Transkrip otomatis. Mungkin ada kesalahan, jadi periksa rekamannya untuk kata-kata yang tepat.
0:00 Inna alhamda lillahi na ahmaduhu wa nasta'inu wa nasta'gfiru wa natubu ilayhi Na'udhu billahi min shururi anfusina wa sayi'ati a'malina man yahdihi allahu fa la mudhilla lahi wa man yudhilil fa la hadiya lahi wa shadun la ilaha illa allahu wahdahu la shariika lahi wa shadunna muhammadan abduhu wa rasuluhu amma baadu fa inna ahsan al hadithi kitabu allahu 0:26 wa khaira lahadi hadi Muhammad sallallahu alayhi wa sallam wa sharra lumuri muhdathatu ha wa kula muhdathati mbida wa kula bidati mzalala khaliyazi billahi mzalala wa kula mzalala wa kula mzalala wa kula mzalala wa kula mzalala 0:55 ambako wanachuoni somo liktilafu wanalita fiku liktilafu au fiku liktilafu kwamba ni muhimu muislamu ajue kwamba katika dini maadamu watu wanajikusanya kwa ajili ya dini basi ni lazima kutakuwa na ktilafu katika ufahamu wa dini ambao ktilafu hizi zaeza zikapelekea 1:23 ima watu kuhishi kwa wema na kwa radhi za mola au kuhishi kwa baya, kwa ubaya. Hikawan sababu kukosa radhi za Allah subhanahu wa ta'ala. Leo ndugu zangu madahini muhimu kwa sababu mbali ya hizi ikhtilafu walizokuwa nazo wa Islamu kugawanyika makundi zaidi ya 73. Imekuenda mpaka lilekundi tarajiwa ambalo wanachuoni wamelita ahlu sunna waljamaa. 1:54 Kundi lenye kufuata mwenendo wa mtume na kushikamana na umoja. Nalo pia hivi sasa limelikea kuanza kufanya khtilafu zile takazoona katika muhadara huwa ambazo hazikubaliki na kufikia kufanyana uwadui baina ya. Kutawona kinyume na mafunzo ya Allah subhanahu wa ta'ala na mtume sallallahu alayhi wa sallam. Munyezi mungu na mtume wametutaka tuwe wa moja na wametukemea sana. 2:22 Kwa hiyo ni muhimu kupata kujua japo ilimu ya msingi ya mambo ya kutilafu katika uislamu na kujua baadhi ya sababu ambazo zinapelekea watu kuachana katika baadhi ya masaili ya kidini. Kitu cha kwanza nguzangu katika imani ambacho tungependa kukifahamisha ni jambu la kutilafu. 2:50 Nijambu ambalo tumeumbiwa nalwa na adamu, jambu lo kadiriwa, au tumeliunda sisi. Kweli wa majambu nduguzangu kwa mujibu wa aya ilioko katika surat hudu, aya miyamuja kuminatisa na miyamuja kuminanane, Allah subhana wa taala nasema, walau shaa rabbuka lajaala nasa ummatan wahida, lau kama munyezi mungu angelipenda, 3:18 Basi yangijalia watu wote kuwa ni umma mmoja. Umma ulu shikamani. Watu wote. Kisha kasema. Wala yazaluna muktalifina illa man narahima rabbuk. Laki watayendelea kuktilafiana wanadamu. Ispokuwa yule ambaye munyezi mungu wa membrehemu. Walidhalika khalakahum. Kwa hilo amewaumbia. Hapa. 3:43 Wafasiri kama vile muna chioni bini kathir rahimahullah. Na nukulu kawli ya wimu li utangulia. Kawli ya Abdullah ibn Abbas. Mfasirikat kama sahabam hu. Anasema maana wa li thalika khalakahum. Kwa hilo wa mewaumbieni. Ai li li ikhtilafi khalakahum. Wa mewaumbieni kwa ajili ya kukhtilafianu. Ili mukhtilafianu. Na hii pia muna chioni ilhasan ilbasari. Amenukuli wa kitoa tamko hili. 4:13 Kwa mba maksulio ya aya hapa, kwa mba mwenyezi mungu angelipenda, angejalia umma watu wote kwa kitu kimoja. Laki wataendelea watu kuktilafiana, ila yule alirehemewa na mula. Kwa hilo, ndivu alivu waumba mula. Sasa, kaulia kwanza ya mwana chuoni, sahaba Abdullah ibn Abbas, kwa kutilafu wa mewaumba. 4:38 Kwa maana watu wa tabaki wa naktilafiana ni jambu ambalo munyezi mungu wa melikadiria. Amrun kadariyun, kauniyun. Jambu ambalo mataka hamtaki mtakhtilafiana. Kawli nyingine riwaya Abdullah ibn Abbas huyo huyo. Kasema maana wa li thalika khalakahum. Aili rahma khalakahum. Amewa umbeni kwa ajili ya rahma. Ili mpatane, ili mweke tukimoja. Sasa. 5:06 Tutawanishaje kawli mbili hizi. Kawli ya kwanza ya wafasiri kwamba mwenyezi mungu katayari kawaumba kakadiria watu waktilafiane. Watu watayendelea. Na kawli nyingine ni rehma kwa ajili ya rehma kusanyiko umoja ndiwa meombeni. Wanasema kawli mbili hizi hazigungani kwa maana ya kwamba mwenyezi mungu wamekadiria watu waktilafiane. 5:34 Lakini hapendi watu wa kumbani wa kutilafiani. Kalikadiria, lipo. Kama vile alivokadiria mfano kuwepo kwa ngurue, halafu wakawambia wa islamu msile ngurue. Kataka kwa mashia yake kadaria, kwa mashia yake matakwa yake ya kadar, ametaka kuwepo nyama ya ngurue. Lakini kwa mashia ya kishiria, hakutaka watu wale ngurue. Kwa hiyo nasema hakuna kutilafi ya kawli mbili hizi. 6:02 Kwa mba watu wa meumba wa takhtilafi yana. Lakimungu hapendi ikhtilafi. Nadalili ya kwamba mwenyezi mungu subhana wa taala. Hapendi ikhtilafi. Nibazi ya ayana ahadithi zamtume sallallahu alayhi wa sallam. Zinazo toa ishara ya kwamba mwenyezi mungu hapendi mambia. Nitafaruk. Iktilafi. Hapendi. Hana taka watu wa kituki moja. Ni ayama shuhuri. 6:30 Munyezi mungu subhanu wa ta'ala katika surat ala imrana. Ami ya mwje natato nasema wa atasimu. Bihabli Allahi jami'an wala ya tafarraku. Kuna amri na katazo. Amri ya kushkamana, shikamanemi. Katika kamba ya munyezi mungu nyote kwa pamodya. Na kuna katazo wala msifarikiana. Kuyo na unyesha munyezi mungu wana penda mshikamana. Wana penda umodya. Na hapendi mtafarru. Vile vile. Aya nyingine. 6:59 Unyezmungu subhanu wa ta'ala katika surat ala imran tena. Anasema wala takunu kalladhina tafarraku wa khtalafu. Msiwe kama wale ambawa mifarikiana kutilafiana minbaadi majaahumu albayinat baada ya kujiwa na wungufu. Msiwe kama watu hawa. Wa miktilafiana wa kafarikiana baada ya kujiwa na wungufu. Ulaika lahumu azabu na azimu. 7:25 Hawa ni wenye aza bukali. Kwa yunonyesha iftilafu, iftiraki na sababisha watu hatimai kuadhibi wa aza bukali. Bile vile katika ya nyingine suratu la naam. Anamuambia mtu mewaki Muhammad sallallahu alayhi wa sallam. Inna aladhina farraku dinahum wakanu shia. Nasta minhum fi shay. Hakika wale wale ufarikiana. Wakafarikisha dini yao. Wakawa makundi makundi. Uwewe sipa mujanao. 7:53 Unyesha kwamba mtume sallallahu alayhi wa sallam yuko pamoja na umoja. Kundila watu wengi lukuwa lmishkamana. Ama watu wengi kufarikiana katika dini. Hawa hawako pamoja na mtume sallallahu alayhi wa sallam. Vile vile mtume sallallahu alayhi wa sallam katika hadithi sahia nasema yadu Allahi maa aljamaa. Waman shadda shadda finna. Mkono wa mnyizmungu yuko katika umoja. Kundila pamoja. 8:22 Na mwenye kujitenga basi ya taingia motoni. Jambu nguzangu la kuwa watu wa takhtilafiana nalopia li bashiria mtume kwa mbali takuwebu. Katika hadithi mashuuri ya Irbaz ibn Saria radiyallahu anhu, hadithi sahii. Mtume ya namambia wa islamu kwa ujumla na masahaba khasa zamazake. Man yaish minkum fasayara khtilafan kathira. Ata kaya ishi katika nini. 8:49 Atakuja kuona naktilafu nyingi mno Tume ya kawilekeza makhraj Jia ya kutukana naktilafu wa kawambia Wa alaykum fa alaykum bisunati Shikamaneni na muendo wangu wa sunatil khulafai rashidina almahdiina minbaaji Shikamaneni na muendo wa masahaba wangu wa kalifa wangofu wa lukuja balayangu Kisha kasema abdu wa alayha binna wajidi Shikamaneni na muendo wangu 9:19 Mfano wa kushikamana na kitu katika meno yako ya magegu. Shikamaneni na sumna katika meno ya magegu. Mkishikiliye kikoli kweli. Kwa hiyo haya makharaj. Watu wa noktila fiana warudi katika. Kamba ya Allah subhana wa ta'ala. Vile vile katika hadithi nyingine. Ambazo Tome alibashiria. Au aliyashiria kupatika na makundi. Makundi. Balindani ya safu mpaka za wa islamu. 9:46 Nipali sallallahu alayhi wa sallam alipo sema wa sataftariku ummati ila thalathin wa sabiina firka. Kulluhum finnari ila wahida. Na watakuja kugawanyika umati wangu makundi sabinatatu. Au milla yangu yaki islam makundi sabinatatu. Wote wataingia mutoni ispokuwa kundi ili moja. Maneno hali ya sema baada ya kutaji ya habari za mayahudi na manasari. 10:13 Kwa mbaftara katili Yahudi ila 71 firka. Wa miktilafiana ma Yahudi katika makundi 71. Wa miktilafiana ma Nasara ila 72 firka. Na wa miktilafiana ma Nasara wa Kristo katika makundi 72. Kisha kasema na yatakhtilafiana makundi yangu yatakua makundi 72. Yoti ya taingia mutoni ispokuwa kundi hili moja. Wa nachuoni kundi hili wa nalita alfirka tunajia. 