaxtlarda dua oxxaya bilər.49:12Məşhur mənə oxuyan duaları, uizukumə bi kəliməti ləhit təmməh min kulli şeytani və həmməh və min kulli aynin ləmməh deyirlər. Yəni, şu dua şeytandan və zərər künəndən nərsələrdən və yetədiyən bəzi bir qız, xəsət, şingur şəkəl nərsələrdən sizlərinə Allahını yardama bilən panah istəyilməndir, dua qoyurlar. Mənə bu nərsələr məsur dualar bilən və49:43Qur'an və Qur'an-ı Kerimdə kirləyən dualar və Qur'an-ın özü bilən və Allah-ının isimləri bilən dua oxuşluq bu mübah, yəni ruhsatdır. Çörküncü günahı kəbirələrdən namazını tərk kilişliyidir. Allah S.A.V. Qur'an-ı Kerimdə özünün mərhəbət kirləyən bəndələrini zikir kirləyəndən kiyn, onlardan kiyn qaldıqlarının yaman qaldıqlarını zikir kirləyəndə,50:23onların birinci sifətini, namazını zayi kılgənlər, bunlar deyib zikir qıldı. Bu yaxşı, mənim bəndələrindən çəkindir Allaha s.a.v. Bir qaldıqlar keldi ki, onlar namazını zayi kılgən və şəhəvatlarqa eyrəşkən kişilər bunlar.50:50Nə qıvrı yöldə, zəlalətdə, ruba-ruba lişədə, məgər tawba qılıb, iman keltirib, əməli salih qılıb gələr, bunlar müstəsnabıdır. Allah s.ə.v. yaman kimsələrinin sifətlərini birincisi də namazda zayiə qıl gələrdir. Namazda okuma gələr, nə? Namazda zayiə qı gələr. Abdullahi Məbbas ayətini təsviz etkənə gələr ki, leykə mənə əba'uha taratuha bil kulliyə, vələkin axaruha ən avqatihə. Zayiə qılışkən digənin mənası,51:24Belki vaxtdən keçiş-perişdə deyəkənlər. Səiz-i Mümusəyyab Təvbiillərinin imama etkənəkənlər ki,51:55Bəidun qaruhu, xabisun ta'muhu, Fəyidunul müsəyyəb, tabi illərinin imamı buzgən Buxşi rəhiməhullahi aytədilər ki, bu zayiə kılıçdın mənasını mən peşində okumaydı da, ta əsr bu güncə okumaydıra uğradı. Əsrini okumaydı ta şan bu güncə. Şamını okumaydı ta xıftan bu güncə. Xıftanı okumaydı ta ərtələb ki, namaz gətə. Ərtələb ki, namazda həm çünç-çükşünü qaraftıra uğradı. Çünqətə ta xırqıla uğradı.52:25Kim şu hələtdə, şu əməli də davam etkən hələtdə ölük etsə, təubə qımasa, Allah-u Teala qay bilən xorq etsə. Qay nəmə? Qayda etkənə kəllər ki, cəhənnəmdəki bir çıxırlıqın nəhayətdə çıxır bölgən vadi deyənə kəllər. Üyərdəki boy nəhayətdə bad boy bölgən cəydir deyənə kəllər. Allah-u Teala Quran-ı Kerimdə53:05Ey iman kətirgən kişilər, maliyyələr, pərzəntiyyələr Allahını zikridən deyib parvaqılıq qoymasın, qafıl qılıq qoymasın. Kim bu işini qılsa, haqiqi ziyancarlar şunlar, həyatını, özünü boy birgələr şunlar deyəkdər. Müfəssirlər şu ayətin təfsiri də, Allahını zikri deyən kəlimədir təfsiri də, beş vaxt namaz deyə gələr. Qaysı bir adam ne? Malı bilən, bəyə aldı, sobtusu bilən, məşğul bulub, namazını okumayı qolsa, yox ki,53:35İkinci arıqa məşğur bölüb durub namazdan bəyparva bölüb qolsa, ya pərzəndləri bilən fərl-avara bölüb namazını vaxtıdan taxir qılsa, o ziyankar bölüşləgi də şək şübhəyə odəqənə kəllə. Nəbi s.a.v. etdilər