نص مُفرَّغ آليًا وقد يحتوي على أخطاء، فارجع إلى التسجيل للتحقق من الألفاظ.
0:01 Bismillahirrahmanirrahim. Alhamdulillahi rabbil alamin wal aqibatu lil muttaqina wa la adwana illa ala al-zhalimin wa nashhadu an la ilaha illa allahu wahdahu la sharika lah wa nashhadu anna muhammadan abduhu wa rasuluhu sallallahu alayhi wa ala alihi wa sahabatihi wa man iftada bihadihi ila yawmi ddini wa sallimillahumma tasliman kathira wa ba'd biz ummattaqi qazirgi qasalliklarna agartik shirkura digan busik 0:32 xamma kasalliklar bittan arsagi barib taqiladi, o xam basa Allah subhanahu wa ta'alani wa Rasullahi ki itaat qe maslig boladi. Yali, sami'na wa ata'na ishtiq wa itaat qildiq di maslig boladi. Kin, masalan, misal chun, insan daki, masalan, insan wujudiga biz qiyaslab qaralinsa, insan daki, xar bittak xujayralardan yigilib yigilib insan tashkil boladi. Xar bittak xujayra, 1:00 Manishe xujayrana buzul ushligi, insana buzul ushligi qalb gilad. Insandaki har bitta xujayrana uzgarishe bir vazifasi bar, u kiragimas xujayrada vichki metmaydani. Yani insanda milyon, milyon, milyard lab xujayralar bar. Xud dushunday, biz islami camiyattaki har bitta shaks ushe xujayrana urmda durad. Manishe xujayralar buzul ushligi dan, camiyatta buzul ushligi qalb qalb. 1:29 Bu narin islah qiliqlikni in bittik yuli Allah va Rasuliga taslim qiliqligi bulan. Bu taslim qiliqligi sahabalar bizgi cudakatta bir ibratlig, bir kurnishta kursati verdiglar. Rasulila sallallahu alaihi wa sallamga Allah subhanahu wa ta'ala shu sahabalarini nasib qilib, sahabalarday qalbi pak kisilarini Allah ta'ala bu davatini butun dunyaga tarqadishlig uchun. 1:58 risalatini tarqatishlig uchun su sahabalarini Allahdana nasib qildi. Bu, bunday ashablarini nasib qilishligi kattabir rizq, kattabir nasiba. Musa a.s.ge, Allah subhanahu wa ta'ala, ashablar nasib qildi. Musa a.s. usha ashablaridan yitmish kishini tanlab aldilar. Yitmish tasnit in yaxshi diganlarini tanlab aldilar. Va Allah bilan geblechlig uchun Tur dağiga vargen baytlari de, 2:29 Tur taage borgen peytlare de, ulare etishti ki, ey Musa, rabbini biz kurmagenche iman kiltirmemizdi ishti. Ushe yitmish de tenlengen adamlari etishti. Bular haqda Musa a.s. eddi ki, Atuhlikuna bima fa'ala sufaha'u minna. Yani Allah ta'ala ge Musa a.s. dua qaldilar ki, ey rabbim bizdi bu ahmak adamlari gapi uchun bizdi hala qovarmagen. Yani sufahalar didi. 2:57 Mūsā alayhi s-salām u adamlarima safih 3:28 rabbi asmandan bir dastarxan churala adam edi ishti. Bir dastarxan chursun, ushandan biz aqati ilik edi ishti. Yani, baribir ham, Isa ilayh salangi iriyashkan bilan, fidayi bugan lari bilan, bana buna qangi bir kamsiriglari bolibutgan. Lekin, Rasulullah li ashablari buna qangi kishlari bomagan ekin. Rasulullah li ashablari cunlatan oganimizda bir camiyat pak, bir camiyat bugan. Camiyat ularak pak bugan. Biz bana shu camiyattan bugun 3:59 suhbatimizda betta misal keltiramiz Rasullahna ashablardan. Aslida bu tarixdi biz agar uqidigan bosak, judak hatta bir ibratlar olhamiz. Fakat kina biz, bani shu noktay nazirdan qarashligimiz uchun, betta misal keltiramiz ki, jamiyat qadnay buganlayiga. Bu misal Rasullahna ashablariga, basda Rasullahka bir oya chudki, wa intu budu ma fi anfuzikum aw tukhfuhu yuhasibikum bihillah. 