نص مُفرَّغ آليًا وقد يحتوي على أخطاء، فارجع إلى التسجيل للتحقق من الألفاظ.
0:00 Bismillahirrahmanirrahim. 4:10 qalbiga muhurbastig. qalbiga muhurbastig. qalbiga muhurbastig. 9:21 Chundan anlar aychadi ki, bugin sadaqa, baxsha kullardagi, bugin sadaqadan kori ahzaraq. Cumae gundagi ushebi istilgan vaqir, qutti qadar kechasizdagi doa icabat qilishdiyge barabar boladibaychi. Qadar kechasizda qan degi bir dilatilam, buru geldigi chundir, dilbaqla makkem turamiz uxlamasdan ham, qutti shu dharacigi itadigan, vana shu cumae gundagi Allah ta'ala, cumadan kigin... 9:51 Bekirkan bir vaxti baraykan ki, hu shanda insan dua qaladigan busa, Allah Ta'ala icabat qalis digini. Ana undankigin, Allah Ta'ala cumay gunda dedi ki, cumay guni insan qaladigan gunaxlariga keffarat qolis digini. Banda cumay guni da, qusil aladigan busa, yugunadigan busa, da quldankigin ciklanib tozalanadigan busa, uzgi cipib cikadigan busa. Sun, gochige cikkan dangin, 10:30 qita adamini ortasini aciretmese, yani broglarini ortasini aciretadigan, broglarini ortasini fitnes oladigan, islarini qimidigan busi, hala undankin Allah Ta'ala xarj etgen namazli uqib, imam gepirgen de cim surib istedigan busi, Allah Ta'ala u cime bilen, başka cimen ortasi bugen günahlarini kecireri insanda. Demek insan, qoşa Allah Ta'ala etgen edik, vay hamasi suram edib hadislerde beyan qigen edik, cime namazgi itibar verib, 11:01 Cuma namazini ikiladigam busa, aldindan tarigallik gorgan halatda, Cuma namazida imam yapir yekgan vaktilarida tingilab istadigam busa, ana bu, insandi günahlariga, bir hafta mabayindi günahlariga keffarat bolisigini ayetil otdi. Yena baska bir hadisti kiladi ki, su mazmundagi, bundan kore derecasini qalib ayetilgan, 11:34 kertdaci kele digan busa, cimege irtarak yulge ciga digan busa, imamige yakim kelib otorib kulaxta digan busa, insan agar sun deyik, ishlar naqla digan busa, cimeye kek, ingilce hamdi cimeye kegan vaqtta, bu adam har bitta basa digan, basib kele digan qadami, cimege basib kele digan qadami, ver yil rozasi, gecesdegi ibadat bilan birgelikte barabar boladi. Demek, insan... 12:04 Cüm'e namaziga yu'nib, kirti giladigam busa, qoldan gigan qimqani tapganica, kirti giladigam busa, hamdi imamga yakin rak otorib qulaq tutadigam busa, ana bundi adamda cüm'age gigan har bir qadamiga ver yillik ruza qiyamı bilan, yani kitas digi namaz bilan buladi. Bu narsa Allah ta'ala ge, asan bu narsa, insanga bundi narsana, bundi fazilatina beris digi edib, eytilir. 12:34 Buna imam ahmad, ahamda, sunan ashablara, imam tirmizi, abu davud, nasa'i, bular, huwaid qilishkanakan, ilm-i khazayima sahidib etkanakan. Yani insan qaladigan az dina amaliga, Allah Ta'ala shunkalikatda bir mukafatini vaada qiliyabushki. Buleylik, bu amal, muhum amallardan bitasyikan. Un deyib, oma ganda Allah Ta'ala uzu farq qoyganliki, bizna amaliga qilish, qalish, qalish, qalish, qalish, qalish, qalish, qalish, qalish, qalish, qalish, qalish, qalish, qalish, qalish, qalish, qalish, qalish, qalish, qalish, 13:03 Bendelerim silerge farz qildim, cumma namazini cumma namazige barishi ilar kiraydi qoyishligi, ozi bizi zinmamizgi cumma farzige qushligi kifaya qilaridi. Lekin Allah ta'la buzge mihriban, buzge rahimdir. Bizdi bilaydi insani tabiyyati digi bugayni deng etayligi, bi barvali bugayni nasilardi. Shunin uchu, Baygamir sallallahu alayhi wa sallam, hatta inki insani basif qilatigan bir qadamige, ve illikda davamida buladigan acirini bayam qilib, qu cumma namazige tarxib qozir. 