♪ Playing in the audio bar belowAqeedah & TawhidLectures & RemindersSesTEVHIDadmin·3 views·5 months agoBy: Muhammed Ebu Said el-Yarbuzi Source: IslamHouse.com · Muhammed Ebu Said el-Yarbuzi#Audio#IslamHouse#Muhammed Ebu Said elYarbuziMetinbeta▸Otomatik metin. Hatalar içerebilir; kelimelerin doğrusu için kayda başvurun.0:00Evet, bugün dersi söz verdiğimiz saatten öne alma zorunda kaldım. Çünkü misafirlerimi yeni saldığım önerişim var, yetişememe korkusuyla bunu yapıyorum. Büyük bir ihtimalle yetişememe korkusu gibi. Arkadaşlar da erkenden gelmem için izin verdiler. Evet, geçen iki dersi bana nerede, hangi cümleyle bıraktığımı hatırlatırsanız,0:32Ben oradan devam etmez çalışacağım. Hangi mevzuda, hangi cümleyle bıraktım onu hatırlatırsanız yeter bana. Evet, satacak bir arkadaş var mı? Herhalde yok. Dersi sadece ben size yapmadığım için, kime tebliğdeki yumuşaklık, bu neyle alakalı idi? Mevzu tebliğde yumuşaklık mı idi? Allah Allah. Musa biraz daha aç. Musa biraz daha açarsan, yine olmadı.1:57Dersin mevzu neydi? Başka bir şey söyler misiniz bana? Bu herhalde bir soruya binaen verilmiş cevaptı Musa. Kuluklara müsamaha değil. Yumuşaklık idi. Fıtratta kulluk. Evet. Ben de fıtratı anlattığımı zannediyorum ama nerede hangi ele kaldığını pek hatırlayamıyorum. Tabii fıtratı sellimiydi ama yer içinde kaldım hangi cümleyle.2:41Neyse, kaldığımız yerden suratı diyerek tahminle hareket edebiliriz. Evet, zannedersem fıtri bazdaki kulluğun tarifiyle alakalı herhalde konuşuyorduk. Kulluk mevzuundan konuşurken, kulluğun şu üç esastan,3:22hangisiyle alakalı olarak ele aldığımızı konuşan veyahut ifadelerinde açıkça bunu söyleyebilmelidir. Karşı taraf bunu rahatlıkla yakalayabilir. Dersin başında da zikrettiğim gibi bazı ıslahi terimler birbirlerinin yerine tek manaya delalet eden kelimelermiş gibi kullanılıyor. Bu ise mevzunun netliğini bozuyor. Bu netlilikteki bozukluk,4:06bizim bazı şeylerin yeterliliği bitmiş olmuşken onların yeterliliğinin bize kâfi geldiğini yani o şeyi eda etmekle biz yükümlülüğümüzü savduğumuzu düşünüyoruz. Mesela Mekkeliler fıtri bazdaki kulluğu imani bazdaki imanın cüzlerini edadan tek kusurları olmayan bir topluluktu. Ama tevhidi bazdaki kulluğu4:44eda edememe müşkilatları yani Allah'a ortak koşma müşkilatları imanındaki bizim toplumumuza nispeten eda etmeye çalıştıkları birçok şey, eda ettikleri birçok şey geçersiz kabul edilmiştir. Ve bizde de Mekkelilerden daha kötü hal olmasına rağmen biz kendimizi eda etmiş olduğumuz yarım yamalak kulluk eylemleriyle5:18yükümlülüğümüzü savduğumuzu ve savuşturduğumuzu düşünüyoruz. Onun içindir ki, fıtrat, iman veyahut tevhid, kulluk, genel tarihi ile eğer hususiyetine gidilirse, mutlaklığı kayda almak gerekerek düşünülürse, hangi bazda kulluğu ele aldığımızı yakalamamız gerekir. Daha önceki derslerde,5:58verdiğim örneklerden birisi şey. Allah'u Azze ve Celle Bakara Suresinde Ya eyyuhannâs tu'budû rabbakum ellezî halakakum vellezîne min kablikum ne'allekum fettakûn. Ey insanlar! Sizi ve sizden öncekileri de yaratan Rabbınıza kulluk ediniz diyor. Ey insanlar ifadesi, âm bir ifadedir.6:32insanlardan bir nevi bir kısmı kastetmiyor. Hepsine birden hitap ederek ey insanlar diyor. Yani ey iman edenler demiş olsaydı bu insanlardan iman eden kısmı kasteden bir ifadedir. Ama ey insanlar deyince bütün insanlar kastediliyor. İstismar. Sizi ve sizden öncekileri de yaratan Rabbınıza kulluk ediniz derken burada sizden öncekileri de yaratan7:12Allah'a kulluk edin diyerek tercüme edemeyiz. Her ne kadar buradaki bizi ve bizden öncekileri yaratan Rabb'imiz, yani Allah kastediliyorsa bile, buradaki Rabb kelimesini biz Allah olarak tercüme edemeyiz. Alemlerin