4:27 Agar sizlar uzlarindaki narsani oshkar qisaylarin ham maqfi qisaylarin ham Allah Ta'ala susab kitab qil hadisilarda. Digan ayat tushkanda bu askablarga yuzda qatliq batdi bu. Yani biz icimizdaki narsani ham masiga susab kitab qisa biz naqid topolmayimiz. Shunda Rasulullah ki kelib, ey Rasulullah biz namaz uqidik, roza tutdik, roza tutdik, jihad qidik, jihad qe cikdik. 4:54 indi bu ayat nazir boldi, bunga kani amal qalaqmiz? qariyn, ular uxe ayatlarina amal qalishlikka olgan birdan. Bu cuda mashagatli boldi muzgi. Xunda Rasulullah sallallahu alayhi wa sallam eddilar ki, silar xuddiki Banii Israil Musa ge etkani qabi, ishtik wa asibuldik dislar mi, ya ishtik wa itaatqildik dislar mi, dedilar. Qalu sami'na wa ata'na dilar. Sami'na wa ata'na dilar, yani ishtik wa itaatqildik dilar. 5:25 shundi sahabalar ishtik va itaat qildik, tamam biz nimad isa razimiz Rabbimizdik yapige, digan nankiyin, Allah ta'ala ruqsat ayatlarini churdi ki, la yukallifu Allahu nafsan illa us'aha, Allah ta'ala hichbir kishige tokatadan tashqanir sani yukilamaydi, la hama kasabat wa alaiha maktasabat, ushe Baqara surasini akhirde, suralar akhiri gece, Allah ta'ala bizden, yani, ancayin illetkenligin ayatlarini churdi. 5:53 Uzu urgetti Allah Ta'ala bizgi. Bizgi aqir narsani yukilamagin, bizgi mashagat bugan narsalardi yukilamagin, bizdan oldinkilergi bulgan qiyinchiliklarini bizdan çurgindi duaqi ilerdib turub, bizgi urgetti Allah Ta'ala. Ashablar vana cura qangi kishilar bugan ekin? Ular camiyat ularak, camiyat sibat korunishi de, ular bitti qalptayki adamlar bugan. Doğru, ular darajat, darajatlar bugan. Mesalan, Abu Bakir raziyallahu anhu chalik, hiç kim Rasulullah ki itiraz bildirmesten irgeç gelemez. 6:23 ço uçinam uqshi siddiq buldidi. Hatta Umar raziyallahu anhu ham hudaybiye sulxu de, Rasulullah muşrikler bilan sulx tozib, Umra qemestan arqagi qetki tamizci yoldib, kelişken peytleri de, bu ashablargi yuzda qatdiq batti. Hatta ki Umar raziyallahu anhu Rasulullah qibarib, ey Rasulullah, biz haq din demesimiz mi digi? Haq demiz. Ani ular batilmez mi ular? Qob, ular batil de. Siz, shumunda kordum digan dediz, biz kaabanin tawafqul etgenligimizdi. 6:54 Ha qordim didim, likin shuyul qilabbiz diganim yoxs enge digallar Rasulullah. Insha Allah sen Kabali tawaf qilesen. Didilar, men Allahni Rasuliman, men Allahki asibumiman, Allah Ta'ala mengi albette yardan beradi digan manada geblarini ettiler. Yani, Umar r.a. an huni ham manu shun licoylarda bir gayrati bilan, shunli geblarini gebyrgan. Kin, Abu Bakr da aldi gebyrgan, Umar. Doğru cikib, Abu Bakr r.a. an huni aldi gebyrib. Ya Abu Bakr, 7:23 Biz xaq masmiz mi diganda? Ha, xaqmiz. An olar batil masmi? Ha, batilda olar. Biz xaq bosay, olar batilda bosa, nima ge biz xarlikga razibub durub qaytp qedshimiz qerek? Nimi qun qaytp qedshimiz qerek diganda? Abu Bakr xuttu Rasulullah nima diganda? Nima diganda? Qalblar birguliga uqshash bugan. Bu, Umar r.a. qadrini qurush qunmaz, Abu Bakr r.a. qandeyi dereceda buganlige? Nimi salibu? 7:51 Bani shu camiyatda olaraq bugan misallardan bitlase tabuk qazati. Inshallah, vaqtimiz itkinche, bani shu qazattan bir misal gintiramiz. Tabuk qazati buzgi cuda katta tarsilardi biradi. Kup nirsani urgatadi buzgi. Bu qazat Rasulullah sallallahu alaihi wa sallamni chqan aqirgi qazawatlardan biri buladi. Yani aqirgi qazawatlardan biri tabuk qazati. Rasulullah sallallahu alaihi wa sallam tabukga yurishqildilar. Tabuk bu rumni yurtuydi, cayidi. Rumni. 