13:33 Cuma namazini musulmalarda hayatida muhum ligini itibarga agen halatda. Demek Cuma namazini gelib Musa'n okutturib, imam gebritli iti uradigan narsanlasegan, belki Cuma namazini Allah dama'ndan atil etten, shu ummet uchum qoyilgan, bir tarz muhum boyan tarzadan bitesilgan. Bona hikmetlera ham bar Cuma namazini uchum qoyilgin yarishar. Shundan ayitib ottik, demek Allah da'lan bu Cuma namazini farqil isligiden, ummet... 14:01 musulmallar shahardigi bugan musulmallar birbirini hallarini kursin, birbirlerden haberdar bulissin, hansaten bundi bugan gharib diyarlarda musulmallar birbirleri bilan quvvatlanisib durmay digan busa, bular bilan bir qatar hech bomaganda imamdan nasihatlar alib, shubir hapti geytirigan, bir azulqana abdurmay digan busalar, özlarigi anki taqrq qalisligi, aylargini taqrq qalisligi mubkulligiden, Allah ta'la bu nesrlarini bizge... 14:31 qalb qilib qoydi ki, qu cumege qelib, cume namazdan özümüz gerisi qalbi qalb qilib qoydi. Cunge demek, beytibar qo meylik, beytibar qoyladigan adamlarga, Baygam Asasulam qatlik vaizlarini eytib otdilar indi. Qab, gene cume ne faziladlaridan xu ki, qaysi bir musulman adam cume akini wafat itadigan busi? Yo ki, cume aqshami de wafat itadigan busi? Allah Ta'ala onu qaber fitnesden saklayididi. Qaber fitne, qaber azabiden saklayididi. 15:01 Cumae kundi Allah Ta'ala nasib itadigan busa. Allah Ta'ala qaisli bir insan, bir nartiga intiladigan busa, dusha nartisina kupunca xatimas qoyadi. Bilestilar mi? Adem eger cihag intiladigan busa, Allah Ta'ala onu vefatini ektar halatlarida cihadda qiladi. Adem ibadetga birilgan busa, namazga, shundi bir muhabbatna birilgan busa, o adamda xatimasina namazda qiladi. 15:28 Qut dişiniyindeki insan cüm'e namazgiye isibar qilib, qarva qilib intiladiyan busay, Allah Ta'ala qunu wafatini cüm'e günüde xib qoyaydi. Ab ta'inki yashtigimizde ishtiyardi, qetta bugiyan ademlerden, atta do'a qili surayrdi qarva digara, mini, wafatini xu cüm'e günüde qigindibdir. Cüm'e günüde qigindib. Mesli, agar bugiyan keserler, Allah Ta'ala nishi cüm'esiden umut qoyayrdi. Umut var qolayrdi. Sababi, cüm'e gündigi qolaydiyan faziladlar. 15:58 canozu ge cülde qöblab, adamlad istraqe tadiganligi bulsa, ikkintiden, Allah ta'la, Allah dibiradigan susiyyat bu qabir azabdan insannib qabshligi. Manashun arsa, demek, cum'a kunde wafat iladigan adamlargi muyasar boladi. Cum'a nana fazilatladan icchadiki anlar, cum'a kunde birilgan fazilatlarne qöbligige qarab, anlar hatta aslaf qolishgeni ken, cum'a kune afzalmi, yoki arafa kune afzalmi. 