ki, əvvəl mə yuxasəbu bihil abdu yawməl qiyaməti min aməlihi əs-sələh, fə in sələhət fəqad əsləhə və əncəh, və in nəqasət fəqad xobə və xəsir. Qiyamət günü birinci bəndəni xüsab q54:04Kimsi namazı onlənsə, nəcat tapadı. Kimsi namaz imtihanıdan öt almayı qalsa, onu ziyancad buluşub deyə səhs-ül xayı ol idi. Əhl-i Cəhənnəmdən qıyamat günü başqalar soruyordu, məsələkə kum zi-səqar, süləni bu səqar Cəhənnəmdə, Cəhənnəm otuqa nümənərdə düşürdü. Digərin vaxtı da, qalu ləmləkum minəl musallin, birinci səbəb namaz okuyuculardan bomaddır deyil.54:31Peyğəmdərimiz sallallahu aleyhi və səlləmə etdilər ki, Biz bilən, xayrı dinlərinin ortasındakı part, belgə namaz edilər. Kim namazı tarq etsə, kifr edilər. Bu hamşı mazmundakı hadis, ikav hadis, sahih hadislərdən. İmam Buxarini rüayətlərdə Rəsulullah sallallahu aleyhi və səlləmə etdilər ki,55:05Kim əsr namazı bravdan qavtasa qilqən aməllərə həbətə və nəbdillət. Peyğəmbərinin sallallahu aleyhi və səlləm, mən həqəzə aləyhə kənət ləhu nuran və burhanan və nəcətan yawməl qiyamət. Və mən ləm yuhafiz aləyhə ləmtətləhü nuran vələ burhanan vələ nəcətan yawməl qiyamət. Və kənə yawməl qiyaməti ma'a fir'auna və qoruna və həmanə və əbəyyib nə xaləf. Və qalə Umar rəziyallahu ən55:37Kim namazını muhafaza qılıb rayaqsa, namazınca nur, hüccət və qıyamat günü necat boladı, dedilər. Kim namazını rayaq qılmasa, o, namazınca nuran bolməydi, hüccətən bolməydi, necatan bolməydi, dedilər. Qıyamat günü piraun bilən, qorun bilən, haman bilən, ıbəyyibni xalaz, enkətdən müşriklər bilən qırqa boladı, dedilər. Bəzi ulamalar şu hadisini şərfədə,56:09Namazda tərk kılınca adam şu torağı bilən bilədi digərliyinin mənası, namazdan malı səbəblik, mülkü ya vəzirliqi, ya inki saudası səbəbliyin məşğul bulədi adam. Əgər malı səbəbliyin məşğul bulub namazı okumaya qoysa, qarun malıqı təxirləngən qarun bilən bir gülədi. Mülkü qə aldanıb, mülkü qə aldanıb namazdan, namazda tərk kılsa, pirağın.56:37Bəşəriyyə tarixindəki en kət də zalim bilən bir qəbulədir. Özünü vəzirliyə, əməliyə əldənib, namazda tarix kılqan olsa, haman bilən bir qəbulədir. Haman bir əlmin vəziridir. Şu mərkəbə əməliyə əldənib, namazda tarix kılqan, Allahın ibadətini tarix kılqanlar ilə bir qəbulədir. Ticarətikə məşğul olsa, übəyi müxalaf ki, Məkkədəki en kət də savdaqar bulur, kafirlərinin savdaqarı bulur. Mənə üçün bilən bir qəbulədir.57:11Ömer İbnül Xattab rəziyyallahu ənhu etkənə gəllər ki, mənə bu okulugən sözdə namazını zayiə kılugən adamın İslamda ölüsü yox deyənə gəllər. Bu sözdə bəzilər etkədilər ki, Ömer İbnül Xattab ki, ertələt ki, namazını ya həncər uğrulugən vaxtda şu sözdə namazını davam etdirirlər dedilər də, namazını...57:40zayiə kılgən adamca İslamda ölüşü yox dedilərdi. Şü həncər, ur ölüşünü bilən can təslimdir gələr. Şü vaxt da etsinlər, brədərlər. Külbdən keyni en