8:21 Quraish fatiq, Makya fatiq 8:50 bu narsaga ularida qurqit wardi. Islam ruwazilani kitishligida aldin, unu beshigida yuqqilishlig uchun, ular musulmalariga karshi askar tupli etkaniyiga Rasulullah ki khabari kildi. Hatta ilchi gibi orgin petlarida Rasulullahin ilchisini uldirgin. Ilchini uldirib durib, sinariga karshi urqishamiz diganda ki, Rasulullah s.a.v. Zaid ibn Harisa baschiligida uchmin askarini curatginlar, muhita qazati bilasilar, bunda Zaid ibn Harisa shahid buganlar, Jaafar shahid bugan. 9:20 3.000 kisi Rumdan ujanda 200.000 yaqan adam kiigan. 200.000 yaqan adam kiigan, juda katta kuch bugan ular. 3.000 kisi, 200.000 kisi bilan uruç bugan, lekin natijasiz musulmallar bilan urtada ucunday azralish bilan tukiyigan. Lekin bu ham Rumni anca shanini oshirgan ki ular disindir hamas. Digan bugan da kiigan katta bir tayargarli qilatkanligini ijtik durub Rasulullah s.a.v. 9:47 Kin oyladlar ki, agar da qoye bersa, ular madinaga bastirib geladi. Ushe uchun, ularga teziroq barib turib, ushe joyda bertaraf qilish girek digan fikirga geldilar. Bu in tohru fikir Rasulullah sallallahu alayhi wa sallamina oylagan narsalar idi. Uzu Rasulullahin qigan ishlari hamaz vahiy bilan buradi. Bizi chun katta bir manhaj biradi. Rasulullah tabuk qazadiga chikamizdi buyurdilar. Rasulullahin odadlari uzu qesi bir jogi chikimaqsi bolsalar, acik etmestilar. Palan jogi buramizdi. 10:13 Kittik bir cöge baramiz deyirdilerde, agar biyoka yurux kerey buysa, hamma yigib turub, butamang yorub bitardiler. Yorub, Madinada anca azaqlaşkenden kiyin, orqanki yul bilan yullarga chup bitardiler. Bu yurda munafiqlar baridi, xabarda yangi-yangi xolatida hitkizi bertiradiga munafiqlar baridi. U shalardan saklanisli guchu shneqi gelder. Illa manishu qasadda Rasulullah acig etdiler, biz tabukke baramiz tayyirilani ederdiler. Bu xolat, nuhayati qiyin xolat buga, musulmalarda higiliq narsasi buga. 10:44 indi khurmalar pishiqil etgen peyti bugan. Khurmalar pishiqan, qarq isiq, cuda qatdiq isiq peyti, qodam uyudan chikalmay digan peyti bugan. Ham nafaqa bomagan, musulmalar da bir chiqay digan, urushiqa baray digan daraci. Yani kimga qarci urushiqa yap didin? Rum imperyaya qarci urushiqa baray yapdi. Bu cuda qatda. Shun uchiran bu qazatda ati, qazvatul usra, yani qiyinchilik qazvatda isimlen genekin. Shunda chiktirlar, Rasulullah s.a.v. chikishdan aldan musulmalar da nafaqa qalishlikke tizladilar. 11:14 Bizdi xizqtir etgen narsan shuki, shu camiyatta shunchalik birbirini tamillab durub, barlar yoglarga berib durub, Rasulullah sallallahu alaihi wa sallam uzlarida bar narsani u shirida baham korib durub, bir tarbiya xutdi ki bu halat Rasulullah musulmalarini yigib durub, shuni alibarib, tabukke barib qaytib gelishliglari, katta bir maktab bugan. Qiyinchilikke, susizlikke chidash, aslikke chidash, qiyinchilikke chidash, bu ilaydan qalvurlaganday, shundi qalvurlagan peytta aziralganday. 11:44 Munafiqlar qalbida marazi bar bugan adamlar suni wakige cik qoyan. Hatta u shanda nafiqage tezligan peytlarda Usman r.a. yus tatuyo ab kibirgin ekin. Yus tatuyo alib kibirgin. Rasulullah etkinlar ki, kim manushu qazadke se khusise u cannati bolad edib, yaxsi basharatlar bilan basharat birgin peytda, Usman r.a. yus tatuyo ab kibirgin ekin. Ki, yana tezligan peytda, yana yus tatuyo ane, sutaki narsalar bilan tayyar falatda alib. Iki yus tatuyo ab kibirgin. Hatta bazda rivayetlarda uchi yus tatuyo ab kibirgin ekin. 12:15 Yena nafaqaya tezlegallar da 1000 dinar pulun sunay naq alib gelib Rasullaha aldigi teslegan egin. 1000 dinar pul bu tur kilo 250 gram tila bulay. 