16:32 Arafat gününü biləmiz, qancalik bir faziletliyigi bugən. Hatta inki Allah Ta'ala Arafat günüde, dünya asmanı gecişib, ibadatda bugən hacilerini, ibadatda bugən kimselerini, fariçtilerge mahtanib eytidi. Meni bəndələrin xayisi bir diyarlərdan gigi, meni üçün gelişgen həmbələri berxil halatda mengi ibadat kılıq türüftiri, Allah Ta'ala fariçtilerge mahtanib eytidi cümay günüde, Arafat günüde, çün de bugən faziletliyi bugən günüde, 17:02 Azzal boladimi, yoyki, cumay kun azzallidib alnlar, cumay ixtilaf qolistan ikan. Buna sababi var, ay tuvitkan, fazilatlarimiz bunge dalalar qoladindi. Indi, yoyne, cumay kunun özgerese adablari var. Cumay kundi, adablaridan kiladiki, Peygamber sallallahu alayhi wa sallam, yoyne, hadisti, boshka bir ruwayati kiladi. Larni kullarilani in azzali cumay kuni, unda Adem aleyhis salam yaralkan, unda wafatit kallar. 17:33 ala ushamda nafqa buladi, yani qiyamat günüge sur calinişligi, qiyamat gününü ilan qilinişligi cuma günüde buladi, hamda mingi ushe gününde salavatni köp eytigli, yani Peygamber sallallahu alaihi wa sallamige cuma gününde salavatni köp eytigliniz qerek. Salavatni eytigligi, ala uzimiz bilgen, Allahumu salli ala nabiyyidi işimiz mümkün. 17:58 salawatisi, aytishimizin nukun namazi uqidiyan digi, yoy ki, omursi, özbeysi suratda ham aytadigan bu sehkbarverdi gar olam paygamatsi muslamgi, salawat yollaygin, salam yollaygin digib, özbeysi ham aytidiginiz munkun. Cinda mingi asilar, gob salawat aydiylar, chunki mingi aytadigan asilarin salawatigilar, yani Allah ta'ala ge dua qilib, mingi daracan nukur tarishligi, bugan zilani dua kukursigigilar, mingi kondalang bot kuradi, mingi Allah damaandan itkizit kuriladi digib, paygamatsi suram aytigallar. 18:27 Demek cumay gunda biz falisligimiz direk bugan yaxsi boladigan nasiradan birisi, baygamba sallallahu alayhi wa sallamini haqlariga, salatu salam ayicligimiz. Ani undankigin cumayna fazil adablaridan, demek cumay namazı, harbitse irkeksige vur bugan, mokum bugan irkeksige farz boladi, ayallariga, ballariga, hamda, kullariga, demek farz bolisligi. 18:55 musafirlarga ham farz bomaydi, illa cum'a namazi ikisi ularga ham farz boladi. Hamda uzurliy bogan, qesal bogan kimselarga cum'a namazi farz bomaydi indi. Ondan kigi nina adaplaradan, cum'a günunda yuun islik, bu baygamat suslamda sunnatlara bogan, cum'a günunda insan yuun isligi cum'a ekiliştikdan aldin. Eger imkan topadigan busa, cum'a günunda bandoddan kigin yuunadigan busa, dimak manashun arsa sunnat boladi. 19:25 Cuma günüki ena undan tashkari ayiti böcik yukarda xuxbu ilan islik, en yaxshi bugan kiimlarini ki islik. Baygamar sallallahu alayhi wa sallam ayittilar, kim cumaa günüki yugun adigan bulsa, agar atribu oladigan bulsa, cumaa günüki yuxbu ilan adigan bulsa, hamda en yaxshi bugan kiimlarini kiib cumaga cikadigan bulsa, hamda bu adam cumaga xatirjan bugan halatda kisa. 19:55 Belki xatircam özünü basvagan halatda geyledigan busa, maski iki gini gece. Sun, qadr bu genci namaz okib, brand adamgi azar birmey digyan busa, brand adamgi azar birisligi, ya namaz okiyekgan adamlarini aldidan otisligi, ya ki bu masi adamlarini aralab alditamangi otisligi, bunda hem azar buladi, bunda hem aytibitamiz. Sosu bilam, qiladiyan harkati bilam mi azar birmestan, 20:24 Cuma günüde namaz uqi digan busa, sen imamge kulaq tuta digan busa, namaz uqi günü gece, ushe cuma arasdigi bugan günahlari keffarat boladib, bu hadisda ham aytilgan iken, demek, sharplar qiniyabci günahki keffarat bolisdigi, brolarga azar girmaslik ham, demek, bu nasi ziyada boldindir. Cuma günde, demek, ittirah kilişdigi, insan hareket kilişdigi, bu