10:42 Ni kundi okovu. Au kundi lenye kunusuriwa. Mtume sallallahu alayhi wa sallam wa kaliyashiria pia. Alama za kundi hizi. Riwaya moja kasema humu ljamaa. Ni wale unushikamana na umoja. Ngini wamefasiri kwa ni wale unushikamana mwenendo wa masahaba vile vile. Na vile vile riwaya nyingine. Ni wale ambawa nasema sallallahu alayhi wa sallam. 11:11 Ni wale ambao watakuwa kama nilivu mimi leo na masahaba zangu. Kwa upande wa itikadi, upande wa muamala, maisha yao anavuishi yote kwa ujumla. Wae wanaishi kama nilivuishi mimi na masahaba zangu. Wae na itikadi kama nilizukuwa na zo mimi. Hao ndiyo wanachuwono mesema ni sifa, kundi hili sifa yake ni lili ambalo linakuenda sambamba na mwenendo wa mtume sallallahu alaihi wa sallam. Hilo ndiyo alfirka tunajia. 11:41 Au pote okovu. Luguzangu katika imani. Soala la kuktilafiana baina ya wa islamu. Lipo. Illa wanachuoni. Wamegawa kutilafu baina ya wa islamu juu ya masaili ya kidini. Tazungumzia masala ya kidini. So kutilafu za kubombana katika mambu ya kidunia. Haya ya tayendelea kuwepo. Na haya ya dini ya tayendelea kuwepo vile vile. 12:11 Isikokuwa masala ya dini. Ihtilafu katika dini unachuoni umeagawa katika sehembi. Njambu muhimu yetakua tuzingatia. Kuna ihtilafu ambazo unasema ni zenye kukubalika. Au wanaita ihtilafu atanawo. Kwa mbamtume sallallahu aliasalam katika jumla ya mafundisho yake. Jambu hilo hilo. 12:39 Kali fundisha mafunzo ya inambili. Funzo hili tofauti na hili. Pana ktilafu hapa. Kwa hiyo ktilafu hiyo naita tanawo. Kwa maana mtu mwenye kufanya jambu hili ni sawa. Akifanya jambu hili ni sawa. Hiyo naita ktilafu nye kubalika. Ktilafu ya nini? Tanawo. Katika mifano. Ambari wanachuoni wanaitoa. Jui ya ktilafu na mnahi. Ambari lijitokeze za mazamtume salalala salam. 13:08 Nifale mtume sallallahu alayhi wa sallam alipowagiza masahaba kuwaambia manenu ya fuatayu. Man kana yu'minu billahi wal yaumi alakhiri falayusallianna alasra ila fibani kureva. Mwenye kuwa mimi mwenye mungu na siku ya mwisho. Basi asisali mmoja venu salaya la siri ispokuwa katika viwanja fibani kureva. Mayahudi ilikuwa mtume kapanga masahaba. 13:36 Wende wakawashambulie mayahudi walukua kiishi madina. Sehemu naitua bani kurezi. Kawambia asisuali mmoja venu alasiri ispokuwa huko. Bahatimbaya hawakuwai kufika illa wamedirikiwa na wakati wasola alasiri wakiwanjiani. Paale sasa ulipofika ulipowadia wakati wasola alasiri. Pakawa na ufahamu wa aina mbili. Walipomuelewa masahaba mtume s.a.w. yuwe amrihi. 14:05 Kuna ambao waliona kwa mba madamu mtume katuambrisha tena kwa siga ya ambri, taakit, ametukokoteza. Kwa mba lazima tusuali suala ya lasiri bani kurezo hata tukichelewa. Hata wakati wa suala ukipita. Lazima tukasuali huku. Kuna wengine wame muelewa tofauti bwana mtume. Kwa mba mtume sallallahu alayhi wa sallam, lengo laki ilikuwa tuharakishe. Lakini pamoja na kuharakishe huku, wakati wa suala umewadia. 14:35 Kama vile wanasema kwamba mwenyezi mungu wa metuambia inna salata kana ta'la almuminina kitaba mwakuta. Hakika swala imeikewa wakati malumu. Vipi tuende tuka swali ya lasiri bani kureva baada ya wakati wa lasiri. Lazima tu swali wakati huu. Kwa hiyo wakagawanyika sembili. Kuna kundi likaamua kuswali na kundi likaamua liende lika swali bani kureva. Kweni lili lilo kunda bani kureva lili chelewa. Ika wakati wa mararibi umeingia ndi wawanafika. 15:03 Kwa hiyo wakasuali alasiri na wakasuali magharibi, wakati wa magharibi. Ama wali walikuwa tayari wa mishasuali alasiri. Kwa hiyo sasa ikawa ni utata juu ya fatwa mbili hizi. Ninani alipatia? Wote wakamuendea abuwa na mtume s.a.w. baada ya tukihilo kutaka kujua ninani yuko sawa. Riwai nasema arrasulu s.a.w. lamyo annifu hadha wala hadha. 15:30 Hakuliko soa kundihili wala kundihili. Kwa maana waliwe yafanya, yote nisawa. Ufahamu waliwe upelekea kufanya maamuzi haya nisawa katika dini. Hakuna ugonfi. Njini mulipuwelewa hivi nisawa, mulipuwelewa hivi nisawa. Pile vile, jambu nyingine ambalo lili jitokeza, zama za mtume wanachuono walitolea kama mfano, waktilafu hizi ambazo wanazita tanawo, ni... 15:59 Sahaba mtukufu Abdullah ibn Mas'ud radiyallahu anhu anasimulia, kala sami'itu rajulan karaa ayatan sami'itu min rasulillahi sallallahu alayhi wa sallam khilafaha. Abdullah ibn Mas'ud anasema nili msikia mtu mmoja kisoma aya katika Qur'ani, aya ambayo mimi nime msikia anasoma tofauti na mimi nilivu msikia mtu mea kini somesha alivu kwa kisoma. Kwa hakika jambuhili mpelekea ashangazwe na ashtushu. 16:28 Vipi huyu ya isoma vingine vingine vingine. Kiraa hiki. Na mimi ni mesikia hivi kutoka kwa mtume. Tofauti na kiraa hiki. Kwa hiyo alimuendea. Mtume sallallahu alayhi wa sallam. Abaada ya kumshika ulibana mkono. Abdullah Masudi kumshika ulibana mkono. Hakaenda paa kwa mtume. Sallallahu alayhi wa sallam. Haka muhelezea hiyo abari. Mtume haka mjibu hivi. Au haka wajibu hivi. Kila kuma muhsin. 16:58 Nyote wa wili mbepatia. Nyote mkosawa. Kirahi kinsawa, kirahi kinsawa. Halafu yuli alipokea alikuweko sahaba shuuba. Anasema adhunuhu kala la takhtalifu fa inna min kabliku mktalafu halaku. Pia nadhani mtume alisema manenu haya. Baada ya kuambia kila mmoja wenu kapatia. Akawambia msikhtilafiane. Kwani wali okuja kabla enu walikhtilafiana wakangamia. 17:26 Kwa nini mtume kasema hivyo? Kwa sababu katika Kur'ani kuna viraa visomu ambave mtume kafundisha. Kur'ani meshuka katika hirufi saba kwa maana lahja saba za lua kia rabu. Sasa Abdullahi Mas'udi alisikia lahja moja au kiraa kimoja alchusumesha mtume s.a.w. aya ile ile akaisikia imesomu vingine kumbe mtume wakati mungine alifundisha. 17:50 Tufauti nalibufundisha vili. Kiraa ni kile lakini kimehtilafiana katika matamishi kutoka na lahja. Sasa mambo haya wanachuwono na hita ni ihtilafu ambazo ni tanawo. Kwa mba hapana ugumvi hapa katika ihtilafu hizi ni mambo ya nakubalika. Aina ya pili au kabla ya kuelezea aina ya pili pia katika kuzidisha mifano ambayo itafanya tuwelewe maana ya ihtilafu za tanawo. 18:17 Tukawana mwenzetu wafanya kinyume na vile tulibuzwea. Tukamufanya uwadui. Ikawansababu ya farka. Baadi ya wanachuoni ya wanazumumzia. Katika viraa vile vile katika sura tulifataha. Kuna viraa vili katika sura tulifataha. Pali mwenyezi mungu waliposema. Maliki ya umidi. Kiracha kwanza kimekuja maliki. Kwa maana ya kubuta alif baada ya mim. Na kiracha pili kimekuja. 18:47 Maliki ya umidin. Bila mim alifu. Maliki ya umidin. Viravi yote vimesikika kwa mtu ume sallallahu alayhi wa sallamu. Kwa hiyo kwa mtu ambaye anajua kutilafu hizi. Ambazo nitanawu hana ugungi. Hakimkuta imamu kaleta hiki siku moja. Maliki ya umidin. Sawa. Nandiyo tuliozo ya viravitu hivi. Hakijawi sama. Maliki ya umidin. Hakuna kukoso. Kwanini? Kwa sababu kirai hiki kime thibiti. Na kirai hiki. 19:16 Kime thibiti. Vile vile katika jumla ya ktilafu ambazo na ziita ni tanawo ni hii sira ya tashahudi. Au kiswa hili tunaita tahiyatu. Mtume alifundisha tahiyatu katika sira mbali mbali. Alvokuwa na baadhi ya masahaba alifundisha tahiyatu hii. Au tunaita tashahudi kwa shiria. Alvokuwa na sahaba hui akamfundisha hivi, akamfundisha hui hivi, akamfundisha hui hivi. 19:43 Kuna siga ambazo mwana chwoni shakhnasir dini lalbani katika sifa ya sala liwandika kitabu hicho amizitaja hizi. Kuna tashahudi ya mayita ni tashahudi ya Abdullah ibn Mas'ud. Kuna tashahudi ya Sayyidina Omar Mkhattab alifundishwa na mtume. Kuna tashahudi ya Abu Musa la Ash'ari. Kuna tashahudi ya Mama Aisha radiallahu anha. Zote hizu kileta wewe. Sahih. 20:10 Akileta hivi mtu sawa, akileta hivi sawa, zinahitwa niktilafu nini? Tanawa. Vile vile, mfano mwingine unachuona unatua niktilafu tanawa. Kunyanyua mkono wakati wa takbira ihram. Kwa mbamtume sallallahu alayhi wa sallam kafundisha siga mbili. Namna ya kunyanyua mkono. Wakati unayingia kunyesuala wanaita takbira ihram. Kuna kunyanyua mkono kuweka hapa usawa mabedi. Allahu akbar. Sawa. 20:37 Kuna kuleta mikono, ukunyanywa mikono, usawa masikio. Allahu Akbar. Saa. Yote mawili ya liyafanya mtume sallallahu alayhi wa sallam. Mwenye kuleta hivin sawa, mwenye kuleta hivin sawa. Nachuoni wanaita ni ektilafu atanawo. Aina ya pili ya ektilafu wanachuoni wanaita ni ile ektilafu ambayo kawli moja inapingana na nyingine. Na hukumu pia zinapingana. Hili tendo hili ilinawukumiwa kwa kawli hii ni haramu. 