200 uqiya kumish alib gebirgin. Rasullaha etgeni keller ki, Usmanga bugungi kundan qiyin qigan amali tahsir qim edidi geni gelib. Yani mene shu askarni diyarlik ham az tahminatini shu Usman razillahi anhu qigin. Abubakir razillahi anhu hamma malin alib gebirgin egin. 12:46 xammama, Umar r.a. anhu yarim molin olibki birgin. Hatta ayollar toqin chollari gece birgin ekin, xis nasas qomi birgin. Manin shu askarini, nima qadishligi uchun, cihazlash cu. Uxan deyam, odamlar ciktilar, 30 min askar buq chikgan. 30 min askar buq chikgan. Uxan daxam, 3 kuxu bitta tuyaga 1000 yasi birgildir. Bu yam yetmaygan da, yolda 1000 yasi kit etkin coyda, susiz qoygan petlarda minib kit etkin tuyalarini soyib, 13:16 icidagi sularini siqib obdurib, ushe sularini icike macbur bugan. Su yugligida. Qogan aliqi icayik chapaglarida, qogan aliqi ahvatlarina, oqatlarina alib cigarlariga baglaba gana geldib. Bir yaxtayib obdurislig ucin. Muhtaj obdurgan tüyelariga suyib yiiclikke macbur bugan. Buna ustiga yana qusim cagilib durib, sunca qiyinciligda ustiga Samud diyariga, Hicir diyaridan utpagin peydilarda, Rasulullah orqada kilabdilar, uciz uleyin 30.000 askar cuda katta qusim bular. 13:46 Rasulullah sallallahu alayhi wa sallam arqada geritkin peytlarda ular oldindan kib durub, haligi diyar ki gigende sular bugan sularda olub, xamrlar qilib durub, nanlar qilib durgan peytta Rasulullah sallallahu alayhi wa sallam bu diyar Allah ta'la'nin lanatda tushkan diyar, buni suni icmaylar, xamr qigan bozaylar, nanlarini yemaylar, och uzu adamlar, uxan dey halatda ham xamrlarini tüyalarga yidir variylar diganlar, uttis mi adamdan birr artta adam itiraz bildirmesten Rasulullah sallallahu alayhi wa sallamgi etat qigan. Avqatlarinim yemagan, suniyam icmaygan, 14:16 u shanimalarini, xamirlarini tüyelergi yedirgen egen. Mana bu yurishlik, tabukke barish, kilişlik, musulmalar üçün cüde katta dars bugen, uttizmiyyita adamdan birrarta adam Rasulullah ki, ey Rasulullah, qiyinaldik demegen. Shunda bir qizqarlik vaqiya Ka'b ibn Malikdi, orqada qabketishlik vaqiyasi, bu camiyatli qanaka camiyat ikerlegini qorset edi. Ka'b ibn Malik Rasulullah sallallahu alaihi wa sallam bilan birgi, hamma qazatlarda qatnesgen, faqat Badrda qatnesmegen, 14:46 uzu Badrda qazad uchun chikganmestlar, Rasulullah karvan uchun chikganlar. Uxu uchun Badrga chikmagan, odan malamatlanmagan. Undan ki, inki qazadlar da qomagan, hic qisti. Mana xu tabu qazadiga kiiganda Ka'b ibn Malik uzlarla itibiradlar, uxullara Abdullah ibn Ka'b ibn Malik ruwayatida qar qoygan peytta, otamda min uzum yitala duray digan bugan idim, otam gabir vergan idi, xu wakiyalarda digan. Hamma qazadlardan kura, mana xu qazadda min boyidim digan. In boy vaqtim uxa peytta bugan idi. 15:17 ikde ulov takla koygan adam çıxsi, çün tayyarlab koygan adam ikde ulovdi digan. Ki, shaytan ki bosa-bosa qildi mene, seni ulovlarin bosa 30 minitda adam bilasam sikin-sikin yuradi. Yani, 30 minitda askar bugandanki bu 300-ta turistda adam bosa chop gitar. Leki 30 minitda askar bugandanki sikin-sikin yuradi. Etteke çıxasan iti olasan, dedi, bir gün otdi. Etteke çıxasan iti olasan, dedi, iki gün otdi, üçün-çü gün otkendanki eni qayga barasan ula ketib oldu, dedi. Xanaydi uxandaki nam çıxsamadim digan. Degin, çıxmadim digan. 