nasi, Allahi da fazilatlari, genki, birin suatdigi digan busa, 20:56 Usta hadiyyaki gandik buladi, ki, yani, brind saatlari irtalabdigi saat 9 onlara trafiga dogru geladi. Hala ondanki gin, yani, insan imkaniyati buladigin buza, hatta inki bada sahabalardan ruwaistgilar geladi, biz, cim'e bilan bant ugalligimiz ucun irtamanda nanusda qilanmaislik dibi isyadi. Nanusdani avqatlanisligdi, ummen, irtamanda qilanmaisligdi, cim'edenki gin avqatlanadigilib geladi. Yani, ushe, namazgi itibar verisligi, yugunisligdi, 21:24 Masjid qeyri saraq, baris qeyri qishni qanasi harikatli qenlidi da, bular avqatlan isliyini cuma gece uylgumasi deyib. Cuma dan kiyingi da avqatlan aziyidib, bular aytishkin indi. Anamundan kiyingi dana saygambar sada sanamdan hadisi keledi ki, cumay kini buladi gyan busa, baris talar masjid yeshigida turishadi. Masjid yeshig aldi turishadda, bir mabir qileykken odamlarini yozishadi. O shayz talabdan, ikun qeyki gyan paytadan doshlat durub, 21:53 Cuma namaz gece bugan vaqtta, bir mabir adamlar da demay kigan adamlarini yozadi. Abubaldakigan adamlar hututuya hadiyakigandik, undankiyengiler mal, yoyki bu mese qoy hadiyakigandik, undankiyengi geladigan adamlar tavuk hadiyakigandik, undankiyengi cumagiya yaqin bugan kitbayiti geladigan adamlar tuxum hadiyakigandik. Agar imam uimbarga chikadigan bosa, qaristalar... 22:20 Sahifelarini yazadigan, demek adamlarini gelisligini yazgan, sahifelarini degende jurnallari degimiz min, goshen arsani yazdib durib, zikirge kulaq tutusaydi, yani imamge, sudasige kulaq tutusaydi, demek. Demek, karistelar geliggen adamlarini harb istasini soptan utkisayrgan, kim ki galligini. Iman kutba gecikden denkigin, demek, u avvelgi veriladigan, hazilatdigi bugin adamlar daxalat faldi de, ene undankigin ularham. 22:49 Cüm'e namaz lah turgen paytda, cüm'e nə sütbasiye qulaq tutshadi. Eli musulmallar bilan aralarda gogan halatlarada, qaristalar, masalan cüm'e namaz lah paytda, adamlar aralarda oturgan turgan hallarda imamli sütbasiye bular ham qulaq tutshadidi. Demek biz bililik ki, cüm'e namazda oturgan paytdanizda, biz bilan barigalikta qaristalar ham, ushe cüm'e sütbasiye uchun bular ham sinam oturishar iken. 23:21 Yena bir hadiste keledi ki, agar bir insan, biradar üçün, cüm'a künüde imam uqtibagit qanadan kigen, imam uqtibagit qanadan kigen, cim qotir deb aytadigan busa, u bekar amalini qilibdi, baygama sultirla. Yena baska bir ruwayette keledi ki, ashnaqa bekar amalini qilibdiyan busa, unge cüm'asidan hech nasta qomiyed, yani cim'asidan azir qomiyed. 23:53 Cim tur dip, cim otur dip aytadigan busa ham. Sababini mege, chunki hamma cim oturishlikke byurilge. Adam bir avas karsliki imam futbaqiliyikken orundi adamlarini özgi calq qoyadi. Hayalini bolyuk qoyadi, shun arsadan ham peygamir s.s. qaytardi. Imam isti insanca ashbitadigan busa isharakilishi mumkin cim bol dip durub. Isharakilishnigi. Lekin, suz bilan cim bol dip durub, aytisvigidan ham peygamir s.s. qaytardi. 24:22 Bundan niva keptikadi, yani, insan cum ege nahayetde itibar qanishligi, hatta inki brogi gapiradigan busa, kireli bugen gapirishlanam insan iyivishligi, demek bu hadiste qorsatil otiliyabdi indi. Insan indi cum ege cidekat tabir azirlarini veriligan busa yu, mana yukarda eytil otcik. Xindiye bugen payitdi, u adam ham keliyabdi, basqa adam ham keliyabdi cum ege. Bu adam ro ayak keliyabdi, bu adam ro ayakim aslan keliyabdi. 