Rabb'i demişim, bizi ve bizden öncekileri yaratan Rabb demişim, Allah demişim, bunlar arasında hiçbir farklılık yoktur.7:43yalnız Rab yerine Allah kelimesinin zikredilmesi telefuzu, buradaki kulluğun, eda etmekle emredildiğiniz kulluğun, hangi babdan bir kulluk olduğunu yakalamamızı zorlaştırır. Binaenaleyh, sizi ve sizden öncekileri yaratan Rabbinize derken, burada ifade edilmek istenilen maksat şudur. Demek ki insanlar birçok Rab'lar ediniyorlar. Hakiki veyahut necazi anlamda. Rab'lar içerisinde8:20Badet edinmeye layık olan, bizi ve bizden öncekileri de yaratan Rabb'tir. Kur'an'a baktığımız zaman Rabb kelimesi mecazi anlamda birçok şekilde kullanılmış. Yusuf Aleyhisselam'ın gelen elçiye dönerek git Rabb'ine haber ver, böyle söyler. Yani kralına haber ver diyor. O da dememiş miydi ki zaten ben sizin en büyük Rabb'inizim? Fıtratan Rabb'in varlığını kabul eden,8:56Bütün insanlık, insanoğlu Rabb'ın varlığını kabul ve itiraptan müşterek bir münsat söz vermiştir. Allah onlardan ahit almıştır. Burada yaratıcı Rabb'a kulluğun takdim edilmesi gerektiğini vurguluyor. Tabi ki Mekkelilere hasreten öncelikli olarak onlara muhatap edilen ayet-i kerimede ise وَاَبُدُ اللّٰهَ وَلَا سُشْرِكُوا بِهِ شَيْئًا Allah'a hiçbir şey olmaz.9:39ortak koşmadan ibadet edin. Ayetindeki Allah'a hiçbir şeyi ortak koşmadan yani Rabbınıza hiçbir şeyi ortak koşmadan ona ibadet edin diye Allah yerine de burada Rab kelimesini kullanamayız. Bundan da maksadın ve kastın Allah olmuş olmasına rağmen böyle bir tercüme yapamayız. Normal meallere baktığımızda bu ayeti kerimenin tercümesi şöyledir. Allah'a ibadet edin.10:12Ona hiçbir şey ortak koşmayın. Bu şekildeki bir tercüme, bize katkı vermiş olduğu anlamda şunu ifade eder. Allah'a ibadet edin, ona ortak koşmayın. Yani, ibadet etmemekle ona ortak koştuğumuz anlamını verir. Halbuki bu hitap Mekkelilere. Kur'an'da Mekkelileri tanıdığımız kadarıyla, Allah'a inanan,10:43İnandıkları gibi birçok ibadet eylemini de gündeme getiren, gerçekleştirme çalışan bir topluluktu. Mekkelilerden istenilen, imani boyutta imanın cüzderi, şubeleri dediğimiz bir kulluk değildi. Çünkü namaz kılan, oruç tutan, zekat veren, hacca giden, adak adayan, ömre yapan bir topluluktu Mekkeliler. Bu denli ibadet eden bir topluluktan herhalde tekrar ibadet etmeleri için istenilmiyordu.11:19Ayet-i Kerime'nin tercih etmesini Türkçe ancak şu şekilde bir cümle kurarak tercüme edersek, vurgulanmak istenilen şeyi yakalamış oluruz. Allah'a hiçbir şeye ortak koşmadan ibadet edin. Ve buradaki kulluğun Allah'ı dinlemek anlamında olduğunu yakalarız. Tevhide dair yazılmış kitaplara baktığınızda, uluhiyet tevhidindeki kast edilen kulluk gündeme getirildiğinden,11:53Ben cinleri ve insanları sadece bana kulluk etmeleri için yarattım ayetinin sonundaki illa liyabudun kelimesini illa liyabudun diye tercüme ederler. İbn-i Abbas da bunu böyle nakleder. Deyam ederler, açıklatırlar. Bu da gösterir ki burada yani12:23Allah'a hiçbir şey ortak koşmadan ibadet edin sözü, buradaki ibadet, ki yakalamamız gereken bu, Allah'ı birlemek anlamında, yani uluhiyet tevhidi boyusundaki bir kulluk eğlenir, bizden isteniliyor. Tekrar az önceki zikrettiğimiz ayeti kerimeye döndüğümüzde, sizi ve sizden öncekileri de yaratan Rabbınıza kulluk edin derken,12:53Burada Rab ile Allah'ı kastettiği, Allah ile de Rabb'in kastedildiği bir açıkçıktır. Ama Allah yerine Rab, Rab yerine Allah kelimelerini zikredemeyiz. Neden? Bize düşen buradaki kulluğun anlamına aynı boyuttaki bir kulluk işlenildiğini yakalamaktır. Ayet-i kerimenin devamına baktığınızda13:25وَاَنْزَلَ مِنَ السَّمَاءِ مَاءً فَأَخْرَجَ بِهِ مِنَ السَّمَرَةِ رِفْقًا لَكُمْ فَلَا