15:46 Allah na qadar bilan min qalib kittim. Koche qe cixsam, Madinani koche qe cixsam, manzi jayi bu darsimizgi taalog jayi da. Madinani koche qe cixsam, pakat koche da munafiqlar di koraman, ya yashballar di koraman, ya xatillar di koraman, ya urushka varalmay digan, xar adamlar di koraman digan. Boshqa yi chikim yuq Madinadi digan. Xajalat bolaman, uzumni uzum xajalat bolaman. Ya munafiq bilan tohmat qalinyan, munafiqlar Rasulullah bilan chikmayan, hich qa qan muna qayngi jaylariga, munafiqlar umma ayaglayan basmayan. 16:17 qut qalvurlashda qalvurlangan dayi ular saralani qab qitgan. Rasulullah sallallahu alaihi wa sallam bu qazat chunchaligidi ki kim chqan chqamaganligan hichkin bilmaydi qan qalat bugan. Yani uttizmi iti qalat bugan danki u kim xayrdaligan hichkin bilmaydi. Katta cemaat bu. Rasulullah sallallahu alaihi wa sallam tabu diyariga itibarib, itibarginca bilmadilar Ka'ab ibn Malikda chqamaganligan. U shirga barib soradilar Ka'ab ibn Malik xayrdad. 16:46 Ka'b ibn Ma'li qayr qiyin bir kishi etdi, u kishini ma'li dunyasi meysatiga verilip qab kitkani diganda, bir kisi turib turib sim haqiqi, musulmanin haqqida muna qayngi qablari gapirmay gandib, Rasulullah ta'al tarchi bu ganda, quramiz buldi gapirmaylar diganda. Xu bilan, Rasulullah illik gün atrafida kitkallar qaytib giyince illik gün utkani. Dikin, urish bu ma ganda. Bu, Allah ta'alani qatta bir nimati bu ganda. Musulmalar digi gandigli yarada istib, rum tab qalb kitkani. 17:14 Ular haqqatdan ham askar yigib, biyaqqa yurush qilamizdib turgan baytda, musulmollarda borganligini korib, ular hamasa tarqab kitkin, Rasulullah s.a.v. yigirmay gun usha joyda turganlar, wa musulmollarda shaqatini korib, atroftaki qabilalar, atroftaki shaharlar kip turib, sulq tuzib gitib, ular Rasulullah s.a.v. bila urushmaymizdib, sulq tuzib, aliga yigilgan adamlaram hamasa shaharlarga tarqab qachib kitkin. Rasulullah s.a.v. alqasdan borganmizdib, maslaat qigan baytda, Umar r.a. 17:42 Maslad bergan ikan ki, ya Rasulullah, bar meylik orqastan, bol shuyan biz giytadi. Chunki orqastan bar etkin busak, biz 30 minitamiz. Birincidan biz saharada urushib, tashqarda urushib urginganmiz, shahar uchiga kirganimizdanki, ular 250 min askar bar dimi istikamiz ulardi. 250 min askar kirganimizdanki, hazir qaç kitdi, likin kirsek, ular qaychike majbur bolad. Biz bilan urushilikke majbur bolad, ki, unga tokunash gelishimiz kerek, orqamiz biyaqo achiq, usha uchun yurmaganimiz makul. 18:11 digallarda Rasullu s. Umar ibn Khattabdi maslahatlarini olib turib, shubunan orqaki qaytardilir. Yigirmay kundi ushi cuyda turib, bu cuda katta bir qalaba, katta bir musulmalarinin shavkatini o shirishlik, chunki Rum imperyasi bu qalib bolib, maqlib bomay digan, hich qachan maqlib bomay digan bir davladlib tanilingin, hamil cuyga. Musulmalar Rumdib, unday tarqati varganliklarini korib, musulmalarda ahvali cudayan katta shahani o shibitkin, undan kin katta katta... 