kətdə günah namazını vaxt edən təxir kılışlıq, brədərlər. Şünən üçün bilib qoymalıqımız kərək. Ayyub Saxtiyami etkənə gələr, şün qoxşuqən sözünü, şün sözünü, yəni namazı tarq kılgən adam imanda bulmaydı deyən sözünə etkənə gələr.58:24Avnu ibn Əbdillah etkənə gəllər ki, Əgər namazı təqrib olub ötsə, ondan kiyni əməllərini təkşir elədi. Əgər namaz ötməsə, ondan kiyni əməllərini qarəlməydi. Şunu üçün, namaz okumayan adamlar özünün dədəsi ki, tüyəmə, malmı haləyən qotaslarını soysan, onu heç kəndi qəbul eləməydi, qarəlməyidin ərsə ki.58:54Hatır can basın. Namazgə balələrinə böyürülüşlü ki, Peyğəmbərimiz sallallahu aleyhi və səlləmə etdilər ki, muru səbiə bi sələti idəbələ qəsəbəsinin gödək balələrini namazgə böyürülürlər, 7 yaşqa yetkəllərdədirlər. Fə idəbələ qəsəbəsinin fabribuhu aləyhə namazdı tərq qıla digən bası 10 yaşdaxan, onu ədəbləntirişlik üçün urub-adab verirlərdirlər.59:42Pərzənti ilərinə əvlaq, oğul, qızlar ilərinə həməsinə namazda böyürürlər. Və hüm əbnə'u səb'in, yedi yaş vaxtıda. Və bribuhum ələyhə və hüm əbnə'u əşər, on gecirgən vaxtda qatlıq tədib verib uğur iləlirlər. Və tərbiə, yəni yatar uğrunduqlarını əlahidə qoymalıqımız kədər. Hadis-i şeriflərdə mənə namazda rayə qılınışlıq haqqıda bölgən nəhayətdə köp hadislər,60:19Peyğəmbərimiz sallallahu aleyhi və səlləm əsxablar gətdilər ki, Allahumma, lə təda'fina şəqiyyən vələ məhrumən. Ey Allah, bizlərini içimizdə bədbəhlərini qoymaqın, məhrumlar qoymaqın. Yəni, bizi içimizdə bədbəh, məhrumlar kılıb qoymaqın deyirlər. Şündə, ətədruna məni şəkiyyül məhrum, bədbəh, məhrum kim? Elə sizlərmə deyirlər, qoğluğum, mən huvə, ya rəsulallah, kim deyirlər, də tarix-ü saləh namazını tərk elə60:50Yəni, baxsız və Allahının rəhməsindən məhrumdur. Dünyanın həmə nimətləyib əsəlgən dünyası onda bulsa, həm məhrumdur Allahının rəhməsindən. Namazını oxşilikdə, brədərlər, sacdələrinə kamil qımaslıq haqqı deyə qəlalat kılacaq hadislərdən. Namazını hüquqda qarğa qan çıxı gəndik, namaz sacdələrdəsindəyik kliş. Bunlar isə61:26Rüqulərini kamul kuməslik, sacdələrini kamul kuməslik kə? Rüqu-sücüdlərini kamul kuməgən namazxallarının xaliga vayib olsun deyə. İmam Buxari və imam Müslimnin cami sahihlərdə Əbu Hureyra rəziyallahu ənhudan rivayət kılınca hadis-i şerifdə bir küsur məşciddə gedirlər. Rəsulullah s.a.v. məşciddə otururdular.61:56Bu kişi namaz okudu, kekin kəlib Peyğəmbərimiz sallallahu aleyhi və səlləmə gəlin salam verdi. Salamın cavabını qaytardılar da, bar qayıtıb namazı okuva gəlin, çünki şeyin namazı okuyacağını yox deyirlər. Qayıtıb namaz okudu, xüddə əvvəlki namaz qoxuşa gəlin. Keyin qayıtıb kəlib salam verdi, Peyğəmbərimiz sallallahu aleyhi və səlləmə salam gəlin cavab qaldılar. Kekin yana etdilər ki, bar qayıtıb namazını qayıtaraq okuva gəlin, namaz okuyacağını yox deyirlər. Qayıtıb namaz okudu.62:21Quddə