تَجْعَلُوا لِلّٰهِ اَنْدَادًا وَاَنْسُمْ تَعْلَمُونَ Ey insanlar! Sizi ve sizden öncekileri de yaratan Rabb'ınıza kulluk edin. O Rabb ki, size yeryüzünü bir döşek yaptı. Şemayı da bir kaban kıldı. Ve şemadan su indirerek, yağmur yağdırarak,13:56Sizi yerden binlerce nimetiyle rızıklandırdı. Ve sakın bütün bunları yapanın o olduğunu bildiğiniz halde yani bilerek Allah'a ona midler, denkler ve eşler edinmeyin. Benzerler edinmeyin diyor. Akabinde ona olsa koşmayın demiyor. Ona denk benzer ve eş edinmeyin.14:37Allah'a denk, eş, benzer edinmek, nazir edinmek şirktir. Ama ona denk, benzer ve eşler edinmeyin diyor. Buradaki vurguladığı kısım ile demin ikinci kısımda zikredilen ayette Allah'a hiçbir şeye ortak koşmadan ibadet edin ki orada açıkça şirke sebep olan nevler zikri cüzler zikredilmiyor.15:13Doğrudan doğruya ona ortak koşmayın diyor. Ama burada ona benzer ve denkler edinerek, denkler edinmeyin. Bütün bunları yapanın yani, yer teyzemizi de bir döşek olarak sunan, semayı bir tavan olarak sunan, sonra suyu indirir, yağmuru yağdırır, yerden binlerce nimetiyle sizi rızıklandıran Rabbimize. Bunu vurgularken başka ayet-i kerimelere baktığımızda15:50Ektiğiniz bahas adını beklediğiniz mahsul, bir sabah kalkmışsınız ki çöp çöp haline gelmiş. Bunu size kim iade eder verebilir diyor. Bir gün kalkmış bakmışsınız ki içtiğiniz sular yerin dibine kaynayıp gitmiş. Onu size tekrar kim döndürür, kim getirebilir diyor. Gökten indirdiği yağmur suyla evden bitirdiği nimetin sadece onun tarafından verilebileceğini.16:24insanların hayatiyet noktasında ihtiyaç duyduğu şeylerden örnek vererek bunu ben sizin elinizden aldım mı? O reçide kim iade edebilir? Hangi güç buna muktedir olabilir? Binaenaleyh hiçbir güç yoktur ki Allah'a denk olsun, dert olsun, eş olsun. Mekkelilere neden oradaki zikredilenin16:58tevhidi boyuttaki kulluk olduğunu yani Allah'ı dinlemek anlamında olduğunu öyle ifade edildiğini anlıyoruz. Mekkelilerin muhatap olduğu bu ayeti kelimelere baktığınızda onlara yerin ve göğün yeri ve göğsünü yarattığını sorsan kendilerini kime yarattığını sorsan Allah diyeceklerdir diyor. Bütün bunları bildiğimiz halde en nasip ufaklığın nasıl17:37biliyorsunuz. Nasıl ona karşı gelebiliyorsunuz? Bakara'daki ayeti kerimedeki vurgulanan kulluk, yaratıcı gücü olan Rabb'in. Yeri de yaratan o, göğü de yaratan, yağmuru da indiren o, onunla yerden birçok nimetlerle, meyvelerle rızıklandıran da o. Yani razzak da o. Öyle bir Rabb'a kulluk edin ki, sizi ve sizden öncekileri yaratan,18:15Yeryüzünü yaratıp size bir döşek kılan, şemayı size bir tavan gibi kılan, sonra da yağmuru indirip yerden binlerce nimetiyle sizi rızıklandıran. Bakıyorsunuz şimdi yeryüzünden örnekler verirken, yeryüzünü cümleten bir kelime ile ifade ediyor. Zeveye bakmaz mısınız ki nasıl yaratılmış? Veyahut Allah'ın rahmet eserlerine bakmaz mısınız?18:50kocaman yeryüzünü öldürdükten sonra tekrar nasıl onu dirilsin? Veyahut şamaya bakmaz mısınız dileksiz onu nasıl bitmiş? Hiçbir şaplağı olmadan ve yağmuru indirip yerden binlerce nimeti rızıklandırıyor. Yani Rab kimse yaratıcı Rab. Yeri göğü de yaratan O. Gökken yağmuru yağdırıp yerden binlerce nimetiyle sizi rızıklandıran da O'dur. Yine ayeti kerimede diyor ki19:28Yerden ve gökten sizi rızıklandıran o yaratıcıdan başka bir rat mı kabul ediyorsunuz? Bir ilah mı tanıyorsunuz diyor. Farkındaysanız buradaki kulluk, fıtri boyuttaki kulluk ele alınarak bunların itirafı yani aklın daha önceki derste eğer buraya kadar gelmiş isek mut'a öyledik. Mükellef bir insan düşünüldüğünde20:04o insanı mükellef kılan iki unsur akla gelir. Birisi o insanın balik olmasıdır. Yani erkek ise ihtilan, kız ise haiz