21:07 Kwa kawli nyingine ni nambiwa ni halali. Tendo hilo hilo moja. Iktilafu hii wanachuoni wanaita ni iktilafu tabad. Iktilafu za hukumu zinagungana. Na iktilafu hizi ni kwamba kama nabusema mfano kwamba jambu hili hili moja wanachuoni wanaliona ni haramu. Kuna wengine wanasema ni halali. Kwa hiyo ni hukumu mbili zinagungana. Ndo mana wakaita iktilafu atabad. Zinagungana. Sasa hizi wanachuoni. 21:36 Wamezigawa kutilafu tabar katika aina mbili. Hizi kutilafu za kugungana. Huku sawa, huku sisawa, huku haramu, huku walali. Wamezigawa katika semu mbili. Semu ya kwanza wameita ni kutilafu saighi gairi saighin mazmum. Ni kutilafu isiokubalika ambayo imekemewa na kugumbeshwa katika shiria kislamu. Yani hapa sasa isinge paswa kawli moja. 22:05 Inakubalika. Haifu haikubaliki kabisa. Huya lieleta kama ni jambu ni halali ya ya kaharamisha. Kawli hiyo inakataliwa kabisa. Hakuna msamawa kusema. Basi hii ni kawli na ya tuyeshimu. Kawli hiyo hayeshimui. Ni madhumumu. Imekemeo. Imegombesho. Imetusiwa. Haikubaliki hiyo. Wanachuoni wengi. Iktilafu hii. Wanaita. Ni katika mambo ya usul. Au mambo ya misingi. Mambo ya mashina. Lakini. Ilio sahihi. 22:34 Ni kawli inayokhalif nususi. Wakisema nususi yani aya au hadithi zilizo wazi. Au ijmaa ya wanachuoni ambayo ni iko wazi. Haina utata ijmaa hiyo mkusanyiku wanachuoni. Wote wakislamo wamekubaliana juu ya jambuhili ni halali ni haramu. Halafuwe uje useme kama ni wamesema halali uye usema haramu. Au wanasema ikiwa limehukumiwa kwa kiasu njali. 23:02 Ulinganisho uleukua wawazi kabisa. Iktilafu hii. Wewe ukipinga. Aya ileukua wazi. Hadith ileukua wazi. Basu ambiwa wewe iktilafu yako hiyo. Hai kubaliki. Megumbesho. Aya meharamisha mfano pombe. Wa sema pombe siyo harama. Haiwezi kukubalika. Hatta uwe ni mufti unavilemba mpaka kubinguni. Hakuna mtu katika mwanachuoni alieliriki kusema pombe ni halali. Au kamari ni halali mfano. 23:28 Au zinani halali. Sasa akijia mtu ajita nshake atuwa kawli hiyo. Ambalo ni jambu, ambalo ni mekubaliwana, wakawana chuoni kwa mujibu wa kitabu, na sunna, na ijma. Kwa mba ni haramu, haramu. Halafu ajia mtu, saha kuna kawli ya pili, inasema hizi. Hiyo, ikhtilafu hiyo, hai kubaliki. Tena inagumbesho kabisa. Iwe ikhtilafu hii, iwe ni katika mambu ya itikadi, au iwe mambu ya kifikhi, ya muamala. Unabazi, unachuona, sema. 23:58 Mambo ya ikhtilafu ambazo hazikubaliki ni katika mambo ya itikadi tu. Lakini wanachuoni ya sema ukauli lio kwa sahini. Kwa mba hata katika mambo ya muamala ya kifeke hivile hivile. Kwanini? Kwa sababu hakuna wanachuoni ya nyesema kwa mba asie swali kwa makusudi. Kwa kukanusha swala kwa mba muislamu. Mkafiri. Mambo ya ibada hae. Watu wanayafani. Kwayo yawe ni mambo ya itikadi au ya muamala na nini. Kama ikiwa mtu kakhalifu. 24:28 aweni sheke ni nani, kakhalifu jambu wambali liko wazi ndani ya Qur'an na suna, na ijmae wanachuoni, ikhtilafu yake, kawli yake, na tupili wambali, haitubaliki. Mtu wanaweza kufurishwa, kwa kupinga mfano wajibu wa swala. Aa, swala seo wajibu wangu. Huyo nkafiri. Mtu wanaesema, aa, swaumu ya ramadhani seo wajibu. Huyo nkafiri, seo muislamu. Kwa ufupi wanachuoni, wanasema kwamba, yoyote anayeza kakufurishwa, 24:56 Kwa kupinga mambo ambayo ya misingi. Alusulu lijmalia. Kama vile alimanu billahi. Ikawa mtu wanapinga kumuamini mwenye izmungu. Kwa maana nyingine. Akawa anakiri kwamba kuna miungu zaidi ya mmoja. Huyo hawezi kukubalika kutilafu yaki. Au mtu ambayo haamini malaika. Au wakanusha mmoja wa malaika mfano jibrili. Hawezi kukuambiwa kutilafu yaki na kubalika. Hata aven sheke. 25:25 Kwa nini? Kapinga mambu ya kuwazi kabisa. Ndani ya Qur'ani na suna ya bonamtume. Vile vile kusema kukanusha baadhi ya vitabu vya mwenyezi mungu. Ima ni Qur'ani, au Injili, au Zaburi, au Tauratia na kanusha, au Suhvi Ibrahim wa Musa na kanusha. Hakuna vitu hivyo. Sisi tuatakia wa islamu tukubali kwa ujumla mwenyezi mungu wa na vitabu. Ambavo kuna vitabu alivu vitajem mashuhuri. Vitabu vime hivi na Suhvi za Ibrahim wa na Musa. 25:52 Tuandua tu kubali kwa ujumla. Tuikubali na Quran yetu hii. Sasa mtu wakikanusha kimoja tu. Basa hata jihite muislamu na mnagani huyo wa metoka katika imani. Wa metoka katika duwara la uislamu. Sasa hapa kwa ujumla. Kuna makundi ambayo ya najihita ni uislamu. Ya mefunja mambo haya kimsingi. Ya mekataa zile nususu sariha. Zawazi kabisa. Na ya naingia makundi mengine. 26:20 Kama vile asahabu wahda tulujuti. Kuna makundi ya likuwe kwa mbao fikra zake mpaka leo zipu. Wao katika maana ya tawhidin kwa mbao nasema hakuna kilichopo mbinguni na ardhini ila ni mungu mmoja tu. Sisi viumbe vyote ni mungu. Mmbwa, paka, wote ni mungu. Wahda tulujuti. Hakuhizikani kupatikana huwepo kwa vitu zaidi ya kimoji. Kitu kimoja ni mungu tu. Basi. Kwa hiyo sisi sote ni mungu. 26:50 Mbua, paka, ngurue, wote ni mungu wanaitikadi na mnahiu. Hawa metolewa katika uislamu, gulatu. Wanafikra ambazo kuchupa mpaka. Hile hile kuna gulatu suf, sofia. Ni haa watu wa matarika ambao wanaitakidi mashiche wawo na kuwapa sifa za wungu. Mtu wana muamini Abdul Qadir Jailani kwa mbaa na heza kamtibu maradi yake, heza kamundulea shida zake, heza kamfariji, heza kamlinda kafanyaji. 27:17 Na watu wajengwa na itikadi kwa mba mtu akienda kuzika ndugu yake basi mkimsomea talakini mkitaja jina la Abdul Qadir Jailani basi mtu hadhibi yu kaburini. Basi wanajenga itikadi na mhaa watu na hito magulati wanatolewa kabisa kwa sababu kutilafu zao nitavadu gairi saari. Hazi kubaliki kabisa. File file kuna wana wajitokeza hivi sasa kwa mba wahdatu la adiana. 27:46 Dini zote ni kitu kimoja. Sisi tuasema dini ni moja. Manabii watu wa mekuja kufundisha dini moja. Al-Islam. Inna dina inda Allahi al-Islam. Lakia hawa na ukuja na fikra potoku ya sema. Lazima sasa dini zote tuzikurubishe tuwe kitu kimoja. Ntui hizi fikra za dini msetu. Sasa zimekuja kujitokeza hapa nchini. Tuatatuambia watu tuwe tuatafundishwa dini msetu. Yani u-Kristo, u-Islam, u-Swedini gani. 28:13 Zote, ubanyani, sujinini, vichanganyo, changanyo, vio kitu kimoji. Hakuna. Inna dina inda Allahi al-Islam. Dini mbele ya mwenye izmungu ni u-Islam. Na yote hatakeitaka dini suko u-Islamu, haikubalibi mbele ya mwela. Dini ni u-Islam tu. Hatakekufa bila u-Islamu, zamahiza mepata hasara. Tasawaku watu na mnahiyo. Hata kama agita mwislamu sheikh ya kileta hamambu haya unaita takarubu al-adian. Kuzikurubisha dini, huyo hawezi kukubalika irtilafu yake gairi saghi na tupwa. 28:42 Na inagombesho na kutukano. Aina ya pili ya watu hawa nye ktilafu ambao nitavadu. Kwa mba ata esabiwa. Ana ya khalifu ni mtu wa bida. Kwa itifakia wanachuoni. Ispokuwa na ktilafiana katika kumkufurisha mtu binafsi. Yako makundi na mnahi. Kwa mba kundi loti li na esabiwa mkundi la bida. Lakini ye yule mtu mwenye bida azile. Nkafiri, sikafiri, wanakitilafiana. 29:08 Juu ya kumuainisha ukafiri wake kwa baada ya wawo kukanusha baada ya mambu ya msingi. Sio yote, baada ya mambu ya msingi wanayakanusha na wamejinasimisha na uislamu. Ama mifano ambawe natolewa na wanachuoni juu ya ktilafu ambazo hazikubaliki katika masaili ya kifeke. Kwa mba mtu wakituwa kauli hata nsheche na vilemba mpaka mbinguni hawezi kubalika. Ni mtu mfano kujuzisha riba. 29:36 Kwa hii luga iliokuja hivisasa riba kuitofaida. Una sheke mmoja mkubwa nchi hii mungu wa mgoferie masikini. Aliulizo habari ya riba kasema riba ya bengi hainaneno. Hii ni hiba tu nzawadi. Mufti mmoja kule. Su nani misri vile vile. Kahalalisha riba za bengi. Lakidunia nzima ime muangukia. Juhu ime anguka juhu ya kichochaki. Kwanini? Kwa sababu kapinga jambu ambalo liko wazi mno. Uharamu ya riba. 30:04 Ni kitu hakina utata. Mujma wanachuoni. Na hizi riba za banki pia nazimshatu leo afatu wanachuoni. Woto nakubaliana kwa mba haya mariba ni harama. Haifai mtu kubamiliana na banki yambayo. Akawa yeya nachukua riba, nachukua mikopu ya riba, nalipa riba. Ni mambu yambayo haya na utata. Kwayo hizi ni ihtilafu mfano natuwa gairi sae. Vile vile kawuli na ujuzisha ndoa ya muda muta. 30:31 Yani kwamba wewe weza patana na mwanamiki masama wili matatu mkawana alafu basi muachana. Kwania hiyo ya kuachana. Na muda asamu na hiyo. Tuwane siku moja, siku mbili, siku tatu, muezi, maka, miaka mbili. Ikiisha ule muda basi. Temporary marriage hiyo na ita muta. Hii meharamishwa. Wanachuoni mujme'inu. Wamekusanyika katika uharamu. Sasa ajie mtu waseme. Hii gwanasa hii ndewa hii. Hii ni istilafu. Hai kubaliki. Natukuli wambagi. 