24:49 buru olaani haqladniyan, buru ayqima yabdi, bu adam ajaddan mahrum buqqa liyabdi, bu adam buza katta ajirin aliyabdi. Dibik, ara da iskanca farq boma yabdi. Ukelasi yab harekat qilib, uzgiyarisa mesafalar basib kil yabdi indi. Sindar liyabak insa quruq qechabkan bu mestan katta bar ajadni qolgi kitadigan busa, aynan manashi narsati qiyamat gundi, taraski qoyilib insangi astatadigan narsa bolayindi. Hamda cumay kuni de boladigan yana fazilat buigan narsalardan, 25:18 Kaaf surasini okuslik, khassatan Quran okusini biladigan kimselar, cum'a gunuda Kaaf surasini okuydigan busa, cum'a gunuda sham gece, imkaniyyit dopadigan busa, Kaaf surasini okuydigan busa. Okusini bilmese, istiham boladi. Ash gitsi, yirma minut, yarim saatke baradi. Mene shundi boladigan busa, peygambar s.a.v. hadislabda kim, Kaaf surasini cum'a gunuda okuydigan busa, u qadam uchun, ikide cum'ani ortasta Allah ta'ala ver nurni biremdi. 25:48 Bu cüm'a den, bu cüm'a gece Allah Ta'ala nurnu beredi. Allah Ta'ala nurnu vergen kimse qandey yurishligi, qandey turishligini yaxshi beredi. Allah Ta'ala nurnu verishligi haqni goredigan, na haqdan ti'iladigan xukqoyadi. Na haqni beladigan, hamda undan ti'iladigan, yunahni beladigan, undan ti'iladigan xukqoyadi, yaxshlikki intiladigan xukqoyadi. Ana undan kiyn, yana cüm'a abaytidi imam uslaqili ekgen borsi. 26:18 ikki rakat namaz okushlige insan yengilgine bir chekige otukurub, jume xutbaqil eken taqtari da ham namaz nukbalishligi bolaydi, chunki Baygambar Sallallahu alaihi wa sallam onasige bir yuribayt kallar, kim kisa yugu imam xutbaqil eken busa, ikki rakat namaz okub otursin, hamda yengil okusin dedilar. Yani, uzaq okumastan yengilgine bir chelti okuturub, otursin dedilar. Sondigi hatalardan suki, mana ayitibotchik jume gunda avvala jume namaz ekerishligi. 26:49 ki bu gencin dibi parvali bolisdi ki ozumis samamdan. Agar sun dibi boli digan bosa peygambar s.s. madilar hadislari da imam muslim ruwayat digan agan, bir qadamlar cum ala tarq qilisligidan tilsinlar. Cum alarga kimeyi qoyisligidan, cum alarga istirak etmeyi qoyisligidan tilsinlar. Yo ki bu mese Allah ta'ala bu bandalarini qalblariga muhur basib koyadi, hamda bu bandalar kin gaflatda qaluclaridan bu qaladidi. 27:19 Demek cumani tarqilishidan tiilisillar dili, Peyamberi Rasulillam qatsi qaitsili. Cumani ya tiilsin, cumani tarqilishidan ya cumayi qitsin, ya Allah Ta'ala ulanin qalbige muhur qopdiyadi. Bi'boshqan asan ayitmaydi. Qom. Qindi cumayi qirikyan qaitsili, albatti insani uzu garisi niyatilan qirish qirik. Sababi cumani katsi ajri bar. Insani agar haqiz atsin. 27:43 Məhsiqiliyikken payitda, bazar gulchilab qilamandib, meyki magazin qilab qilamandib, magazin geyli olayka qilab, cübani okub qilamandib, məh, bəlki, aynan cüm'e namazini öziga niyat qiladigan busa, yukardagi azirlar bola. Məhli, un dankigin, dökengi kirsin, dankigin baxqishini qisin, deykin, birlanti gogan maksadini cüm'ege barishlik qisin. Asasi maksadini cüm'e ona okub gelislik qisin. Ani usun qiladigan busa, mək insangi cüm'edegi toluq azirlar nasib bola dediyan. 