olmasıyla gündeme gelen balik olma ve akıl yani akıl sahibi olmasıdır. Akılla balik olmak kişiyi mükellef kılan iki unsurdur. Akıl eğer fıtri boyutta görevi ele alınırsa aklın tek bir vazifesi vardır idrak.20:40Az önceki zikretmiş olduğumuz örnekler, aklın idrakine sunulan, aklın anlamasını kolaylaştıran misallerdir. Aklı hitabeden nasıl vardır? Yani aklın idrakinin eyleme dönüştüğü misallerdir. Dönüşmesi gerektiği örneklerdir. Eğer imani boyutta aklın görevi ele alınırsa, buna teslimiyettir dedik. Akıl, tatil surette,21:16Doğrunun ve yanlışın sağlaması değildir. Doğru ve yanlış derken kastımız vahyin bize ulaştırdığı gerçekleri yakalamada akıl muhakattir. İnsanı sorumlu kılan unsurdur. Yanlışı doğruyu anlayan bir unsur değildir bu noktada. Neden? Yine Kur'an'da Allah Resulü için şöyle zikreder. Vahiy gelmeden önce sen iman ve kitap nedir bilmiyordun diyor.21:54Vahiy gelmeden öncesi, vahiy gelmeden, iman ve kitap nedir bilmiyordun diyor. Demek ki Resul dahi, en son Resul olarak işbiyar edilen insan, mutlak zamanı ve kıyamete kadar insanlığın en akıllı ve zekisidir. Ve en salihidir. Allah'tan en çok korkanıdır. O dahi insan olarak sahip olduğu aklı,22:27yanlışın ve zorunun sağlaması olarak göremezse, vahiy gelmeden öncesen iman nedir, şifat nedir bilmiyordun diyorsa, o bilmiyorduysa ki bilmediğini söylüyor, biz takdiyetle, akıl ile imani değerleri, buna zıttı yani imanı nakleden bozan şeyleri takdir edemeyiz, tayin edemeyiz. Biz bu mevzuda eğer sünnete ters düşen,22:58İki taitenin arasında orta yoldayız. Sasavuz ehli gibi aklı yok sayan bir grup değiliz. Mutezile gibi aklı ilah konumuna çıkaran bir grup da değiliz. Aklın görevi ile sınırlandırılmıştır. Fıtri boyuttaki aklın nedenli görevi olduğu, imandaki görevinin ne olduğunu, fıtri bazdaki görevini de anlar, imani bazdaki görevi de yine23:37vahiy ile bize bildirilmiştir. Bu mevzuda eğer kulluktan bahsediliyorsa hangi boyuttaki bir kulluğun mevzu bahis olduğu, konuşulduğu, yazıldığı, dinlenildiği veyahut okunan hangi boyuttaki bir kulluk olduğu fark edilmezse fıtri boyuttaki yükledilen değerlerle o değerleri nakledenler çok aşırı uçta ve noktada ele alınır. Eğer24:17Fıtratı anlatıyor İdisek geçmiş derste, Araf suresindeki ayet hakkında, Eylül sünnetin dışında iki sayfenin müşkilatı demiştir. Virüs-i Mu'tezile'nin müşkilatı, çünkü insanoğlunun daha ruhlar aletiyken, böyle bir misak, ahit, anlaşma yaptığını hiçbir insan hatırlamıyor. İnsanoğlu hatırlamadığı bir şeyle nasıl sorumlu olur diye,24:51Her meselede akli yaklaşan muteziler burada da akli yaklaşıyor. Bu ifade mantıken makul görünen bir ifade. Ama doğru değil. Her zaman olduğu gibi naçları anlamadan o naçların beyan hakkına sahip ve bu hakta sahip olan tek kişi Resul'e müracaat ederek o ayetin anlamını ele alıyordur.25:28Çünkü ayet-i kerimenin devamında yarın kıyamette bizim kıyamet gününde bizim bundan haberimiz yoktu deneyesiniz diye. Orada da şöyle bir örnek vermiştik. Fıtri boyuttaki idrak edilen şeyler insanın tabiatında donatılmış olarak ona bilinmiştir. Şer suresindeki ayeti de mutlak zikretmişizdir. Allah her nefse itaatini ve isyamını26:01yanlışı ve doğruyu, hayırı ve şerri ilham etmiştir diyor. Yani ilham, insanoğlu buna mülhemdir. Yani vicdani bir ölçüde bu yanlışı ve doğruyu ayırt edebilecek bir istigazla kabiliyetçilere yaratılmıştır. Ayırt eder. İnsanoğlu buna mülhemdir. Bu boyuttaki aklı biz, ki mutezilenin yaklaştığı noktada, fıtri boyuttaki anlayışı,26:41Biz farklı el alırız. Ömrü veyahut cüssesi. Elhamdülillah bir arıya baktığınızda, arının o muhteşem, harikulade imal ettiği şeyi, onu imal etme yeteneğini, kabrini, bilgiyi, onun imal ettiği tecellidatı