31:01 Au vile vile kusaihisha ndoa bila wali. Na haya marazi tulionayo mpaka watu wa madhihimu ya kishafi wa mechukua fikra hizi. Hizi mfikra za makosa. Kuna fikra kwa mba yeti mwanamiki ya kishaulewa thayibu, akaachwa, aukafelewa na mmewe, basi ajiuzisha munyewe bila wali. Bila ridha ya wali. Ndoa hii ni batil. Kwa kawli ya mtume s.a.w. La nikaha illa bi wali wa shahida ya agdu. Hakuna ndoa ispokuwa kuwe na wali na mashahidi wa wili. 31:29 Kwa mba manamuke wakutana nae, unakupa kutana nae, mbibana minapenda nkoe. Hamna neno, watafuta mashahidi wa wili, mkawazeshana. Baba hajui, wali hajui, wadara jalulote. Hii ndoa batidu. Kwa yoyota take kuja na kawli hii na ambua hii ni ikhtilafu tabadu, gairi sahi kubaliki. Vile vile, kupigia mziki kwa kutumia ala hizi. Wanachuoni ahlu suna, wanakubaliana kwa mba ala za mziki ni harama. 31:58 Mihadithi mipukio na imamu Bukhari la atiyanna akwamu min ummati yastahiluna alhira walharira walhamra walmaazifa. Watakuja watu katika umati wangu watahalalisha tupu, watahalalisha kitambacha hariri kwa naume, watakuja halalisha pombe, watakuja halalisha zana zamziki. Kwa yu zana zamziki ni haramu. Zana peke yake ilo rusi wa nidufu kwa na wakit. Ena siku ya rusi, nasiku ya idi. 32:25 Haija tokea za maza mtume sallallahu alayhi wa sallam kwa mba mwaname kapigia alayote ya mziki. Hakuna. Kwa hiyo atake kuja kuhalalisha. Kwa madae kwa mba haa kuna mwana chuvoni, ibni hazmi, kasema ya fasi, inini haa. Stilafu gairi saa hii kubaliki. Ni kawli laki hii kubaliki. Hile hile kusuali kwenye miskiti ya makaburi. Kuna hadithi zopungua tanu zimekataza muislamu kusuali maineo ya makaburi. Au kugeuza miskiti. 32:54 Kaburi kwa neneo la kufanya ibadu. Na mtume katuhadharisha na haliku. Sifanya mambo kama walibu fanya mayahudi. Wamilaniwa kwa ajili hiyo. Sasa ajie mtu wa sayafa. Kusuali msikiti wa makaburi. Ni aktilafu ambayo haywezi kubaliku. Paibu ni wakatigani ndugu zangu. Pote au kundi la wa Islam la ambiwa hili. Ni kundi la bidaa. Ni wakatigani. Yee. 33:20 Mtu au kundi anayeza kaisabiwa ni mtu wa bida kwa kufanya bida ya moja ambawa haimu kufurishi. Akaituwa ye kwa ujumla ni mtu wa bida. Wanachuwoni alimamu shatibi anasema ina anna hathi ilfirak inama tasiru firakan dikhilafi halfirka najia fi manan kulli fi ddini wa kaida min kawaidi shariha. Kundi anasema haya makundi haya. 33:46 ya taesabiwa makundi ya nauhtilafiana na kundi lile opoka, kama kwenye maana ya jumla ya dini. Kwamba wamekhalif maana ya jumla ya dini, ya misingi ya dini. Ikikhalif misingi ya dini, basi nambua hili ni kundi la bidaha. Kama vile kwamba wa islamu tuambiwa tufuwate Kur'ani na suna. Iye ya semaa, tufuwata Kur'ani na suna na kauli ya sheke fulani. 34:12 Au kitabu gani tena kingine kisichokuwa Kurani na suna. Huyo naambiwa katoka katika misingi ya jumla. Kwa hiyo kundi lenye mueleke huu. Wakuvunja moja ya misingi wa dini. Au misingi kwa ujumla ya dini. Naambua hili kundi la. La bida. Aina ya pili. Yaktilafu. Wanachuoni wanaita ni hile yaktilafu ambayo. Zagongana kawli mbili. Lakini. Sheria imesamehe. Kwa maana ya kwamba. 34:42 Hivi ulipo sema ni makosa. Lakini hakuna ugumvi. Masale wanaita ya jithihadi. Masale ya jithihadi ima kwa ukosefu wa nas ili ukua ikowazi. Kur'ani aya haikowazi. Inabeba kafsiri zaidi ya moja. Kwa hiyo huyu manachuoni kajitahidi kuelewa maana hii. Na huyu kajitahidi kuelewa maana hii. Au hadithi kaiyelewa hivi. Huyu hadithi kaiyelewa hivi. Wanasema. 35:07 Hii ikhtilafu inakubalika. Pamoja inakuamba kawli moja ni lazima iwe nsahii kuliko kawli nyingine. Kweli zinagungana, huya sema halali jambuhili, huya sema haramu, laki kuna kawli moja ambayo nsahii, moja nsahii, laki ikhtilafu hizo nasema saeghi, gheri mazmumu. Zinakubalika wala hazigombeshwi. Wanachuoni wanaita ikhtilafu hii ni ikhtilafu katika mambu ya matawi. Ikhtilafu katika mambu ya matawi. Sio mambu ya nini? Ya kimsingi. 35:35 Taban huu gavi wa kwamba kuna masaili wa naita ya matawi na masaili wa naita ya usuli wa nasema sheikh al-islam taini ya rahima ulla wa sema haya mambu ya likuja zushwa lakini hakukua na kitu kinaitu wa kwamba masaili ya matawi na masaili ya furuhu. Kwanini kwa sabu jambu laeza likaya sabiwa la fara la kikumbe la msingi. Kama vile kusema masala ya swala asisuali. 36:03 Suala ni mambo wanaita ya furu, lakini mtu wanaikanusha kusuali, kakanusha jambo la msingi katika diga. Ama masaili ya jtihadi wanachuoni, wanasema kama ikiwa hakuna nasu sarih, aya, uhadithi, zinabeba tafsiri zaidi ya moja, basi hakuna ugumfi. Hawezi kufanyo wadui mtu mwenye kawli hile, ya katengwa, ya kafanyo haji, kusabu ni kitu kina mlango wa ufahamu zaidi ya moja. Kwa hiyo huyu kaelewa hivi. 36:33 Kwa moja na kwamba kuna kawli moja, lazima itakuwa ni sahihi. Sasa tuje kwenye nukta ya kwanini watu wanaktilafiana juu ya masaili ya jithihadi haya. Sababu moja ya kwanza, wanasema wanachuoni ashar alamiansib dalila nukatu ala kuli masaili. Kwamba masala ya kidini, mwenyezi mungu hakuweka dalili za kila kitu dalili ya wazi wazi kabisu. Ziko sababu daaya wanaita zinabaniu dalala, dalala yake. 37:02 Kwa maana kwa mtu wanaeza kafasiri zaidi ya tafsiri moja. Laki kuna dalili nyingine, aya hazina tafsiri ni moja tu. Sasa hii kupatikana kwa dalili, so kwa wazi, kunapelekea watu waktilafiane katika ufahamu. Kwa hiyo mujitai di huyo nailewa hivi, mujitai di huyo nailewa hivi. Kwa hiyo ndio maana kama tulivona masahaba walivoktilafiana wakatu walikuwa mbrishwa, kusuali suale ya lasiri pale, bani kurewa. 37:32 Ufahamu wa watu wanatofautiana, tabia tumeumbwa hivyo. Hapa mara njine eza nkazungumza jambo, ikawa kila mmoja kaelewa tofauti. Au kundihili meelewa hivyo, kundihili meelewa, tabia wanadamu tumeumbwa uwezo ufahamu unakuwa tofauti. Una wengine wanaelewa vizuru, wengine uelewa wawo ni mdogo. Sababu njine, ambaya pelekea kukutilafiana katika masaili haya nakubalika kutilafi yake, uwezo utafiti na jitihada. 38:01 Unatufautiana kwa moja kuwa ametafiti kwa kina zaidi masala mungine hakutafiti kwa kina. Kwa hiyo hukmu zina kuwa tufauti kwa sababu hulu kali zamia lijamu. Hulu kali angalia juju. Angalia zama za khalifa al-Mansur. Wakati alipokuwa ni pia ni zama za monachuoni Imam Maliki rahimahullah. Imam Maliki aliendika kitabu kinaitua al-Muatta. Amba chundani kakusanya. 38:30 Masaili ya kifikia kwa mujibu wa dalili Naona za hadithi za mtume s.a.w. Masaili mbali mbali Yule khalifa lipendezwa mnu na kile kitabu Cha Mansur Haka muambia Imam Malik Kwamba kuna haja kuanzia sasa sasa Iwe hiki ndiyo kitabu rejeha katika dola Katika masala ya dini Angalia Imam Malik mcha mungu Alimkatalia khalifa al-Mansur Haka muambia hapana Inna nasa katjama uwatalewu ala asyaimu 39:00 Lemna tolea aleha. Hapana usifanyi hivyo. Kuna wenzangu wanachuwoni. Wametafiti mambo. Pengine zaidi ya mimi. Kuliko mimi nilivotafuta. Au nilivotafuti. Kuna masaili mengine sijaya gundua mimi. Na ndiyo ilivu otakuta wanachuwoni katika madhahibi ya halusuna. Madhahabu ya kishafi hiyo. Madhahabu ya kimaliki hiyo. Hanafua na ktila fiana. Juya masaili tofauti. Kwanini mara nyingine imamu hakufikiwa na hadithi. Wenzio mefikiwa na hadithi. 39:29 Ima mshafi ukimugusa ata mkeo unenda katawatha. Madhebu ya kishafi. Kimugusa tu hivyo ugozi. Basi katawatha. Kitaku mgusa basi mguse na kitamba ajuhu. Mamaliki na wenziwe wanaona hapana. Labda iwe mtu wa mshika kwa matamanimu. Sasa hawa mepata hadithi. Kwa mba mtume sallallahu alayhi wa sallam. Siku moja alikuwa kisuali. Naona usiku. Suala za usiku. Mama Aisha. Akawa na mpapasa pale alivokuwa kilala. Kamkuta hayupo. 39:58 Kwa sababu chumba kilikuwa nakiza. Akawa naendelea kupapasa wa kutumia mkono wake. Mkono uka angukia kwenye kisiginu. Akahisi kwamba mtume yuko kwenye sida. Riwaye hayonyeshi kwamba mtume yalikuenda kutawadha tena. Halimaliza swala yake. Uonyesha kwamba mwanamike hamtangui. Swala mtu kwa kumshika. Ila wanachua saa kama kimshika kwa matamaniyo kitu kingini. Lakikama kamshika kama alifufanya mamaisha radhiallahu anha. 40:26 Mkeo unampamukono hutangu kuna hudu. Sasa ye imam shafi hakuliriki hadithi hii. Akatuwa hukumu kwa jitihada. Ilikuwa ya makosa. Lakini afanyaji. Hakufikiwa na hadithi. Bazi masaili mengi. Mfano pia wakimadhebu. Madhebu imam shafi rahimahullah. Kwamba mtume alipomunyezi mungu aliposema hafidu ala salawati wa salatu lusta. Zihifadhini swala na ifadhini swala ya katinakati. 