28:13 Cuma namazıya kutlasıga ishtira gecdigi insani ilaci barice. Mene Allah tala etdi ki, Ey iman kirtirgen kimseler, agar cumak günüde namazga nidaqilin azan cakirledigam buse, cumak namazda cumaga azan cakirledigam buse, Allahini zikirige shashilinilad. Allahini zikiri upayitda qaysi, namaz buladi. Cuma namazı buladi, yani cumaga ey imam. 28:44 Sibda gecikishlikiden aldin azan ayitladi. Ushe namazda istadigan busiyilar hamma nartiyilarini tashliyilardi. Ushe Allahini zikirige namazge shashilinilardi. Wadarul bayi, ticaratiyilarini qoyinilardi. Yeni, duniyayi mishiyilarini qoyinilardi, tashliyilardi. Ticarat bilamit insange trikshiliyi bugenlarsa. Lekin trikshiliyi bugenlarsa, sisten kore, muhumrak bugenlarsa, baki, Allah da'alani zikiridir. Shunasi ge shashilinilardi. Mene shunarsa, agar bilsiyilar, shunasa, siblarga yehshirakdi. 29:15 Allah biladi qaysi nartasi insange yaxshi bolisligi. Insand yaxshi qiri etkani nartasi daim yaxshi bo mi idi? Allahin ayetkani nartasi yaxshi raq bolidi, Allah tala ayetdi. Namazga shashili shinglar, ticarat, islarini qilishigilerden gore, yaxshi raq belidi. Raq bolisligi bu, qayda tamandan bosin, ham insani ibadati tamandan bosin, ahirebde gecir tamandan bosin, hana tamandan, sinin chini almar aychikan, agar imam futebege cixisda yu. 29:49 Azan ayitiladigan busa, qaysi bir insan, cime farz bugan insanlar, ayni erkekler, savda qiladigan busa, savdalara haram bulad. Usta, in zarur bugan narsan sotvaladigan busa ham, ushi payitse, savdalara haram bulad. Illa ayallar, farballar, mu payitse, cime avlarga farzmaz, bular ushindi savdaqsa bulad. Leki, cime namazı payitse, savda qilislik, bilki soq turulamaz hatta ham. 30:18 sauda qilişliyini haram dişkən, çünki Allah Ta'ala o shufaytli sauda başka tijarat işlərlən, duniyawi işlərlən, shukullar işlərlən haram qiyan. Mani vilti qaytarib qoydu, çünki çün insangi kireli bugen nasilarni xan mek o shufaytli sauda qilişliygi. Agar cuman özgi alaqadar bu mey digan busa, bir jaynam as-satvaliçtigi, bas su-satvaliçtigi taharat üçün, bunday bu mey digan busa, demayk insangi uxan arsan qiliştigi haram bulad, di baytaydi. Canay, canay, cuman ama sorusayta digan busik. 30:47 nesaflani bir mabir torlab, oturshlik, hana undan tashkari, bir adamni turgizib, onnigi oturshlik, cum anam azbaydi, cum egekigan adamlar, bir adamni turgizib, onnigi oturshlik, yani onnigi oturshlik, ha u yashket adam basan, ha afzal adam basan, ha shiraq adam basan, targiyol, bir adamni turgizib turib, onnigi oturshligi mumkunmest. Illa, aranisel bir-birgi skol iskrib, aradan cabiri oturshligi mumkun. Lekin, bir adamni turgizib turib, 31:16 qur qesligi, qur qesligi bo meylindi. Hamda cum'a qaytida, imam qutbaqiliyikgan qaytida, adamlarini aldi dan otib, cum'ak adamlargi azar belisligi. Mümkünmez. Daya mbala saman bundan qaytari qoydilar. Hamda u shundiyakigan adamgi qaytidi ki, otarigan, otarigan adamlargi azar belib goldin, geyib qaytikallar. Yani, adamlarini aldi dan basib otib, otarigan adamlarga. Sunu icin adamlargi qaytiladiki cum'akigi adamlar, 31:44 Tertibbilen cayilarini doldirishligi eytib otirgin. Endi imamda aldida cayilar qoytur, o harqalarda otiradigin busa, elbetda