sorgularsak, arıya ne zaman bunu öğrendin? Ne kadar müstehbe bunu öğrendin? Hangi tecellidat ve imkanlarla bunu öğrendin?27:16arıdan bir cevap alamayacaksınız. Çünkü bazı mes'elelerin tahsilinde dahi dört senelik bir fakülte hayatı gerekmektedir. İşkisas ise yedi sekiz seneyi bulur. Basit bir mes'elenin bir tek yüzünde işkisatsa yedi sekiz seneyi alırsa arının imal ettiği balı ne kadar senede öğrenip elde ettiği konuşulursa arının ne ömrü ne de cüsseti katiyetle buna27:49münasip bir kıyaslama olamaz. Fıtri boyuttaki değerler insanın hissettiği değerlerdir. Ki varlığı kat'iyetle inkara mümkün değil. Varlığının inkarı kat'iyetle mümkün değildir. Bunun için biz bu ayete fıtri boyutta yaklaşırız. Sadece bunu anlayasınız diye. Ve akabinde de şöyle demeyesiniz ki yani bizden evvel babalarımız bu akti, bu anlaşmayı bozmuşlar. Yani şif koşmuşlar.28:25Biz de onlardan sonra gelen bir topluluk olarak onları takip ettik. Onların arkasından gittik. Kur'an'a baktığınızda, her nebinin zâdesine muhatap olan kap, itiraz olarak ona hepsini müştereken zikrettikleri bir söz vardır. Biz babalarımızı böyle bulduk. Onları nasıl hareket ediyor, ne yapıyor, ne mesele bulmuş ise biz onları takip ettik.28:54Buna sebep sizi helak mı edeceksin, demeyesin. Hemen buradaki, yani şirk koşmuşlar, hariciyle fıtri boyuttaki şirkle, yani şirkin karşısı olan kulluk, kulluğun karşısını şirk olarak ele almıyor, hemen tevhidi boyuttaki, yani Allah'ı dilleme anlamındaki, ululiyet tevhidindeki müşkilatla ele alıp, genel,29:23Yani an bir ifadeyi mutlak bir şekilde olarak kullanıp katiyetle şirkin mazeresi yoktur, kaybetini getiriyor. Onun için kulluğun, tevhidin veyahut zıttı olan küslünle şirkin, çünkü kulluğun fıtri boyutları zıttı, bir Rabb'i kabul etmekse, varlığını itirafsa tevhid, zıttı başka bir Rabb'in varlığını veyahut29:58o Rabb'i benzer ve eş denk edinme anlamında şifrindeme gelir. Bakara'daki zikrettiğim ayet-i kerimede de anlatılan bu. Sizi ve sizden öncekileri yaratan Rabb, yeryüzünü size döşek kılan Rabb, ve şemayı size taban kılan Rabb, ve sonra oradan yağmur indiren Rabb, ve bununla sizi rızıklandıran Rabb'a kulluk edin diyor. Ve sakın bilerek ona eş, denk, benzerler edinmeyin diyor.30:36İşte bu boyutta ele almak gerekir. Ulubiyet boyusunda değil. Çünkü orada ulubiyet tevhidi, isim ve sıfat tevhidi, ulubiyet boyusundaki meseleler için oradaki şirk ifredilir. Eğer vahiy ulaşmamış ise, çünkü imani boyuttaki her şey akıl ile tespit edilmez. Vahyin bize ulaştırdığı masrarla ele alınır.31:10Ve burada da biz deriz ki teferruatına girmeye ihtiyaç yok, yeri geldiğinde mutlak onları konuşacağız. İmandan, yani bir nebinin gelişi, vahyin gelişi veyahut nebi sürdüğü risaletle muhatap olma ortamında aklın görevi teslimiyettir. Hoşuna gitse de gitmese de, aklına yatsa da yatmasa da teslim olma zorundadır.31:42Bunun için verebileceğiniz en güzel örnek, Allah bütün meleklere Adem'e secde etmelerini emrediyor. İblis yüz çevirerek, insına ederek sivirleniyor, secde etmekten sakınmıyor. Allah da diyor ki, iki elinde yarattığım Adem'e secde etmemi emretmiş, emretmeme rağmen seni ona secde etmekten alıkoyan ne diyor? İblis ne diyor?32:25Ben ondan daha üst alayım. Seni ateşten yarattı. Çünkü iblisin aklına topraktan yaratılan Adem'e secde etme yapmıyor. Burada Adem'e secde edip etmeme değil bir önemli olan. Allah'ın ona secde etmesini istemekidir. İki eminle yarattığım Adem'e secde etmeme ne mani oldu diyor. O ise secde Allah'ın emrini dikkate almıyor. Aklına yapmayan kendisinin ateşten yaratılıp Adem'in33:00Toprakta yaratılmasını, akli yorumu ile ifyanına malzetmek. Binaenaleyh, aklın görevi, vazifesi, imani boyuttaki, biz