18:38 qabilələr, mahallələr kibdurib, Rasulullahka bay'at birib, ısləmgi kir vurgin. Yəni, kattar huvac bugan bu. Uçan da Rasul S. qitib kildilər, həmmə adamlar kibdurib, üzurlarla itkin, munafiqlar kibdurib, üzurlarla itkin, Kab ibn Mali qeyt edilər ki, min Rasulullahda aldiga bari indi demedi iman, bari bir qab top çıq bitsen, bolad, in suzamal adam bugan uqşiyar. Qabka usta adam bugan, shayir adam bugan, və sayyid, yəni, üzirli qabini qabridigan adam bugan. Likin, Rasulullahda aldiga bu sefer min neqimi iman 19:09 barib Rasullaha nal diga bardim, salam berdim Rasullaha utirgana gerilab, kiyin, nima qe qal çiqma digi, dip turib, meni kurgallarida bir xazablanib qolib qoydilar diga. Shunda ben ettim ki, Rasullaha, men, mani shu cayda, agar sizga bir yalgan gapirib, çiq kitisam, çiq kitaman diga. Lekin, Allah mengi xazab qiladi, men, bi sabab çiqmadim diga. Mengi, nima bosa, shunu hukumdiqin raziman. Shunda Rasullaha itlar ki, amma mani shu kishi tohri gapirdi diganlar. Va undan baska kiyin, 19:39 Hilal ibn Umayya, Rabiat ibn Umarara digan ikta kishi, ularam xut Ka'b ibn Malikda xalat edib ugan. Ka'b ibn Malik xarasa, u ikta adamam salix kishilar. Demek bizdik ishimizda Allah Ta'ala bir yaxsiliqdi xoqlaygan bosa gerey digan. Rasulullah bu u chalasi bilan geblasiliqdi manqigan. Mani shu darsimizda bugun min shunu etmaksimizdi asosan. Camiyat geblasimegan o adam mani. Hic kim geblasimegan. Hatta ki in yaxshkuryon adamlariyam. Mashiqi kriman digidi Ka'b ibn Malik. 20:07 Rasullaha otirgan boysalar salam bersem Rasullaha aligaldalar mi yog mu, aqzlari qimillayda mi yog mu bilmiman digan. Macitda hechkin gapirmaydi, bozarlarga chqima hechkin gapirmaydi, duniya torbib gittdi. Akhiri sqilib gitkandimdan Abu Qatadani bagiga divardan sakrib kirdim digan. Abu Qatada meni en yexsi korigan adamidim digan. Kirsam bagida otirib digan, salam bersem aligam omad digan. Sin bilasan min Allah wa Rasulini yexsi korisligimdi bilasan disem gapirmadi digan. Yena takrarik ettim man sukepti gapirmadi. 20:37 Uchun chimatta etsem, Allah va rasulina min yahshi qoris digimdi bilasan ki o disam, Allah biladi dip qoydi digan. Gapirgin, gapishi bugan. Ichimgi sigma ganimdan, yana qaytib divardan sakrabu ottim. Shubayti, bozarga kisam, bozarda bir nabatilik, yani arabmas bugan bir mahaladan bir kishi, Ka'b ibn-i malik kim, Ka'b ibn-i malik kim, dib sorib yurganigan digan. Men Ka'b ibn-i malik nima disan, disam, men xolumga shundi xatdi berdi digan. Xatdi ochib qarisam, Ghassan qatishahidan minge xatgibdi digan. 21:06 ishtik biz sene, sahibin sene tarqib deyken, agar ularga kereq bomay qoygan bosayn, sen bizga kereqsan, keygin biz sene ikram qilamiz. Bu, meni uchun katta fitne buldi, dib turkishni, olub-olub turur, olub-olub qetaqsida olgan khatini. Yani, camiyyat, banshul qangi camiyyat bugan. Kattastan kisi nasi gechi? Hatta ki, bir günü, Ka'b ibn Malikdi uylariga bir kisi kelib ishi taqilan, çıxsa, hadisa, Rasulullah etdilar, khatillarin silariga xizmat qilmasana kendib etdili. 21:35 Xatirlar xizmatqima asil digi. Talakqil shim kireyikam desem, bilmiy mandib etdi digi. Xatirlarim shimde itaat qigin. Camiyat manishunakangi camiyat bugin. Rasulullah sallallahu alaihi wa sallam butun dunyaga ige boladigin, butun dunyana ghanimatini yigistiradigin camiyatda manishundi halatda tarqib getdili. 22:04 Mani shundi adamlari tarbiyelep durub kittilar. Usha adamlar ingilisdili diyan bilmasti, ulari kempetur diyan bilmasti, ulari da Rumda barbugan dabdabalar, ulari da ki kim ki cekilar, ulari da ki kural aslahalar yoghidi. Lekin adamlari sami'na va ata'na, ishtik va itaat qildik diyan adamlaridi. Bizdi usha alningi sahabalardan farkimiz shundi. Hazirki halatimizdi agar biz sahabalar halatigi agar bir salishtirib kori digan bosik, 22:35 Bu cidaham katta, cida katta bir farqda koramiz biz. Biz camiyatka qarashdan aldan, shakslarga qarashligimiz kirek, birinci urinda. Shakslarda birincisi uzimiz. Harbur adam uziga qarash kirek. Ummatda qamini gapir etkin adamlar azda sigar cekib turib, qala Rasulullah sallallahu alaihi wa sallam fudib turib, sigar cekib fulib. Abun oqi gani bu sigar cekib oturib, sanki uzigin disa bu meni shaksi eybim. Niki men gapir etkin narizam, ummatda qamini gapir etbin. 