əvvəlgə oxuyacandı, ki, qayıt edib, yəni salam verdi, Peyğəmbərimiz salallahu aleyhi və səlam salamca cavab edirlər. Yəni, etdilər ki, qayıt edib namaz oxuyacan, namaz oxuyacanın yoxdur, üç mərtə etdilər. Şündə üçüncüsü də, sözünü haqq bilən cönətkən, zatkə qatan etib, etəmən ki, ya Rasulallah, mənim bundan başqa namaz oxuşduq, bilməyim, mən örgətim, dedilər. Etdilər ki, namazqa tursan takbir etkin, Allahu Akbar deyində, ki, özündə müyasar qoyacan, Quran tılavat qoyacan62:50Rüquda cədə xatir cəm turgun, kəgin baş eynlik oturgun, kəgin tiketuru müatədil bolub turgun, kəgin sacdaqa borgun, sacdada ham xatir cəm sacdaqı gün, kəgin sacda ixtər sacdana ortasda xatir cəm turgun dedilər. Mənə bu, tədil-ül ərkan deyilər, füqqə hallət nəyibəstə. Tədil-ül ərkan mənəsi hadisini hüccət kılıb İmam-ı Şafii rəhmətullahi aleyh tərz deyiblər. Əgər kimdə kimşi tədil-ül ərkan nə, ütmi'nan, yəni xatir cəmlik.63:19ortada qavma cəlsələrdə olmasa, namazı namazməz. Çünki namaz okuyacağını yox deyirlər Peyğəmbarın . Namaz şunun üçün farzdır, bildirə bilir. Əbu Hənifər Əhəngəxullaha deyirlər ki, kamil namaz okuyacağını yox deyən mənada alıb, yəni vacib deyirlər. Vacib, yəni əgər tər qılsa, günahkar olur deyirlər. Ən yəngil əyətiləndə günahkar olur.63:51Peyğəmbərimiz sallallahu aleyhi və səlləm, əşəddün nəsi sarikatən əlləbi yəsrikun min salatihi, en kətdə uğru namazda uğrusu dedilər. Çünki də, və keyfə yəsrikun min salatihi, namazdan qanaqlıq uğrilik qıladı. Lə yütimmü rüku'əhə, vələ sücudəhə, vələ qıra'ətə fihə. Rüku deyən kamil qımeydi, sacdəniyən kamil qımeydi, qıra'ətləyən kələq idi. Kamil qımeydi. Mənə bu, en kətdə uğru dedilər. Səlman-ı Parsi rəziyall64:30As-salatu nikiyyəlun deyənəkələr, namazdır ölçöv. Fə mən vəsvə vıfziyələhu, kim bu ölçövünü kamıl qısa, un geyən kamıl verilədir. Və mən pəs-pəsə, fəqad əlimtən mə qaləllahu fil mutafifin. Kim yengil ölçövdür, yengil versə, ibadətdir, yengil qısa, mutafifin, yengil verir, üçünlər haqqı bən nəmədə gəllikini, Allah nəmədə gəllikini öz ilə biləslər. Həni, Quranda Allah ta'ala zayl elan qıldı.64:55ölkəvdə yengil külükçülərini xalqa vay dedi. Mənə bu, namazını ölkəvdən yengil oxşuluyu xalqa vay eken. Mənə bu, Salman-ı Parsiynin təsirlərimi. Peyğəndarımız bir kişinin namaz oxu yetkərliyini gördü. Yəni, züqudiyəm kamıl qım idi, səcdəniyəm kamıl qım idi. Bu, Xuzaybət ümrünün yamani rəziyallahu anhı gördülər. Xuzaybət ümrünün yamani etdilər ki, namaz oxu deyin. Əgər şu namaz oxuşayım bilən ölüb getsin,65:28Muhamməd ə.s. yolladan başqa yolla səndirdilər. Mənə bu nərsə bilib qoymalıqımız gərək. Namazını cəmaət bilən oxşilik, qadr qolub türüb, namazını cəmaət bilən oxşilik cüzə zərurdur. Əgər qadr qolmasa, o müstəsnab. Amma qadr qolub türüb cəmaət bilən oxumayan adamlarının haqqı da cüzə qatlıq bir gəb vardır.66:00Rəsulullah s.a.v. mən