buna ikinci misak diyoruz, teşlimiyettir. Hakliyetle akıl, yanlışı ve doğruyu teşvik etmeden bir sağlama unsuru, malzemesi değildir. Aklına yatmayabilir. İblisin de yatmadığı da Adem'e tecde etmek. İnsanların da bazı şeyler aklına yatmayabilir.33:40Allah'ın haram kıldığı bir şeyin neden haram kılındığı asla yapmayabilir. Aklımıza yapması gerekmiyor. İlla anlamamız da gerekmiyor. Allah'ın onu haram kılması ve onu bizden yapmayı istemesi yeterlidir. Bazen insanlar bu denli Allah emri, Resulü bunu böyle istedi diyerek işe katmıyor. Onu yapıp yapmamakla, terk etmekle ne gidiyor?34:16kedi intikab ettiğini saygı çekmiştekileri bu denli bir tasnifi insanların Allah'ı emretti, Resulü emretti sözüne karşı bir lakaytın gündeme gelmesi için yaptıklarını hissediyor sanki insan. Eğer küçük bir örnek verirsen, basit bir örnek verilirse geliyor şimdi namazdaki bir hareket için ben bunu yapmasam namaz bozulur mu diyor. Bence buna cadat yoktur.34:53Allah Resulü bir gün namazda, bir sol elini sağ elini üzerine koyarsa namaz kıldığını görür. Adamın yanına yaklaşır namazda olduğu halde, kaptanı alır solunu üzerine koyar. Biz enbiya, nebiler böyle yapmakla emrolunduk der. Bunu terk edersem, namazın sakatlanması önemli değil. Namazı yemiş şimdi. Bu gibi bir şeyin terki önemli değil anlamında bir söz söylemiyorum.35:32Biz Nebiler böyle yapmakla emrolunduk diyor. Ha ben bunu yapmazsam namazım bozulur mu? Evet bunu yapmazsam, yapmasam da namazım sahi mi gibi? Bir soru değil. Onu Resulün yapması önemlidir. Emredilmiş olmaları, öyle işlenilmiş olması önemlidir. O işin keyfiyeti veyahut onu kel ile irtikab edilecek yükümlülük değil. Ha, tabi ki bu denli bir yüküm.36:06hükmünün bilinmesi önemsizdir anlamında bir söz söylemiyorum. Ama bizim için önemli olan bazen bu gibi şeyleri yapamayan sahabeden gelen ifadeler bile çok ibret namizdir. Nasıl? Secde'de el kaldırma mevzuu hakkında İbn-i Abbas'a soru sorarlar Ebu Davud'un sünnenindeki bir hadiste. Falan secdeye giderken el kaldırıyor diyor.36:38Abdullah İbn Zübeyir kastediliyor. Abdullah İbn Zübeyir ile de İbn Abbas arasında bir müşkilat vardır. Abdullah İbn Abbas diyor ki eğer kim Allah Resulünün namazı gibi namaz kılmak isterse onun namazı gibi kılsın diyor. Peki sizin bunu yapmadığınızı görüyoruz. Yapan yapıyor, terk eden de terk etti diyor. Ama her kim Allah Resulünün namazı gibi bir namaz kılmak istiyorsa öyle namaz kılsın diyor. Burada yapmayanın hükmü37:13Onu yapmayanın namazının adının sıhhati konuşulmuyor. Her kim Allah Resulü'nün yaptığı gibi yapmak isterse. Bununla şunu anlatmak istedik. Fıtri boyuttaki aklın görevi idrak, imani boyutta aklın görevi ise teslimiyettir. Hoşuna gitse de gitmese de, aklın yatsa da yapmasa da, maska ne gelmiş ise aynen onu yapma zorundasın.37:52Eğer imana bu genli, fıtrat-ı selimeyi, selim bir şekilde, yani bozulmadan, iki misalka ulaşmış vahye mukassabı pek, tabii ki bu boyutta şunu yakalamamız gerekiyor. Fıtratın selametleti, bozulmamışı, nasıl olur ki, sonra bozulmuşunu anlayabilelim. Bizim gelenekte, İslami anlayışta öğrendiğimiz, maalesef,38:34Aslının tahakkuku gerçekleştirilmeden doğru dürüst, onu bozan, nakleden şeyler öğretiliyor. Hele zamanımızda kürcülük teki yaygın olan, iman öğrenilmeden imanı bozan şeyler dündeme getiriliyor. Bu, abdest almasını öğrenmeyen birisine, abdestin nasıl alınacağını bilmeyen birisine abdesti bozan şeyleri öğretmeye benzer.39:09Bundan edersine fıtri boyuttaki bir müşkilat gündeme gelmediği için fıtratı eline boyuna ele almamışlardır. Birçok mes'e sahabe zamanında inkar gibi bir müşkilatla karşılaşmamasından dolayı o mes'ele inkarcılara ve diyetçi tipinde gündeme gelmemiştir. Hep