40:55 Imam Shafi'i rahmahullah katika kufasiri ayahi, aliesabu swala ya katina katini ya subuhi. Badae, badae, badae, mwana chuhoni wa madhihibu ya kushafi alimamu nao ya rahmahullah, anakuja kusema kwamba. Pamoja anakuamba Imam Shafi'i kasema swala ya alustu hapa ni swala ya subuhi, lakini madhihiku ya Imam Shafi'i ni swala ya lasiri. 41:20 Kwanini? Kwa sababu jumuhuru ulama wa mesema ni swala ya alasiri. Kwa sababu kuna hadithi mtume s.a.s. wa mesema makafiri wa metushugulisha mpaka tukachilewa kusuali swala ya alasiri, swala atulustwa. Kaitaji asa swala ya alasiri. Sasa hawa nziwa wanadalili. Wanasema tafsiri ya aya swala atulustwa maana yake ni swala ya alasiri. Yeye haikufikia wanadalili yo. Katika jitihada yake ye katika maesabu kaona swala ya katnakati ni ya subuhi. Lakia angalia madhehebu imam shafi. 41:49 Mwenyeika nukulio anasema, iza sahal hadithu fahua madhabi. Itakaposia hadithi ndiyo madhhebu yangu. Sasa imam nawe anasema, ananuku shekhe ambaya namnuku, anahelezea bariza imam shafi anasema, kwa maana hiyo basi, shafi ipia ungana na wenziwe, kwamba salatu luhusto niswala yanini alasiri, kwa sababu shafi alisema itakaposia hadithi, ndiyo madhhebu yangu. Kwa hiyo, 42:16 Moja ya sababu mtu kutofikia na nini na dalili. Bali haya likuwe kwa hata zama za masahaba wa tukufu. Kwa mba walitua baadhi ya hukumu ujia masaili. Wakati hawa kufikia na dalili. Lakini walikufikia na dalili wakataraja. Wakaacha kawuliza wa za jithihadi. Wakafuata dalili ya mtume sallallahu alaihi wa sallam. Vile vile njia mtu waliukuziwa nayo. Anaeza kathiriwa na malezi. Aliukuliwa nayo. Kama alielelewa na mashiriki wa kitasawufu. 42:45 Mashekhe wakitasawufu wakikulea wewe mwanafunzi wanakulea katika msingia kwamba uwe ni kama maiti mbele ya moshaji. Uwe maiti mbele ya moshaji. Moshaji ya kisafisha maiti vile ya nabotaka kumgeuza. Sasa mtu kalelewa hivyo. Malezi yali ya mempelekea kwamba hakuna kauli ya duniani ila kauli ya shekhilaki. Ndiyo hapa sasa kwa tokea athari za taasubu za rai. 43:11 Kwamba mtu anangangana raiza sheke lake, raiza madhebu yake, hata umlete hadithi hakubali. Una sheke mmoja kulekwe tutanga mungu wa mgoferia masikine. Halikuwa na matamu kuhaya. Mabaya. Sisi, tutafuata madhebu ya kishafi na mashetu wa kishafi. Wamepata, wamekosea, tutakufa nao. Sasa huyu ni mfuwasi wa mtume huyu. Wamepata, wamekosea. Hii dini haikuja na msimamu huu. 43:38 Sisi tuambiwa tufuate wa ulu la amri minkum kwa sharti. Ulu la amri wanaeza wakama ulamaa wenye amri kwa ujumla watawala. Lakii sharti wakituamrisha maasiatu kubali. La taata limakulukin fi maasiatu ilkhali. Hatuna hilo sisi. Sasa ukiwa na utiifu mutlaka huu. Wa mwana adamu wenziyo tayaru memgeuza kuwa ye ni nabihi. Au ni mungu. Sisi tuambiwa tuktilafiana. Turejie kunye kitabu na suna. 44:07 Kwa yu mara nyingine mtu wangangana na umadhehebu. Au rahi kwa sababu ya taasubu ya ukabila. Sheikhen kabilalake. Au nitaifalake. Nirangiake. Mwaluga muinziwe. Hilotu. Haya litokea zamaza ugonzi wa madhehebu nyuma hukumia kaya nyuma. Baina ya madhehebu ya kishafi na madhehebu ya kihanafi. 44:35 Njini mnajua kwamba wanachuone wakishafi, wanaesabu kwamba bismillahi ni aya. Katika suratul fataha. Wale maahanafi wanasema siyo aya. Sasa hii mepelekea kujenga hukumu. Mahanafi wameona hawa watu kwa kusoma aya na kuitakidi ni aya. Ni kwamba wameitakidi kwamba Kur'ani inanyongeza. Ukitakidi Kur'ani inanyongeza basi nkafiri wewe. 45:03 Situwa sema siyo ayo. Situwa sema ni ayo. Weo maungeza kwenye Kur'an. Kufuru iyo. Sasa nini fatwa imetulio na wanachuvoni? Msi wao mabinti zao kabisa. Makafiri hawa. Imefikia ktilafu na mnaiyo. Shekh Nasir al-Din al-Bani. Nataja mambuhaya katika kitabu chake sifatu salah. Hali liukue kwa uko nyuma. Kwamba msisuali nyuma ya hawa. Makafiri. Wala msi wao mabinti zao. Badaye sasa. Kaja mufti mungine. Wa madhebu ya kihanafina. Na fatwa poa. 45:33 Asema basi sunu bihim sunata ahli kitabu. Hawa mashafi wagiwuzeni kama ahli kitabu. Mweza mkawawa mabinti zao lakini wawasioe mabinti zao. Imefikia hali ya taasubu. Juhu kawona kuna bisikiti hiya. Kishafi likuwa hiya. Kihanafi hiya. Hawa hawasuali nyumaya hawa. Hawa hawasuali nyumaya hawa. Zama Zamfalmi Abdulazizu wakati alipokuenda kuisafisha maka na manongo haya ya taasubu. Alikuta pale maka kuna maimamu wane swalamuja. 46:02 Maimamu wakihanafi. Imamu wakihanafi anasuali. Palli mmoja wakibla. Imamu wakimaliki. Imamu wakishafi. Imamu wakihambali. Suala mmoja kama ni adhuhuri alfajiri za sualiwa na maimamu wane tufauti. Taasubu ya madhihibu. Iktilafi. Wakati kumbe masaili wanaita wanachuvoni. Masaili saevi. Ya nakubalika. Ni watu kufumiliana. Ama mifano. 46:32 Ya ktilafu ambazo nisaigwa na chuoni wa natuwa mifano katika mambo ya akida. Yani hata kama tunakilafiana baadhi ya mambo ya akida haya wanasema inakubalika. Mifano mtume sallallahu alayhi wa sallam kumuona mulawake miraji. Masahaba mtume sallallahu alayhi wa sallam kumuona mulawake miraji. Masahaba mtume sallallahu alayhi wa sallam kumuona mulawake miraji. Masahaba mtume sallallahu alayhi wa sallam kumuona mulawake miraji. Masahaba mtume sallallahu alayhi wa sallam kumuona mulawake miraji. 46:59 Haja kufurishwa sahaba liye sema tofauti na mwenziri. Wanaita sari na kubalika. Ninani mbora. Saidna Ali au Saidna Othmani. Wamekhtilafi ya na masahaba. Wengine wana mwona Othmani ni bora kuliko Ali. Wengine wana mwona Ali ni bora. Masala khtilafu katika mambu ya akida. Je alhadri ni nabii au sinabii. Khtilafu izu. Wengine wasa ni nabii. Wengine wasa rajulun saleh. Vile vile. Mama Mariam. 47:27 Ali Mzama na ni Isa alayhi salamu. Ni nabii au sinabii. Kwa mbitilafiana wanachuoni jua hilo. Kuna wanasema nabii wengine sinabii. Wanasema nabii kwa sabu nubia iliha. Kalitiwa wahina ya vile vile. Laki kawli tuasema mbili hizi. Lazima kuna muja ya sahihi. Laki yule na ikuenda kinyume. Kwa mbili kwa mba huyu. Katoka kabisa katika. Uislamu au katika mana haji alo suna. Vile vile masale ya kumuona mula wetu akira. Wanachuona wana kutilafiana. 47:56 Jee ruu ya kumuona mula ni kwa waumini tuu. Au waumini na makafiri hala fukisha wakafiri watazibwa, watafungiwa pazia. Wanakhtilafiana wanachuoni juu ya masala ya akida haya. Lakihambi mwenye kusema hivin kafiri, mwenye kusema hivin kafiri, awa metolewa katika mana haji ya hali suna. Ikhtilafu juu ya siyeswali kwa uzembe ni kafiri au sikafiri. Ikhtilafu mashuhuri. Wanachuoni wakimadhibu ya kihambali, imamu ahmadi hasa. 48:25 Ye ya naona mtu kama haswali kwa uzembe, kwa uvivu ni kafili. Na ndiyo fatwa za wanachuoni wa Saudi Arabia. Kwa mba ukiwa na mke, mke kama ana mumewe, hameacha kuswali swala moja, tubasi, kashachika. Na kifa haswali, hafanyui mambu mane ya leo na ufanyua wa Islam. Bali ya nakuenda kutupua kama mzoga. Ama jumuhuru li ulema wanasaa, kama ana haswali kwa uvivu na uzembe, nifasiki mtu muovu lakia nafanyua mambu mane. 48:54 Yote, wanaukonda kumusualia tu ni watu amba wanaondoka wale mashiechi na ni anasualia na watu wakawaida. Laki hawa mkufurishi. Ni masala yapo haya, lakini haambiwe huyu kwamba wewe kwa kauli hii umekufuru, wewe kwanini hukumkufurisha aseswali, au wewe kwanini umekufurisha leswali, wewe hivi hivi, haa. Mengine, mara nyingine wanachuwono na kubaliana kwamba kuna masharti ya kumkufurisha mtu. 49:20 Lakini pale wanapumchagua mtu, fulani jie nkafiri, sikafiri, wanaweza kukutilafiana, kuhukumu. Wewe unaona kwamba shartihili limefaa, kwakeye ule mtu kumkufurisha, shartihili halikufaa. Wanakutilafiana juu ya masala haya. Mfano mzuri, wanachuoni, Ibni Sina. Huyu alizaliwa muislamu, halafu badaya, kafanya mambo ya kikafiri, kenda kasoma-soma, mambo ya falsafa, kufuru, kakufuru sana. Lakini hatimaye muisho uhayi wakia katudia. 