mənə Hadis-i Şerifin-i Həmbələri qədər okudur gələn məzmununu etəmiz, etdilər ki, bir bəzdə qaf qıyımkələrdən namazda büyürsəm, namazda iqama etilsə, bir küşünü büyürsəm ki, namaz adamlarına iman dolayırsa, çəkin, min bilən birgə bir neçə adamlarını alıb yürürsəm, onlar otun terib gelirsə, namazda hazır bulunan adamlarını orqaba təşkil etdirib, üyülərini yandırıb yuvarsam deyən əkəllər. Demək,66:31bu cəmaatdan qolgərlərini haqqda şüncəlik, qatlıq yapıldılar. İmam-ı Müslimin qamil-i sahihləri də bir kişi, amma o kişi Nəbi s.a.v-nin aldılarıqa keldi. Mənə məsələdə yetələr olub-bara deyən kişim yox. Nəbi s.a.v-dən şu sözünü aytıb, mənə bir üyimdə namazı xışkara ruhsat versin. Şunda ruhsat dedilər, ki, burulub qayıt etkəndə aytıb ki, çəkirdilər. Həl qasma'u nida əbi s.a.v-i namazda buluq.67:00Azanlı işləsəmə dedilər. Ha, işləməndir. Onda yoxsa, fəacib, səngə ruhsat verəlməyim mən. Çaqırıqa icabat kəcəndirlər.67:32heç məngə itaat kılavurməyidə, dayıngı tələb abarəşkə mənalıq eləyib unaməyidə. Məngə rüqsat verəsəm də, üdə okşusluq kədər gəlirlər də, azanını eşitəsəmə dedilər, nidanı eşitəsəmə dedilər, hə də gəlirlər də, un deyib olsa, sen nidana icabat kılməyənsən ki, rüqsat tapıb verəlməyəmə, dedilər. Əbu Hüreyra rəziyyallahu anhua etkənə gələr ki, adam pərzəntinin qulağıqa qorğaşım, erəyən qorğaşım68:16Qurqu və kəsəlliyini üzərdir, yəni. Qurqu, yəni, birar bir, onu başa gəl, bir musibət, sinəqətçik, qurqu bu, hocam. Mənə, Əbdullahi ibn-i Məs'ud rəziyyallahu anhudan rivayət kəlindəyən hadis-i şerif bu kəşidən əsər. Hadis-i məs'ud, əsər.68:51Bu, 5 vaxt namazını rayaqsın. فَاِنَّ اللّٰهَ شَرَعَ لِنَب۪يكُمْ سُنَنَ الْهُدَىۙ Peyğəmbərilərgə Allah Ta'ala hidayət yollarını çözüb verdi. وَاِنَّهُنَّ مِنْ سُنَنِ الْهُدَىۙ Hidayət yollarıdandır bu cəmaat bilən namaz oxşılıyıq. Əgər sizlər üyülərdə namaz oxşayırlar, hüddə, mənə bu üyüdə namaz oxu yetkən adamlar qoxşayırlar, nə Peyğəmbərilərinin sünnətini təşkiləyən boleslər. Peyğəmbəril69:21Cəmaatdan qolgən kişilərini anıb, münafıq deyən adamlar qolganıb dedilər. Bazı kişilərini iqtə ayağı yürümə gəldikdən südrəb ayağı yerini çizib gələrdi cəmaatkə. Ta səbkək il güncə şüncəyə qılınardı. Cəmaat namazda hazır buluşduğu üçün şüncəlik nümayət qolgən də gəlirlər. Rəbiə, Rəbiə ibnə Xəysən, Allahın rəhməti busun, bu kişinin bir tarafı işlənəyə qaldı. Namazda çıxardılar iqtə, tə yaq bilən,69:55Çıxardılar. Şimdə etlər ki, ya əbvəl Muhamməd, sizgə ücdə namaz oksiləcəyə ruhsat bol deyir, mazur sözü o. Deyərlər də, doğru, min mazur mən, də bilər, doğru. Ləkin müəzzinlə, namazga kel deyən sözünü, nəcadga kel deyən sözünü, eşkənindən keçən, heç çıxalma yapman deyərəkələr. Qutlu nəcadga barma yapcan, yoxsa gən buqqal yapman deyərəkələr. Kim icabat kilişi isə qadır bolsayıq, südrəli bulub sıxam. Şunu, həbvən,70:25Yəni, süzdürəlib, eməklər