23:03 digan adamlar bu Rasulullah sallallahu alayhi wa sallam-i manhajda mas bugan adamlar bular. Uzi Rasulullah ki Allah wa Rasuliyya sami'na wa ata'na dimasa, Rasulullah sallallahu alayhi wa sallam bu masa bir duaqisalar, sahabalarga mulkulchilik bu kitardi. Wa shunay buldi ham, shu tabiq qazatida kitishbaytlarida adamlar susiz bu kitkandan tuyalarida soyib, tuyalarini icidaki sularini icib. 23:27 qarnadayki narsalarini, cigarlarini, basisligilarini Umar ibn Khattab korib Rasulillahi ki kirib turib, ey Rasulillahi, bu turisda biz halayk bolamiz, tuyalar uzu uchkishib lab, batti tuyaga minib kiti yapbiz, ushaniyam adamlar suyu biyisdi basdi yapdi, ochqa ganligiden. Susa ganligiden shuniyam suyu biyisdi yapdi, Allah qa dua qilin, su, yamgir yaqdarsin diganda Rasulillahi, shuniyam qilisimda qaqli isamma diganda, albette dua qilin diganda Rasulillahi qol qotari dua qaldilar, kollarini chushirmestin turib yamgir yaqdi. Agar Rasulillahi dua qisilar, 23:58 taqni tirlag eylantar qoyisligi Allah quli daki narsaydi. Lekin Allah bu narsayni qoyislamaydi. Ayyallar surgalarini icib gibi alipki verdi, quli daki bilay guziyilardi alipkili verdi, adamlar bar narsasini alipkili verdi. Nima uchun bu narsaylar boldi? Uzdaki bar narsayni yuz payiz Allah uchun sarfliganligi di Allah qorisligi uchun. Manay shunu Allah bizdan qoyislaydi. Bizdan muhummas milyon milyon Allah hulde sarflasdi ganymaz bu? 24:27 Məsələm, bir adamda, məsələm, 10 milyon pulib olsa, 1 milyonini Allah yönde sərflə qoyib, mənə verdim diyişligi, məs bu? Tuğrı, bu, yexşi iş. Min bunu qadrini uçurmaq istiməs mən. Likin, Allahni xoqligani bu məs. Allahni xoqligani, biz tükçümüzdü, taqatimizdü, barini sərfləştigimizi xoqlaydi. Nimi uçun sahabelerini, Allah yirkürrasıda, in yexşi kurgən xalqini, mənibindey xalatke saldi? Mənibindey oç xalatke, susizdik xalatke, qiyincilik xalatke çuyabdi di? 24:56 akhiri piçak suyu ekke bariyan peytte shun dey ochi variyabdi. Xancha-xancha mucizalar boldi birdi. O cikkab turigan peytlarda shun dey itaat qildi. Cikiyilar digan peytte uzu daslab, ular da cikkalliga Rasulullahin arkasda. Munafiq adamlar shun dey cikmayxab gitgin. Cikmaygani digan qaragandi qaramastan yana Allah yulida nafiqa qigan adamlar da masxaragi geldar. Kub ab kibirgallarda bu riya uchun ab kibirgabdi digan, kem alib kibirgallarda shun digan biradimi digan. 25:25 kub daya masxaraqigan, kaminaya masxaraqigan alladhina yalmizuna al-mutawya'ina minal mu'minina fis-sadaqati wal-ladhina la yajiduna illa juhdahu 25:56 musulmalar ortasta munafiq bilan musulmalda ajrati texeydiygan bir katta bir vaqiya boldi. Hu doğrusda vana Tawba surasta Allah subhanahu wa ta'ala munafiqlarda xalatlarina, kasalliklarina ayiti birdi. Xu munafiq bilan muminda ajrati edigan bittan arsa xu fitna qiyincilik ajrati bira. Bu xutdiki qazanya salibdurib, qayinatikandig oqseydi. Bu hayat bani shundan ibarat. Biz hayattu bani shundan qabal qolshimiz kirik. Biz