müşrik ortamda zikredilmiştir. Mevzu değil ama örnek olması için bunu veriyorum.39:50Allah Resulü vefat ettiğinde Allah Resulü'nün ölümü bir tane şaşırtı işte. Ve Ömer ortaya atılır. Kim Allah Resulü'nün öldüğünü söylerse onu öldürürüm diyor. Ve Ebu Bekir atılır. Evet Allah Resulü ölmüştür. Kim ona ibadet ediyorduysa iyi bilsin ki o ölmüştür. Ama biz hay olan ve ölmeyen yedi kat kemanın üzerindeki arştaki Allah'a kulluk ediyoruz. Kim ona ibadet ediyor ise40:25O hayırdır diyor hayattadır. Bu müşret yönde inkar eden birisine reçliye makamında zikredilmiyor. Bakıyorsunuz Zeynep radiyallahu anh'a Peygamberin sağ el hanımlarına gururlanarak şimdi annelerini ve babalarını evlendirdi. Seninki yedi kat yamanın üstündeki Allah nikahladı diyor. Ayette de zikrettiği gibi Zeynep'in nikahı Allah Resulü ile Allah'ın arzusu istikametinde olmuştur.40:58Emri istikametinde. Yani bir müşkilat gündeme gelmeyince o mevzu ilim ehli nezdinde etrafıca ele alınmamış. Ana hatlarıyla bize intikal etmiştir. Günah-ı enali zamanımızda artık fıtri bir bozukluğun, yani daha önce de mutlak bunun misalini vermiş olmalıyım, senin bir fıtratla ancak biz sahip bir imanı ikame edebiliriz.41:28Bunun içinde verdiğimiz örnek, hakikaten Ebu Süfyan'ın daha Müslüman olmadan Şam'a gittiği bir seferinde Allah Resulü'nün mektubu Hırat'la ulaşır. Hırat, Tanayır'da Hicaz Yarımadası'ndan hüccarların olup olmadığını sorar. Ve Ebu Süfyan'ı bulurlar, ona götürürler. Mektuptaki bazı şeylerden ona sorular sorar. Ebu Süfyan bunu cevaplar. Ebu Süfyan daha iman etmemiştir, müşriktir.41:59Kervanın başına döndüğünde der ki, ayıplanmayacağımı bilseydim, kendime yakıştırabilseydim, orada Muhammed hakkındaki sorulan sorulara yalan cevap verirdim diyor. Bu insanlar müşrik, daha Müslüman olmamışlar, iman etmemişler. Ama fıtri değerleri bozulmamış kimse. Müşrikken dahi yalan söylemenin ayıp, küçümsenecek bir nitelik sıfat olduğunu bilen insanlar, bozulmadan bu...42:35sırası imana ulaştırdıklarında sahip bir imanı bunun üzerine ikam ederler. Hata yaparlar, yalan söylemezler. Müşrikken yalan söylemekten sakınan, küçümseneceğine ayıklanacağını düşünen birisi iman ettikten sonra yalan söylemesi mümkün değildir. Bunun içindir ki ehl-i sünnet hadis ilminde sahabe için umuman ozuldur der. Yani adalet sahibidirler. Hata yaparlar,43:05Yanılırlar ama yalan söyleyemezler. Fıtratı ne denli terim bir şekilde ulaştırmış ise, tabii ki burada, bu ortamda ne denli fıtratın ne kadar bozulduğunu yakalamamız hakikaten bir maharet ister. Bu denli imana muhatap olmuş ise, hücret ikame edilmiş ise, ancak sahih bir imanı böylelikle ikame edebiliriz. Sahih bir imanla da ancak biz,43:41halis bir tevhidi gerçekleştirebiliriz. Evet. Zannedersem burada 45 dakikalık bir zaman oldu. Bu saat benim biraz namazımı herhalde aksatıyor. Ama önemli değil. Saat 7'de aksatıyordu yatsı namazı için. Onu biraz ileriye alma gibi bir düşüncem var. Yani 7'yi 7.30'a doğru çünkü namazı kılıp gelmiş olabileyim diye. Evet. Bugünkü sohbet buraya kadar. Burada 45 dakikalık bir mevzu.44:17ruhu işleme yeter diyorum. Yalnız nerede kaldığımız, nasıl kaldığımız herhalde benim bir not eklemem gerekiyor. Bir dahaki soru ise hiç kimseye sormaya ihtiyacı duymayalım. Böylelikle de ikinci nisap dediğimiz imani boyuttaki kulun anlama yani anlama çizgisine gelmiş sayılırız. Evet. Bu mevzuda soracağınız böyle bir yorgunluğun akabinde ki iki gündür misafirim var.44:47Daha az önce savdım. Belki yetişememe korkusu ile fena aldık. Eğer yorgunlarsa da bazı şeyleri net ifade edememişsem ki olabilir. Sorularla bunu telafi eder, düzeltirsek memnun olurum. Niye, nasıl ifade ettiğini herhalde iyi dinlemişseniz