bulsa xan, şüncə qadır bulgan adam kılsın şu işini, deyə gəlirlər. Xatim-ül Əsam, rəhmətullahi aleyh, bu kəşf etdilər ki, cəmaat namazı bir bar mindən təvz oldu, deyə gəlirlər. Əbu İshak-ıl-Buxari cəmaatdan qoyarlıqını işitib, məngə təziyyət bildirə gəlir, deyirlər. Əgər mənim tərzəntim ölgəndə, on minlərdən kərək öp adam kəlib təziyyət bildirərdi. Çünki adamlar...70:56dində müsibəti adamlarda etibarsız buluq qaldı. Şunun üçün, nəyini, ya, bu müsibətmi heç kim təsəlliq vermədi, deyirlər. Fəqət, Əbu İsaq Əl-Buxarî Şöbşü təsəlliq verib gəldi, deyirlər. Bəzi sələt-ü falihindərə heçkənə gəlirlər ki, bərar kişidən cəmaat namazı pavto gəndirsə, bilin ki, şu adam bir günahı işləyəcək, şunun üçün pavto gəndirək gəlirlər. İbn-i Əmər, zülayət qılardılar ki, kim? Əbdüllahi İbn-i �71:31Onların da xətta bir günü, bir bağlarına çıxdılar. Bağlarına çıxıb, qayçıb kirlərdə məsicə keçələr, əsr namazı okul bu gələnəkən. Şunda onların da xətta bəyət gələnəkənlər, İnnə dilləh və innə iləyhi raciun deyə gələnəkənlər. Müsibət vaxtı da etə digən sözləyib gələnəkənlər. Fəyətətni salətul əsrin fil dəmaə, cəmaətlə əsr namazının indən taud oldu. Güvaq qılamən sözlərinə, şu bostanın, bağım, həməzin müsk71:59Ömərinin günahı ki, kəfar atasın deyənə gəlir. Mənə Ömər ibn-ül Xattab rəziyyallahu ənhu-nin özlərinin şəxsi bu xalətləri deyə titkən əməlləri mənə bunun haqqı deyə gəlir. Keçkürün ki, xüftan namazı ilə irtiləbdi namazda hazır bölüşlük ki, ehtimam ziyadaraq bölüş gedir. Çünki bu ikdə namaz münafiqlərdə ağır deyil gəlin, hadis kitablərdə. Kim?72:27Xüstan namazı bilən, ertələb ki, namazda ağırləşyətkən bilsə, bilsin ki, münafıqlıq qalbə gətirib gələk gəlir. O, Bəycullah ibn Əmər Əl-Qalariri rəziyallahu ənfa etkənə gələr ki, cəmaat bilən xüstan namazı mindən heç paut olmaq gəlirdi. Bir gün, bir keçidə mühman gəlib qaldı. Şü, səbəb bilən, məşğul olub, xüstan namazı mindən paut oldu. Namazını Basra şəhərdə yaşa gələr bu kişi.73:02Ubaid rəziyallahu ənhu bu kişi nəhayətdə kət təkşilərdən satran edər. Əbu Ubaid, yəni bu kişinin dədələri nəhayətdə kət təkşi bəqənlər bu kişidənən. O kişinin, əs-səizü billəh, vələv ənnəxum səbəru hətta təxrucə iləyhim lə kənə xayrəlləhüm ayətidə, şu ayətini Peyğəmbərimiz sallallahu aleyhi və səlləminə çoxun qılıç çəkirişliydi odniga.73:33eşidi təyidət edib sabır qalır gəldi, özləri çıxınca küçüş gəldi, yaxşı bolardı deyən ayəsini, şu həyatlarla tatbik kıyana gələr ki, Əbu Übayt, tabi illərdən, bu kişi ömürlərini axırlar gələr, bir alimli üyünü çakırma gələr gələr, işləri bosa, şu eşi təyidət edər gələr, çıxınca küçüş qalır gələr. Şunu alimlərdə həm tatbik kıyana gələr, şunu deyək, taqva adar qışıb o gələr. Bu kişi nə? Əbu Übayt, yəni Übaycullah, bu74:08Xüstan namazı pavit oldu deyirlər. Basırada heçə gəlirlər. Basıranı həmən məscidəyə barıb