ular da uzlarina ebi boladi. Imamda aldiga yeqaraqidi maqibasti. Bunda adamlarda azdan otirladi. Belki imamlarda cayilar bus, cayilarda alishgin busa yu, ane ushunda adamlarda azar veriktirib, titilisib otirishligi bu payitdi, imam futbaqiliyken payitdi. Mümkünmesti bayitilirdi. O, kera ondanki yen, sara alp payitdi da hem. Yeni, adam eshi, cime payitdi da, 32:17 Ademlar namaz okuyayikken busa qira'at qilisligi mumkunmest. Ademlar namaz okuyayikken busa qira'at qilisligi mumkunmest. Ademlarga azar okuyagigichin. Ademlarna namazdan mashgol okuyagigichin. Koran okusligi mumkunmest busa indi insallar bozar qilisligi buqadda bolaydi. 32:45 Salam birgendenki, cuman farz tukigendenki gen, kimlerdir sunnat namazi ikirish bitadi, shundi bugen baytda adamlar bozar qiladi bilsiyler, bitdi. Yeni bozar qiladi digandimi tamma gapiradi, ista digi adam yok, tamma gapiradi. Bun dinasidan qaytarildi. Yeni adamlar, boska adamlar sunnat namazi ukiyikken busa, hatdanki Kur'an okumi iler digandengi gen, adamlar dunyayi bugen istilalani gapirisdigi mumkummasin digi. Suni yukun, demek adamlargi azar beslik. 33:15 Mümkünməz, hatdanki Kur'an okuydiyi bilan busa. Sunnatdi okulib, okuligoyan danki gin, hana ondanki gin, okuydiyi adamlar özlari, demek, başqa jaytda bu okush girek. Likin, farzanki gin, 5 minut mu muddat, bunda goyb, cilik namaz okuydiyi, shupaytda rayax turladi. Ondanki gin, adamlar gili okuydiyi gian busa, asrida ular özlari, başqa jaytda bu okush girek bolaydi. Gini, adamlarini gebiik ebdurib, namaz, aldi gili namaz okuydiyi gihem, ulargi həm mümkünməz. Hain, keyin, okuydiyi adamlar, ver adamlarini. 33:43 azar vermey digan caygi barumux digan ozilargi lazim bolay dindi. Adam, imam khutba qali ekgan payitda demek imamdi khutbastan, hatta inki ayti botdik, talgata digan nasilani gapirisi digyo ki, ozini hatta inki qarisiyalar iyetin oyna oturadi, biyetin oyna oturadi, bu nasilardan ham qaytaraldi. En imam, gerdci imamdi yapini kusunmey digan adam bu sacayindi. Bu adam, asalan imam arapcha qali yapdi, oz bisayindi. 34:15 siinab otursin, mayli, egerci kushum ediyon busan, ham azirin alat, berenchdan. Ikkinci, insanda bi, barwa oturshligi aldigigi adamgi tasar qalat. Yani, bir nasar ziyshligi, bir nasar oyna oturshligi aldigigi yanadigigi adamgi ham, demik, hayalini bolaydi. Qubilan, insand kozun imat, boska adamda ham azirdan mahrum qoyshligi mukyo. Qundan, imam futbaqil ekin payitse, mayli, Allahdan surab siinab otursin. Qosha, baroga, halak qim ediyon. 34:44 Hicibumaganda insan ajarani alaci. Allah da'alar ushi insanda qalbiga bir yaxsliy bihsliygi sebab boladi. Ana ondankigin, cumedigi muhum bugan nasilarini, ya bihdi, shvetsi ayitili botliyabdi, insanlargi yaqibimisi ona ozunizdi, ozbeysi ayitili botliyabdi, ozdankigin amasisi. Mana shun arsi, hicibumasa dizdina, hastadigi bir maddab ugan azulkamiz bosin. Agar o daraqdi har qanqa qub qoyla digan bosa, onu sugarib turmi digan bosa, az yaxs azulka bilan, bu daraq qurub qala. 35:14 yamallikke chalgatadigyan bugan nasilad judeylikib, shunu mukabildi hit bu mugandi insani yaxsnikke insandini chakarad, dartsizad, tiradigan, dartsiki chakarad, tiradigan nasiladini istadigyan bolsa, hir muazanatini insan sakrib oladib. Bani shun arsi chuni ham, demek insandi, ozun u tutubi alisligi chuni ham demek shum deyib, cum adigi bugan boladib. Yani cum ani khutbasini mazulari ham, amma muslimallargi alaqadar bugan sukbalar boladib. 