49:49 Sasa kuna wengine wanasema toba yake sahi, wengine toba yake sahi. Masala ikhtilafu, sahi, anesema sahi, haya sesema sahi, haya, laki hakuna ugonvi na uadui baina ya wa Islam ujue masala haya. Ama mambo ya tifethi mengi ambayo nakubalika ikhtilafu zake. Katika uzu na sala, kama vile je kutia maji mdomo ni napua, ni wajibu au nsunna. Kuna wanaona ni wajibu. 50:17 Usipofanya hivyo basi udu wako hawi sasa. Unaonaona nsunna. Sisi madhebu yetu wafika mashariki. Kutia mdomu unapua tunaita sunna. Do wakati wadogu tuafundishwa na mna ya kutawadha. Unaleta maneno ambayo wala haya kufundishwa na mtumbu. Eti kila ukishika maji ukitawadha kwenye mkono. Na wa itusu natalu udu uwe. Na wa itusu natalu. Mara kato. 50:39 Na hapa na hapo kwenye mdomo unapua, na wa itusu, na talu udui, na wa itusu, na talu udui, na wa itusu. Na kwenye uso ndio farabu, na wa itufara, talu udui, na wa itufara, talu udui. Nini? Madhehebu ya kishafia meona kwa mbakutia mdomo, maji mdomo unapua, ni sunatu, sio lazima. Ama wengine, katika madhehebu, nasa lazima, usipofanya hivome, uduwa kwa hui sahi. Ni ihtilafu saewe. Zina kubalika. Vile vile, swala hili mejitokeza leo. 51:08 Ndani ya safu za watu wa suna. Tukitoka ruku, tukisimama juu. Etidali. Kuna mingine unawona unaruisha mkono kifuwa. Kuna mingine unachia. Limzozo uliopo mashuhuri baina mashiechi wawili, shechi Abdulaziz Bimbazi, mufti wa Saudi Arabia, na mwanachuoni mkugu wa sumu la hadithi shechnasir dini al-alban. Ote mnyizmungu wa rehemu, hawa misha fariki. Laki walizoza na mingine wakawa na msimamo mkali. 51:34 Sheikh el albani kasema tendo la kurudisha mkono ni bida ya watu wa hiyazi. Lakini je katika kusema hivi alimtoa sheikh bimbazi katika suna. Hakamuita ni mtu wa bida. Hakumuita hifu. Ye kaita tendo lile la bida. Lakini wezi kumbuka mtu wakifanya tendo moja la bida. Hata kama ikiwa itakidu he mbida. Hawezi kutolewa katika duwara la suna. Kambo hui ni mtu wa bida. Mtu wakifanya bida moja ndogo. Hatolewe katika duwara la suna. 52:03 Kifanya hivu utawatua watuote. Kwa hiyo waliendelea kuamiliana kwa wema. Kisoma wikitabucha huyu ya msifu huyu. Kisoma huyu ya msifu huyu. Hawa kutuwana kabisa katika duwara la. Hali suna. Vile vile. Anuzulu ala rokba teni. Katika swala hiyo hiyo. Tukiteremuka kwenda chini kwenye sijda. Kuna wengine mnaona wanatanguliza magoti. Kuna wengine wanatanguliza mikono. Mektilafu za wanachuoni. Na yote hawa wanaktilafiana kwa sababu ya hadithi ya mtume moja. Wamefasiri tofauti. 52:33 Hadithi yoyomoja. Kwamba mtume anasema anapoteremka mmoja wenu asiteremke mteremko wangamia. Sasa gogoro lina kuja wangamia ateremkaji. Hawa anasema ateremka na mikono, atasema naanza na migu. Ehtilafi na kubalika. Anaeteremka na mikono hatukangu wala hatulewi, anaeteremka kwa mgu. Lakipa moja inaana sana kiri, kuna kauli ambayo na mguvu. Sahihi. Ama yuli ambayo ana kauli sahihi hatulewi kwenye duwara la uislamu wala ahisuma. 53:01 Ananasihiwa, ananasihiwa. Kama anawona nijitihada yake basi. Hafanyu wadui. Kire vile mfano mungine. Kiraatul fatiha khalfal imamu. Imamu anasoma sura jahriya. Sura zawazi. Za sauti yani. Suala zawazi. Suala ya subui. Suala magharibi naisha. Yeye anasoma suratul fatiha. Mwisho wala dhali. Twa itikia amin. 53:30 Sasa je mimin lo kwa nyuma. Na haja ya kusoma tena suratu al-Fatiha. Au kiraa cha imamu kime toshelesi. Masala akhtilafu ya unachuoni. Kuna wanaona kwamba lazima ulete suratu al-Fatiha. Kwa hadithi ya mtume. La salata liman lam yakara bifati hatu ilkitabu. Hana sala se soma suratu al-Fatiha. Na hawa ngini wategemia aya. Iza kurea al-Quran. Faistamia ulehu wansitu. 53:57 Kisomwa Qur'ani, sikilizeni na kaini kimia. Kwa yu imamu kasoma, situmefanya hivyo. Huya naona katekeleza aya na huu kasokaona katekeleza nini? Hadith. Tuwasema kwamba yezekana kawli moja inanguvu. Na hapa inaonekana kawli enyenguvu kama alivu iraje shekhali albani. Ni imamu kiracha, imamu kinatosha. Kwanini? Kwa sababu wewe umeshirikiana nae katika kuisoma suratu nifata. Pamuja na kwamba huisomi, lakini ulikuwa ukimisikiliza. 54:24 Mpaka halipo sema wala dhalin. Ukaitikia amin. Nini maana ya amini? Ni hale maombi hale omba imamu. Eh? Eh? Eh? Eh? Eh? Eh? 54:53 Hula nesema alazima nisome. Hapa na uwadui. Ni xtilafu. Nesema nizinagungana. Lakini nizinye. Ukubalika. Tahia tulmasti filmuswala. Swala zaidi tunasuali viwanjani. Alhamdulillah tunawisha suna ya mtume. Lakini ye ukifika uwanjani. Utasuali tahia tulmasti. Ni kama unavuingia mskitini. Mamkuzi ya mskiti rakambili. Ye kwenye kiwanja. Wanakhtilafiana unachuvoni. Wanawosema kwa mbaa maksidio ni mskiti huu. 55:23 Sio kiwanjani. Kwa hiyo haifai kusuali kiwanjani. Kuna wanawasema. Kiwanja nacho ni mskiti kwa hadithi ya mtume. Wajua ilatilia la ardu masjidan wa tahura. Ni mijaliwa mskiti. Kiwanja kuwa ni mskiti na nkitu cha kutoharisha. Kwa hiyo wanawana yafaa kusuali. Hakuna ugumvi. Hakuna ugumvi. Ni masala ikhtilafu. Tavad saighi. Ni ikhtilafu zilizo gungana lakizi na kubalika. Ile vile talaka tatu kwa mkupuo. 55:52 Kawuli mbili zao na chuhoni. Geo, kimpa, mkeo, talaka tatu zote. Zina kubalika zote. Au, aaa, tatu ni moja. Atilafu yao na chuhoni. Jumuhuru liulama wanaona tatu ni moja. Wakitegemea fatu ya Said na Omar mkhattabu. Wanawosema, aaa, talaka ni moja. Zama za mtume, ilikuwa talaka ni moja tu. Hakuna mtu wanaetua talaka mbili kwa mkupu. Ijtihadi na kubalika. 56:17 Kwa yono seman tatu. Sawa. Pamoja na kwamba kawli. Kuna kawli enye nguvu. Kwamba talaka tatu ni moja. Na haya merajihisha sheikhul islami. Kwamba we toa talaka kumi shirini na isabiwa ni moja. Kwa mkupu. Talaka apalaku maratana. Mara baada ya mara. Ukisha mtaliki mwanamike. Talaka ili ya kwanza. Kika aeda. Halafu kaja mtaliki tena. Kika aeda. Mtaliki tena. Nduzi na isabiwa zili kwa tatu. Baada ya hapo huwezi tena kumu. 56:45 Kuhishi nae, paka olewe na mme mwingine ya mwingilie kitendo chandoa, alafo na kuja kuolewa na mme mwingine. Alafo taolewa na mme yule yule. Swala nyingine, ikhtilafu ambazo na kubalika, kufunika uso manamike kwa wanaume ajinabi. Kawuli mbili zina ikhtilafu yanu, kuna wanaona kwa mba manamike haifai kuonekana sehemu ya mwili wakio yote kweko na uso kwa manamime ajinabi. Kuna wanaosema haa, haeza kuonekana uso na nini, na viganje vya mkono. 57:12 Pamoja na kuamba kaulie nyinguvu ni kufunika usu. Na dalili ya unguvu wa kaulihi ni kisa cha mama Aisha mashuhuri kinaitua kisa tulithki. Halipojiwa na sahaba, halipoachwa kwenye msafara. Mtume ya kamuagiza sahaba Safuan. Ende ya kamchukue. Mama Aisha mwenyewe katika hadithi lio kweko ndani ya Bukhari. Na sema kuamba Safuan ya lipokuja. Ni kufunika hijabu yangu. Usoni. Ni kufunika usuangu. 57:39 Kwa ni safuani alikuwa ananiyua uso wangu kabla ya kushuka aya hijabu. Aya hijabu ni hile mnyizumu wa sawali ya daribina bikumurihina ala juyubihina. Watiremshe shungizao mpaka bifuani maa. Kwa hiyo mama aisha libuwelewa aya hijabu manakifuni kawusu. Kwa hiyo hindi wa kawli nyingufu laki yule na ingangana saa. Uso bana ezaka. 58:03 Lakini ndugu zangu, hata hawa na usema weza funua usos. Kama meacha usos, uwacha hivi kama taa kila mahala. Madhehebu ya kishafi, kuna kitu umumetu wa fukamashariki wanaita kizoro. Au wanaita ni, huu mtandi wa nyuma, wanaita ukaya kiswaili. Zamani waze wanakia wakiki wa zamani, hata wakimadhehebu ya kishafi. Walikuwa wakitembea, wanaacha uzuazi. Lakia kipita kwenye kundi la wanaume, ima anafunga kizoro. 58:32 Awu anayeka utandi wakia na utuwa kichogoni na uweka. Kuonyesha kwamba. Sikama ni jambo limeachwa achwa tu hivi hivi. Lina taratibu zake vile vile. Laki kawli ya nyinguvu ni. Sasa yule atake ngangana na kawli ya kuwacha uso wazi. Hakuna uwadu. Hatolewi kwenye usilamu. Wala madhahabu ya alusuna kwa ljamaa. Tilafu nyingine imeingia ya vyombo hivi. Mavideo, kamera, picha. Kuna wanausema ni haramu mutulaka. 59:00 Hakubali kutugua picha kwa pisa. Ndoko, ndoko, nata mfuku zili ambali. Haram, haram. Kuna unosema, picha hizi hazi ingi kwenye zile picha zilizo haramisho na mtume. Hawa unosema ni haram, wametegemea hadithi ambazo tafsiri yaki wameingiza mpaka picha hizi. Kwa mba mtume kawalani wenye kupigia mapicha, wenye kuchonga, wenye kuchora. Sasa na kamera na wameingiza kwenye mkupua wa hadithi hizi. Kwayo nasema haifai, haram, haram, haram. 