keldim. Xüstan namazı tarqı o gəldikdən cəmaatı istəyəb. Frontası təxir qılıb oxuyam, başa şeydə cəmaatını oxuyam, deyirlər. Adamlar həmməsi oxu baxdı. Məscidlər bekliyəndi. Ümumiyyətlə qayıtçı keldim. Şu hədis esimdə keldi. Cəmaat ilə oxulugan namaz, yəkki oxulugan namazdan yiqirməyətli barabar deyən sözünü esimdə keldim də, xüstanını yiqirməy74:39Şimdə çıxarıb qaldım ki, görəm, mən bir otluqlar, adamlar ilə birgə müsabaqa oynayacaq. Mən həm otumu şuna qaç çatdırıyaqdan, onlara yetişliyik üçün. Heç yetişliyikdə ilacı qama yapsın. Şimdə bir tələri qaraq, otu yeni köpküynə vurma, hər gəz düzgəyət almayacaq, dedi. Nə etsin, nümunə üçün? Desəm, biz cəmaat ilə xustan okuyacaqmız, keçki rungi nəmazımız, yalqız okuyacaqsan, dedi. Oynandım.75:09güdə qəmgim bölgən xalatda olqandım. Həyatlarda, bir məddə xta el keçkürüncə şu işa namazını tərk kılıyan kişimiz mənə Ubeydullah ibn əmrini Ömər əl-Qabariyyədiyin sözləri. Çünki üçün biz cəmaat bilən namaz oxşuluyunu belə kəşk etyəm biz. Əlbəttə cəmaat bilən namaz oxşuluyunun suallar köpəyik kitməsindəki üçün mən cavab qılıq qoyamam. Bəzi kişilər sual qıla deyir ki, biz bir imamgə iqtida qılsak,75:59heç bir sünnət əməllərini bürad təsəni qılmı idi. Bəlkə, qılmasın ildən təşkəri, qılgəndə ilə cəng qıladı. Bunda imamca ixtidak qılıb oxşilikimiz mümkünmü? Yəni ki, biz onu əlavə edə oxşayıqmı? Əlbəttə, sünnətlər rəvşən surətdə, xüsusən, tədil-ül ərkan tarq bölgən imamca ixtidak qılmasın ildə hərəkət qılıb işləyir. Amma cəmaatsız oxşilik ki,76:28Ruhsət biralmıymam bər-bir. Kəndəyib olsa, həm cəmaatsizlərin oxuşu gərək. Yəni, sual qılınır ki, məsələn, heç kəndəyib bir qıraatı yox. Şuna ki, imamlarqa ixtidakılırsa, kəndəyib olacaq. Qıraat dürüst olmasa, namaz dürüst olmayacaq, brədərlər. Bu, bəzi surətlərdə namaz buz olacaq. Onun mənasını bilib çürəkən kişilər biləcək. Bunda ixtidakılmayacaq. Ləkən, bər-bir cəmaatsiz oxuşu gərək kəndəyib, ruhsət biralmıymam.77:05Brədərlər, mənə o suallarca qöpəyibdir. Mən elə suallar verilsin, deyək ki, bir tamamdan oylayırıq ki, bu cəmaat, kətli cəmaat vaxt şəkərələngən özümüz, bu hazır biz, bunun üçün uzaq vaxt məqləsi, bunun üçün hazır ki, bizi günah kəbirələ haqqıda bölgən dərsimizi bir özümüzgə həzm qılayırıq. Xəni biz şülərdən çitdəmizmi, ya in ki, şunu içində yürüb bizmə bir teşhir eləyirik. Mənə o, bizi sualımız gəl, şülər cavab verirlər.77:34Mənim sualım şu, şu hazırca okulugan günahı kəbilələrcə biz tənəqə münasibətdəmiz. Şunu bir məsələ alınca, bir özləyilərcə, bir həmm eləyilər, cavab verilər. Mənim bittə sualım var. Buna qədər kök sualım məsələ eləyilər. Brədərlər, Rəzulullah sallallahu aleyhi və səlləminin dəvrlərdə mənim sual bir yetkən adamlarının İslamlı orqanizmliyi üçün hərəkət bir yetkənliyini xəbərləyiləməm. Allah-u əlam, şu...78:09Qur'an-ı Kerimdə yəsəluməkə sizdən sual kılıçadır