wazir kupcilik adamlarga 26:25 kuzat edigan bosayk, odamlar yaxshi yaxshi astiqaglaydi. Cahazlarimiz yaxshi bosayn, kiymimiz yaxshi bosayn, masinamiz yaxshi bosayn, yaxshi yaxshi bosayn, mani shu narsa bizda artika tort edgan narsa shu. Mani shu narsa bizda artika tort edgan. Bunun arkasdan munafiqlik, Allah asr-i azim, bunun arkasdan qurqaglik, hamma yamanlik, kesallik mani shun arkasdan gib chikadi. Muttahamchilik, xarlik mani shun arkasdan gib chikadi. Yaxshi yaxshi iman deyisdikdi arkasdan yamanlik gib chikadi. Sahabalar ona qangi adamlar bomaygan. 26:56 Sahabalar dunya hayati qalima berilmagi. Ushochun ham bizga sahabalarda xalatiga qaytishlik cide zarir narsa. Bu uchum bizda zuhd, yani dunyadan yuz ugrishlik cide muhum, ikinciden sabir cide muhum narsa, wa sami'na wa ata'na deyishlik, ishtik itaat qaldik deyishlik cide muhum narsa bola. Hic qachan Allah va Rasuliga itiraz bindirmestikimiz kiri. Nimadib buyursa, labbaydib cavab dirisikimiz kiri. Qinalgan xalat diyam. 27:25 barligimiz diyem, yogligimiz diyem. Harqan dey halatda keyfiyatimiz yaxshi bukturgen diyem, keyfiyatimiz yoman bukturgen diyem. Bu dinya irgaçligimiz bizde bir mizaci masale bukturib, xoqlasayk irgaçib, xoqlamasayk irgaçmestan, keyfiyatimiz yaxshi bukturgen petta Allah yolda birib, keyfiyatimiz yoman bukturgen petta surib ki gellardi sukib, sukib varib, qaytar varib, ki çeki ganiyda ozroq nesrin emnime caydamasidib, bir keyfiyatim caydamasidib durib. 27:54 verib ki, it-tesküdünsel özür-zura bunaka nersani Allah Ta'ala xoqlaymaydi. Allah Ta'ala bizden Allah ka qul bulishligimizi xoqlaydi, abid bulishligimizi xoqlaydi. Qul digani uzi, birarita bir nersani, shuri qotarib jahidin alip qoymaydi, illa Allah Ta'alani amribilen alip qoyaydi. Allah Ta'ala bizge buyurgan nersani, hit qachan bizde buyuruqdan xalqamaygan, xaldirmaygan. Man isi utirishimizdeyim, ubudiyyat bar. Uyxudan turganda wazife bar. 28:22 uxilashda wazifa bar, avqati ishta wazifa bar, su uchishta wazifa bar, basitka kirish, basitdan chikish, ni mani etin bar hamasti, toqrum? Unsan qaysa halatda bosin, ushe halatda Allah ta'ala ge qulchilik qiladigan bir wazifasi boladi. Mani shundayi halatlarda biz qozaldimizgi kiltirishligimiz kirey boladi. Wallahi, agar mani shu halatka biz qeytetgin bosek, ushe kunu bizde azizligimiz qeytikiladi. Ushe sahabalarda halatdaki nusrat sahabalarga berilingan karamat, 28:51 ularga berlingan yutuklar bizga qayt qeladi insha Allah. Bu, Allahni bizga bergan vadasi bu. Usu uchum, biz uzmuzda uzmuzdogurlashligimiz qerek. Uzgani qoyin, birinci urinda biz shakslarda tarlaylashligimiz qerek, shaksta birincisi sizda uziz. Bizdi en kette dushmanimiz, manishu, koksimizda, icimizdaki nafsimiz buladi. Allahke kancalik derecede kul bu qalbimiz. Manishu qalbimiz, agar Allahke kul busa, shun qalbimizgi qarib yuramiz. 29:20 qalbimiz oturdisi oturamiz, qalbimiz turdisi oturamiz, bu bizdi cesadimizdi potshosu qalb boladi. Biz bani üçner sani islak qalishimiz kirik. Allah subhanahu wa ta'ala uzu ik faydalik ilim versin. Allah ta'ala rujdimizdi, izzatimizdi qaytari versin. Inshallah bu derslerimizde Allah ta'ala bir barakalin derslerden qisin. Wa akhiru da'wana anil hamdu lillahi rabbil alamin. 29:41 Subhanaka Allahumma bihamdika nashahadu wa la ilaha ila antina astaghfiruka wa natubu ilayk. Sallillahu mabarika ala abdika wa nabiyika Muhammadina alayhi salatu wassalam.