59:29 Wanachuoni wengine leo wanasema makihaya mambo haya kueko za maza mtume. Kamera video haya kueko. Walipo yangalia kamera wakakuta kazi yake ni kazi ya kukibana kivuli cha mungu. Hapana kazi kubwa ya mwana adamu kama inofanyo na mchongaji gogo aujiwe katengeneza sanamu la mtu wa lehai au kitu kiumbe kichohai. Na mfano wa mtu wa naipigia kamera. Haoni nsao. Kwanini wanasema huyu? 59:57 Ni mfano wa mtu kusimama kwenye kiyo. Mera atu. Aka jiangalia pale mbeli. Kina chocho moza jama nini. Picha. Sasa pale panajuhudigani ya kulo fanyi. Wewe ndolo jichora. Wanasa akile nkivuli cha mungu. Sasa kazi ya mwana adamu iliopatikana pale. Ni ya kukithibiti kile. Kama ikiwa ni picha ya photograph camera. Imetiwa mukanda ambao na madawa. Kiasi ambacho ile nanihi kifunguka. 60:27 Flash ikiwashwa na hili nanihi screeni pali nafunguka inapokea kivuli kile kinaganda kwenye karatasi leo tuwa madawa maalumu. Hivo hivo kwenye kamera video. Leo talamu mefikia sasa mimi hapa baada ya muhadara huu mtu wa kitaga kuangalia kanda na niona kama na vuzungumzi. Hana tofauti na njini ila njime niona live moja kwa moja. Huu ya kakua meona. Sasa wanachuoni wako ambao wamesema ni haramu. 60:53 Na wengi hivi sasa wanasema sasa si haramu. Ndiyo hawa na ujitokeza kwenye channel infano kama kule Saudi Arabia hivi sasa. Mufti wa sasa, nisimamu waki kwamba sita tizu. Mufti wa sasa wa Saudi Arabia na hito wa sheikh Abdul Azizi alisheikh. Ye anatoka kwenye vipindi vya channel 1 ya natuwa fatwa ulimuengu mzima watu na muonu. Vile vile waziri shuhuni ilislamia Saudi Arabia sheikh Sali alisheikh. Anatoka mara kwa mara kwenye vipindi. Anakibwa picha kwenye magazeti na nini. 61:22 Wao ni katika huu misimamu ambao naona kumba si haramu. Sasa kama kuna mtu anasema ni haramu. Na huu ya sema si haramu. Hakuna ugonvi. Wewe baki na rayi yako. Lakini gogoro li takuja kumfanya uadui huyu. Umuite huyu. Simu isilamu nkafiri. Sijuhayuko kwenye manhaji. Kapinda. Siwa halusumna huyu na nini. Ugonvi unangia hapa. Kwa nini? Masaili haya naitua ni. Saighi. Masaili tavadi. Saighi yanakubalika. Kweli. 61:52 Kutakuwa na raya mbayo ni sahihi zaidi kuliko nyingine lakini mtu hakewe wadui juu ya masala kama haye. Kuna masala mingine ya mejitokeza leo. Baadhi ya mashirika wanasema bana mkiwa na mkusanyiku wa watu kumuita amiri katika jumuia taasisi ni kosa. Bidaa hiyo. Mtu amiri ni amiri wa msafara, vime thibiti kwenye sahadithi, au amiri ya lechaguliwa na khalifa. Sasa leo madamu hakuna khalifa wa islam basi marufuku. Bidaa. Haramu. 62:22 Haifai kumita kiongozi wa jumuia Islamic Foundation kumita amiri. Au ansar musi kumita amiri. Au jamaati ansari. Haifai haram bidaa. Sasa hii rai. Lakitu wa sema inaingia kwenye ihtilafu zenye kubalika. Wewe umesema hivu wenzi wa naona inafaa. Katika mashiehe mashuhuri wa naona kumita amiri mtu kiongozi wa jumuia ni sheikh al-Uthaymin. Anaona sita tizu. Lakia hakuna mtu kamtu wa mwenzi wa kwenye duwara. Wewe siyo mtu wa bidaa wewe wewe hivya. 62:51 Masala haya inaingia katika le grupu tunawasema kwa mbaktilafun saifu. Masala mingine, jie njia za kufanya daawa, tusimame pale pale alivotumia mtume s.a.w. au masala ajtihad. Kwanini? Kwa sababu kuna mashiehe leo anasema tusimame pale pale daawa alifanya mtume nkwenye mimbari, musikitini, masokoni, waazi. Sasa kufanya semina, warsha, ya kidawa. 63:19 Wasema mbida, mtume ya kufanya semina bwana. Vile vile, wasaeli daa wa taalimia, njia za kusomesha, mtume ya lifundisha msikitini. Haa mashule nini bwana? Mutawasitu wa thanawi, bida haya, mtume ya likuwa, hakuwa. Asaswa huyu ya koroga. Kwele ya mejitokeza haya, kuna baadhi ya vijana wa metutoa, hata ndani ya mana haji alusuna kwa masaili haya. Hayumo huyu. Kwanini? Mambo, mtume ya lifundisha msikitini tu. 63:48 Hapana, haya mambo ya kuanzisha madarasa, wanachugoni, walikubaliana, wameona katika maendeleo ni wasaili, taalimu, siyo utaukifia, kuna masala jithihadi, watu kuendeleza mpango ilimu. Leo si rahisi kuja kumfundisha mtoto biolojia ndani ya mskiti. Biolojia ya taka maabara, laboratories, physics, utakuja kufundisha ajia mtu masomu haya. Kwa yonde umana watu wakaanzisha viumba ve madarasa na nini. 64:15 Hai katika dini stativu. Sasa wewe ukibaki na iyo rai, baki laki usilete wadui na ugombi baina ya wa Islam. Na kuwatua wenzio katika mana haji alusuno waljamawa kwa sababu hiru. Katika mashiechi ambawa naona wasaili daawa siotaukifia ni shekhe ila Utheimini, shekhe Abdulaziz Bimbazi. Naona watu naeza wakajitahidi. Hivi vyomu vya kisasa katika wasaili wadawa. Wezi kungangana. Speaker hii kweko ndani wakatuwa mtume. Bidaa, bidaa. Utakuwa wewe sasa lomtuwa bidaa. 64:44 Wewe ndu takuwa nini? Mtu wa bida. Maake mtume ile kusimama kwenye mimbari, kwenye vichugua, kwa zungumza, ni kwamba takasauti yake ifikembali. Tume alipote remshua aya wa amvirashirata kala akrabina, wa honye nduguzaku wa karibu, aliwaita ea kenda kasimama kwenye jabali. Kwanini kasimama kwenye jabali? Atakasauti ifikembali. Sasa mungu kajalia leo vyombo vimepatikana vya kufikisha sauti mbali. Vipi utasema hifai mbida. Hizi wasaidi jtihadia. 65:13 Kama kitu kinaonyesha dalili ya uharamu, basi kita kataliwa. Wasaili ya mbazo za haramu ni haramu. Hawezi mtu kufanya dawa, sema mimi, ni waite watu, ni wape pombe, ni walingani. Au ni wapigishe mziki, wakisha kolewa, ni walingani. Hakuna njiya hiyo. Hiyo sio wasaili ilikuwa sahibu. Masala mingine nyeti sasa ya maingia, wanachuvoni, wanazungumzia, juya masala kujitolea muhanga, kujilipua. Na haya mekuja baada ya vijana wa Palestina. Hawa na silaha masikini. 65:42 Hawa na chichote. Wafanyeji sasa. Wame taka fatwa kwa mashiehe wawa. Kambwa hiyo inafaa jihadi fisabilila. Lengo ni kusumamisha dini na kuimarisha. Kwa hiyo mashiehe. Wame angalia. Wameona kwa mba kwa hali katika namna hii basi. Mtu kujilipua katika kuilinda dini na kupambana makafiri. Sivibaya. Kuna wanosema ni vibaya. Ni haramu ni kujihua. Lakini masaili ikhtilafu sairi. Huyo anesema hivi hatulewi. 66:12 Kwa mba huu katoka utawatua mashiehi wengi Saudi Arabia katika mashiehi wamejuzisha mwana chuhoni mashuhuri na hitu Abdullah bin Jibril. Mwana chuhoni mungine Abdullah bin Muniha. Wanaona nsawa. Mtu kwa lengo la kuleta masla ama kubwa katika dini. Sawa. Kuna wengine wanapinga. Unaona hatu kataya. Huu shiehi wa sasa mufti wanapinga na saha ni kujihua nafsi. Laki masala ya khtilafu. Hawa nadalili, hawa nadalili. Laki hakuna mmoja mtu wa muenziwe katika duwara la uislamu. 66:41 au mana haji alusumna kisa kaktilafiana nae katika rani. Pile vile kuna mambo mingine mejitokeza jumuia kuwa nanidhamu mfanu ya wanachama juu ya members wake kwa mbana ita kuingia aingie kwa masharti fulani. Haya mambo ya hapu leo hivi sasa. Hasa hiki pindi ambacho hakuna khalifa wa kisilamu, hakuna dola za kisilamu. Tunaishi manche kituaguti kama haya. Kwa hiyo kuna haji ya watu kujikusanya. 67:11 Na kuwa na nizamu. Ambao hiyo anaita katiba. Na anetaa kujiunga na mkusanyiko huo basi atimize masharti fulani. Kwa hiyo sivi baya. Kumpa mtu masharti ya kaya kubali ya kasaini ya kandikisho. Kumba hiyo ni mmoja katika kundi. Haya hapo hata kule saudi ya nama sheke wanayuzisha. Sheke hui saali ya li sheke na jumuia yake. Hiyo ndo rais kwa hii jumuia inaituwa WAMI. World Assembly of Muslim Youth. 67:36 Ndani ya katiba kuna inatatu za uwanachama. Kuna uwanachama halisi kwa maana active member. Kuna uwanachama mshangiliaji. Kuna uwanachama binafsi. Nidhamu hiyo. Nama shekhe wameangalia mkusanyiko huu na jumuia hii na katiba yao katika mamufti walitolea fatwa kwa mbani jumuia sahihi na endesha mambu yake vizuri ni shekhe bimbazi. 68:04 Na mashieke mashuhuru wa Saudia. Na nitaasisi ipo mpaka leo. Sasa haiwi mfano mimi nimeanzisha taasisi. Nikaeka nidhamu hiyo. Wewe ndugi yangu katika suna. Unantoa kwenye duwara la suna. Kisa nimefuata. Wakatu wa mtume ilikuwa watu waandikishi. Haa mtume kaandikisha. Hadithi mundani ya Bukhari. Kaandikisha wanajieshi wakisilamu. Said na Omar ya Kaja. Kaandikisha wanajieshi wakisilamu. Wanaope wazaka. 