deyən sual 23-də deyən qəbbar. Və Allaha ələmməyə adır, xəyalında yox. Qur'an-ı Kerimdə sizdən sual kılıçadır deyən 23-də. 23-də sual kılıç kənə gələr 23-ci ildə. Doğru, bəzi Qur'anda zikir kılınməkən hadislər deyən suallar bu gən. Lakin sahabələr sual kılıçlıqdan cidə ham özlərini tişarə kəllər. Çünki zamanı səadətdəki sualını...78:40Xattıq bir həulət ki, həmçiyyət qalışılığı mümkün ki, vəhiy vaxtı da, bilməsənə, halal-haramlıyı hələ bəyan qılınməgəndə ruhsat bəqəndə ki, indəmək ruhsatı qabıl-qıla vuruş gəlir. Xox, sual qılınsa, haram qılınıb qası, o nərsə mənbur qalarəkər. Şünücün Peyğəmbərinin sualını xoxlamaya çəkərlər. Qur'an-ı Kerimdən iman keltirilən kişilər, çox nərsələr haqqında sual qıla vurmayacaqlar. Ondan təşkiləri xahabələr kəm su79:07Mənə qaz, bu suallar məni qiyinə qoyardı, bradırlar. Tarzant oğul ona ilim örgətsə, bu nərsələrdə sual böyülməsi nəkədir? İlində kimdən bu sual örgənəmizdir?79:39Tərzən çəni indibir o nəsikə təlim deyəcək. Bunlar da həm də biliş görək bunun. Talax haqqıdakı suallar qoladı. Biz üçün şəritlərimizi eşitilsin ki, şüncə talax haqqıda sui bəqarəni təfsir edən, bizdə şu haqda mükəmməl sözlərinə etib ötkəmdir. Yenə bunu üçün müsafirlər sual qıtdı. Müsafir adam əlbəttə tərzlərini, tür rəqətli tərzlərini iki rəqət oxuydu. Əgər iki rəqət oxumasa, asib oladı. Günahlar qoladı.80:29Musafir haqqa deyək ki, məsələlər həmməsə etiləyən bir adamdır. Kamil imanlı adam deyib, kimlərini etilədir deyək sual bu olayı etdi. Bir adam iman, bir qalb deyək ki, məsələ, bunu biz görəlməyimiz. Rəsulullah s.ə.v. bir meyyar belə edilər ki, Bir adam məsələdə özünü bağlayıb türkələyini görsə elər, imanlıq şəyəkələyini göğələyib verirlər deyirlər. Və şu imanlı alamətləri,81:13Anənti billahi və mələkətihi, şu kəlimələrgə iman keltirgələyəndə, özünü aç qarqı gələndəki ilə imanlı kişi deyimiz. Kamil iman deyib, imanını, bütün tarmaqlarını, həmməsini bəcərgən adamdır, imanı kamil kişi də zəndəyimiz. Bunlarda həmməsini okuyanımız, bradırlar, öz günə dərsimiz səhv çözülüb rəqq oldu. Allah s.ə.v. həməmizə həm hazır ki, günah kəbirələrdən Allah saxlasın, beymarlərgə Allah şifa versin, Allah s.ə.v. ilm-i qeydkərlərgə Allah ilm versin.81:44Şübhü haqda bir nəsə etməsin mən ki, biradərlər, nə elə? Allah sağlıqla dərdlərgə şifadə etsin. Köp adamlar, qalbini erib, dədələrini, başqalarını duakılın deyirlər. Biz həm dəymarlarını duakıl eləyik. Nimbər bir adamını xas duakıla deyən cəyməz biradərlər deyir. Əgər şünəkə sahabələrdə, içindən başınaqa həhət yazar deyən kişi bu qəllərdə, Peyğəmbərinin sələyəsindən, bu, ürq etməz də bu kişinin heç qayta bir haqlarını elan qılıb 23 il müddə82:14Məsələn, ilmi oxu etkənlərinin hamısının şəxsi nərsələr yazılmasın burada. 61-ci dərs.Tüm metni gösterYorumlarHenüz yorum yok. Faydalı bir düşünceyi ilk paylaşan siz olun.