yakalamışsınızdır. Buyurun. Allah hizmetinden razı olsun.45:17Zannedersem herhalde geçen derste de bunların bir kısmını zikrettiğimizi ben düşünüyorum. Sohbet esnasında söylediğimi hatırladığım bazı ifadeler oldu. Evet. Bu nevzuda soracağınız soru var ise seçtiği yazılı sorabilirsiniz. Kemal arkadaşımız sorusunu Allah Kur'an'da her şeyi insan faturasına uygun bildirdiyse, yalnız Kur'an bildirdikten sonra45:59Fıtri boyuttaki sorumluluğu yakalamış sayılmayız. Bu ifadenin ayrılması gerekiyor sorunun düzgün olması için, müstakim olması için. Vahye muhatap olmadan da biz vicdani bir ölçü ile yanlışı doğruyu genel anlamda yakalayabilecek istihdat kabiliyet üzere yaratılmışızdır. Bunlara kabul zor değildir. İnadam reddetme mevzu vahistir.46:30Mesela az önce dediğim gibi Kur'an'da yalan hakkında bir şey okumamış da olsak, yalan kelimesi hangi harflerin oluşturduğu bir kelimeyle ifade edilirse edilsin, hangi dilde olursa olsun, yalan veyahut Arapça el-kizbu yani kezibu dediğimiz şey birbirinin karşılığıdır. İki dilde kullanılan farklı kelimelerdir.46:59Ama yalanın anlamı sorulduğunda herkesin tarihi aynı noktadadır. Şilaf ve hakikat olan her şey yalandır. Hem söylenilen bir söz yalandır. Hiç kimse de yalanın bir dürüstlük emaresi olduğunu söyleyemez. Yalanın bir sahtekarlık, birilerini aldatmak, birilerinin hakkına tecavüz kastıyla kullanılır. Hiçbir kimse de dürüstlüğün, doğru sözlülüğün,47:31yanlış olduğunu söyleyemez. İnsanlar bunu genel anlamda kabul ederler. Ama eğer bunu inadan bir inkar var ise o bunu kabul edip etmeme zorlanması değildir. Maksat bu. Hocam insanları ve cinleri derken diğer kendisine kulluk eden varlıkları demiyor. Onlar insana tabi olmadıkları için diyebilir miyiz? Tabi. Kendi sorunu kendin cevaplamışsın. Ama48:07Sair varlıkların da kullukları zikredilir. Mesela Kur'an-ı Kerim'de وَلِلّٰهِ يَشْجُدُ مَنْ فِي السَّمَوَاتِ وَالْعَظْمِ طَوْعًا وَكَرْهًا وَرِلَالُهُمْ بِالْغُضُورِ وَالْاَصْعَالِ Yerde ve gökte ne varsa gölgeleriyle sabah akşam ister istemez Allah'a secde etmektedirler. Yani kulluk etmektedirler diyor.48:47Biraz müsaade ederseniz memnun olacağım. Yerde ve gökte ne varsa gölgeleriyle sabah ve akşam ister istemez Allah'a kulluk edirler. Yani secde etmektedirler diyor. Belki biz bizimle alakalı olan kısmı zikrettiğimiz için devamlı onu bilmezsiniz. Ama kulluk daha geniş bir şekilde anlatılırken bunları orada zikrederiz inşallah.49:19Yazılar sık sık geldi içimden yukarıdaki sorularını. Rab yerine Allah, Allah yerine Rab tercüme edemeyiz. Yazmayın çocuklar çünkü yakalayamıyorum kaçtı. Evet. Burasını anlayamadım. Ben herhalde umut artıra geç mi girdi bilmiyorum. Eğer ki dinlerseniz bunu yakalarsınız. Her ne kadar Rab'la, Allah'la, Rab ve Allah kastedilmiş olmasına rağmen49:49oradaki kulluk anlamını yakalayamayacağımız için oradaki zikredilen kelimenin dışında bir ifade kullanamayız. Bunu anlatmak istedim. Çocuklar yazdığınız için monitörden gidiyor ve yakalayamıyorum. Eğer soruları of arkadaşa yollarsanız o bana teker teker sunarsa ben ancak bunu cevaplayabilirim. Şif koşmadan ibadet edin emri var. Ayet dediğimiz bu sonuç çıktı. Bunu yalnız benim kurduğum cümle.50:24yani kurduğum cümle gibi ele alırsanız Allah'a hiçbir şeyi ortak koşmadan ibadet edin. Bu benim tercümem. Ama meallerdeki bulduğunuz tercüme Allah'a ibadet edin, ona hiçbir şeyi ortak koşmayın şeklindedir. Bu meallerdeki bulduğunuz tercüme ayetteki vurgulamak sözü böyle yazarsanız cevap veremem. Hop müdahale eder misiniz? Size yollasınlar, siz bana tek tek yollayın.50:54Şimdiki bahsettiğim yer kalem anlamı.Tüm metni gösterYorumlarHenüz yorum yok. Faydalı bir düşünceyi ilk paylaşan siz olun.