68:31 wanatoazaka, wameandikishwa kwenye madaftari, wanaiteda wawini, Said na Omari kaleta mambu mengi ya maendeleo. Baada ya kufa Omari, wakaja makhalifo, wakanzisha utaratibu, wakuandikisha vizazi, vifo, mpaka watu wabida, apia waliandikishwa kwenye madaftari, wajulikana. Kwa yosala la kunathimu, na kuorganize watu, na kuandikisha, kuajua, idadi ya watu, hata Sheikha Albani, wakati ya nashirehesha hadithi hiya. 68:57 Mtume s.a.w. halipuambia masahaba uktubuli manataka bila ila Allah. Niandikieni kila alitamukala ila Allah. Kasema hii ni dalili ya kuandikisha hata watu raia katika nchi. Kuna haja nchi juwe raia wakuangaki. Ongezeko la kila bada fulani idadi ya watu. Ili kuangalia masaili ya kiuchumi. Kuandikisha vizazi, vifo, na mfano waki. Sigogoro uislamu hauko. Uislamu ni dini ambayo ni nye pesi. 69:25 Inna dina yusuri, dini nye pesi. Kwa yu jambulu lote li nyepelikia masla ya wa Islamu, maadamu halikhalifu, nususi zawazi, basi hilo li nakubalika katika sharia. Vile vile masala mingine, beya, kumuunga mkono amiri, khalifa. Wa Islamu nakubaliana sasa khalifa hayupa. Khalifa wa muishu aliondoka baada ya vitakuya kwanza ya apili, alikuwa ni ule khalifa wa kituruki, ahalu sunna wa madhihibu ya kihanafi, anaito sultani bini Abdul Hamidi. 69:53 Baada ya kuanguka dole ya kijirumani, nae nae ya kanguka. Kwa sababu wali shirikiana nao. Kwa alipo shindu wa jirumani, nae ya kanguka. Hivi sasa hakuna khalifa katika ardi ya wa islamu zote. Kumebaki sasa viongozi wa nchi nchi. Vijipande pande vilivogaiwa na wakuloni hivi. Wanajita mamiri, wafalume na nini. Sasa kuna swala la beya. 70:15 Kweli beya lifanyua mtume, lifanyua khalifa Abubakar Omar Uthmani Ali na makhalifa watu lifanyua beya na wa islamu kumwa mkono kwa mana khalifa. Sasa leo hakuna khalifa. Kwa namiri wanchi, kiongozi wanchi, ye muislamu heza kafanya beya? Masala ikhtilafu. Una wana chuwoni mutashadidini. Mmoja wapo sheke katika masala haya, sheke al-Albani anasema haifai beya kwa kiongozi yote, isipokuwa khalifatu. 70:43 Vile vile kuna sheikh bakarabu zaida, saa haifai khalifa weyote. Ama ma sheikh wengine, sheikh al-Ufaymini, sheikh Bimbazi, onaona haifaa kumfanyia beya amiri wa zamazetu. Na kuna wengine, saa haifaa kumfanyia beya hata amiri wa jumuia. Masala kutilafu. Taban, kuna ezekana kukawa na kawli ya nyingufu. Lakini kama huyu kakosea, hatolevi ndani ya duwara, kambwa huu ni mtu wa bida, mtu wa hivis, yu kafiri, unini. Hakatengwa watu wa sisuali nyuma yake, hakuna hili. Hili ndugu zanko ujumla. 71:13 Ni katika mambo ambayo leo ya meanza kuunikana athari baada ya watu kukosa ili muhimu ya fiqia ya kitilafu. Kume tokea kundi leo hapa nchini mwetu, wanajita watu wa manhaji salafu swale. Wao kazi yao kuangalia watu wa suna, yule ni mtu wa bida, yule ni msujua, wanamagina mengi wa mezusha leo. Yule hizbiyu, yule sujui kawariji, yule hivi hivi, watu wa suna. 71:39 Kwanini kagumbana nae au kaktilafia nae juu ya masala haja. Mimi ni metolewa kabisa kwenye duwara la asuna kisa na sema kamera ya faa. Kwaandikisha wanachama ya faa. Metolewa kabisa na watu wa meambiwa saskilizi kandazangu wala maweza yangu. Ni mtu wa bida kama village kadiani au jitugani. Sasa huu muhimu wa kujifunza. Mtu wa kijua afari yake sasa ndiyo kuna kuwa na compromise katika maisha yetu sisi wa islamu. 72:09 Mtu wapaso wafanya uwadui na watu wamba wameacha manahaji ya ahlusuna. Wameacha misingi. We fanya uwadui na mashia na makadiani. Sawa. Fanya uwadui na mutasawithina hawa na wabudu makaburi. Sawa. Laki ndugu yako ahlusuna. Misimamu waki kitabu na suna vile vile kama ufahamu wa wema walio tangulia. Kwa yu ndugu zangu, kwa kukitimisha muhadara huu, na waombeni sana tena sana. 72:37 Kwa wale ambao wamejenga fikra potofu ujue wadui baina yetu sisi hali suna wawondoe. Namlangu wanasahu funguliwe. Iwe masala mtu kajenga ya ktilafu ambao ni sairi gheri sairi afikishiwe ujumbe. Kwanjia nzuri. Ama wale wenye ktilafu ambazo ni sairi afikishiwe ujumbe. Lakini hatuwezi kuwacha kusuali nyuma. Ndiyo maano wanachuoni wazama zetu na zama zilzo pita. Hawaoni ubaya kwa watu wa suna. 73:06 Kusuali nyuma ya imamu wanaeleta kunuti asubuhi. Pamuja inakuamba watu wanaona nibida. Tumea kuleta kunuti. Hii inauletu wana watu wakishafi kila siku asubuhi. Nibida. Wametegemea hadithi ya mbazo za taifu. Lakini nje kusuali nyuma. Suala yako mbatu ili wanasawa. Kuna mengine wamechupa zaidi. Wanasema hata kijanyua mkono na yenyanyu. Pamuja inakuitakili kwa mbasio sahi. Wakitegemea hadithi ya sahaba mmoja. Alisuali nyuma ya Saidina Uthman. 73:36 Wakati Said Nawafmani alikuwa haoni kupunguza swala kwenye safari. Alikuwa nakamilisha raka nne raka nne. Yule sahaba aliona kuzidisha ni bida. Lakisi kumoja kagunduliwa na swali nyuma Said Nawafmani. Alipoulizo mbona wewe wasema hivi lakima tendo mengine. Mbona wa swali akasema alkhilafu shar. Jawagulake ni hilo tu. Ugo ikhtilafu ni shar. Sasa kuna mbazi ya mambo. 74:06 Katika kujumuisha wa islamu kuleta umoja, unakua unatakiwa ukompromise. Ujaribu kutanazali baadhi ya mambu ambayo haya kuaribi ibadayaku. Kwa hiyo kusuali nyuma ya mtu anayeleta bismillahi kwa jahara, sigogoro mbeleetu sisi. Au yuli asieleta bismillahi kwa jahara, sigogoro. Mahnafi, mashafi walikua kisuali nyuma baina ya. Huya suali nyuma ya huya. Si masala ya kutufanya sisi tujenge miskitietu tufauti. 74:35 Hivyo hivyo masaili haya vibula pia. Para nyingi watu wananiuliza. Mimi na msimamu mkali juya majishimu haya. Nayona ni bidaha. Lakini tuasuali kwenye misikiti yenye mashimu. Suwala hazikunjiki. Lakihaiwi za za wajinya hata bidaha. Usisuali misikiti ule. Hizi sifatwa sahihi. Hizi sifatwa za kitotu. Za watu wa sojua. Kwayo Allah Allah ndugu zangu. Turubisheni umoja. 74:59 Tue kitu kimoja. Hili tuweze kuyendeleza hii dini. Hii dini mepata maafa makubwa kwa sababu ya farka baina yetu sisi watu wa suna. Ihtilafu zipo. Laki baada ya sisi kuchukiana, kufanyana wadui. Ndiwa hii dini mepiga. Maktaimu. Hayendi. Angalia wakati watu wa suna walibukua wa moja. Maendelewe na kuja haraka. Laki pali ambapo panamu. Tofauti na futiraki. Angalia. Tulileta umoja kule singida. Alhamdulillah. 75:28 Yamaa transwaru suna. Hau kuchukua tamu kama moja kukanzishwa jumu ya nyingine. Watu wame zozana, wadui, kutukanana, kubugudiana. Lakini hili lipo jamaa. Watu kuwa famoja kugombana, lipo. Masahaba wame katana mashingo kwa ugonvi. Laki mwishwa yote asulhu. Wanasuluhishana. Nasulhu kairi mwenyezi mungu wanasema. Mwishwa wa masahaba wakawa na mwaka mmoja mzima wa umoja. Umaita amul jamaa. 75:57 Wakasahau zile xtilafu zao zote. Hata Saidina Hassan ya likuwa hawe khalifa wakatanazali. Kwa ajili ya nini? Umoja wa islam. Laki hadhari fuma hadhari yama. Hatuwezi kuwa wamuja na watu makadiani. Kisa eti wana adhana kama etu. Hatuwezi kuwa wamuja na mashia waliopo hivisasa. Hatuwezi. Lazima umoja uangaliwa umoja wakweli wakamba ya munyezi mungu. Atasimu bihabli ilahi jami'an. Tushikamani na kamba ya munyezi mungu. 76:26 Hawa na kamba inameno karibu kuminambili. Mashiya. Sisi kamba yetu inakamba mbili tu. Inameno mawili. Kitabu na lini suna. Mashiya ukiwauliza suna maana yake wawo. Kauliza za maimamu pia nsuna. Katika moja ya fatu ya mashiya kubwa sana wanahalalisha kumuingilia mwanamike utupuwa nyumu. Ukiwauliza wanasema ni kaulia imamu abdullahi bin jaafar sadik. Na kaulia imamu ni wahii wa maa yantiku anilhawa inu huwa ila wahimu. 76:55 Tuweza tukapatana na watu ambao machimbuko ya dini. Tofauti. Hatuezi. Sisi tutakutanika kama ikiwa kamba ino tushikamanisha tunayikubali soti. Laki hawa nasema wana Kur'ani. Tofauti tafsirizake na Kur'ani yetu. Kur'ani yetu imefasiriwa na mtume na masahaba. Wewe kimuambia hii hadithi. Ayahi imefasiriwa na sahaba fulani. Imefasiriwa mfanu na abuhurera. Akwambia nini? 77:24 Kichamu andawazimu wa bureru. Atanfasiria mimi ayahi. Watu wanakanusha masahaba kwa ujumla. Illa baadi wanayasabu kwa pidole. Hayo katarajimu takuwa pamoja lini. Wao wanadini yao na situ nadini yetu. Pamoja na kwamba wanaginasibisha na uislamu. Lakikawli yambayo ni sahie nyingubu kwamba hawa. Rafiba. Hawa ni gulatu Rafiba. Hawa. 77:47 Hawawezi kuwa pamoja nasi. Tukianza mambo yetu kufanya uislamu, uislamu. Tukianza mambo yetu kufanya uislamu, uislamu. Tukianza mambo yetu kufanya uislamu, uislamu. Tukianza mambo yetu kufanya uislamu, uislamu. Tukianza mambo yetu kufanya uislamu, uislamu.