35:43 hamme tey faydalansin. Mene shumchun, demek, cüm'e namazini, fazilatini bilirik. Cüm'e namazik edib iki reket okuladigan namaz gugandiydi, bu qadar darajda itibar qilinmigan bulardi. Yani, Allahi da bir khususiyatlar bilan khaslanmigan bulardi. Goyan ki, peşin namazini ongi okuladigan iki reketli namazib etkoyligan bulardi. Yani, peşin namaziyi xancali ikilin ediyomuzi, cüm'e gengishun ikilin edib koygan bulardi. Nekin, cüm'e namazini izgiyarisi katta fazilatlari barakin. 36:13 başqa amallarga berilmagan faziladlar. Bunga berilganakan sababi, cum'a namaziga itibarini nahayattik iraq, yahsiraq qaracigimizdakan. Kamchiylarimiz bugan busa Allah Ta'ala dan tabaqil edik. Biqar walik, bugan busa cum'a namazlarga Allah Ta'ala dan tabaqil suri edik. Qayin ki, bizne qalbimizde Allah Ta'ala muhar bilan ba'alab qoymasin. Mene bunda Allah Ta'ala itibosti, Allah'ini zikri bilan, 36:41 ticarat, dunya ishlarini, Allah Ta'ala, taqqaslar turib gentiribde ayetde, cumagi chakar siylar olslarini, dunyabi ishlar gola digan busi, dunya ishlarini tarq qalimladi. Agar indi bundan isna suratda bazi o halatlarini alish mumkun, insan, masal, usniq, masal, ushanada, hayda, varada, boska digan nasilani, dekin, insan, Allahdan taqwa qalib hareket kini digan busi, unu qalbini hamimusheta digan Allah Ta'ala. Oman yattaqillahi ajallahu mekhraji. 37:10 Cüm'ə namazı, yenə tə kitab-ı teylik, cüm'ə... 37:40 namazı üçün hır dəvlet islami boliçtigi, musulmallar xumran boliçtigi talab qalan meydi? Cüm'e namazı xarq gogan paytida, Mäkkəda, fəyxəm əs-sansın turgen paytilarda cüm'e namazı xarq gogan, u yetta u qishi cüm'e namazını qaym qiliçtigi imkan tapmagan, ayni ışı paytida, Mädiinada cüm'e namazı barbaq edilgan, ada edilgan. Səbəbi yetta musulmallar də dəvleti bu məsaxan 38:09 muslimallarda cum'a namazini adayistiki imkaniyati bugen, kini cun Işitda, Madinada cum'a namazı Peygamber sallallahu alayhi wa sallam ki, günü gece okulgen. Makkada busa, bularini cemlamistiki umumi yol koyulmansi da, kini cun cum'a namazini Makkada adayistiki imkaniyati bomogendi. Demek şundan dima, hulasa qan nadi? Hulasa, bu diyarlarda eger cum'a namazini bacaristiki imkaniyati vareken, bu yedda boshka nasiki qaran midi? 38:37 imamdir uksadi, davlatdi musulman bolishi, u nasoladigi qarami edisi da belki cum'a namazini ada ediladi. Agar imkaniyat birma gandiydi, kishilani cemlani siki koyma gandiydi, un da Baygam-i As-Saslam davridigi Mekkiyadi ki halatki qarab turib, yuida namaza qigan bolaydi. Imkaniyatimiz barakan, cum'a namazini qelib uksidi dan, uqamati dan uzurimiz bomaydi. Mabada qimi qaladigi an busiq, qiran tasbilat Allah ta'laki qaddaqta waqb qalili. 39:07 Cunki eyti butti uzursiz tarqiladigan adam busa, Allah Ta'ala qalbini muhurla buqayadib. Qalbini muhurlasligil insandi yaman akibatga buqayadib. Qibar buqayad artanki dindan azraliq qalisligi, ibadatan azraliq qalisigam yeti geblad. Cunki Allah Ta'ala dan insan bu orunda uzaqlanda buqaladib. Allah Ta'ala hammamizni qilibotkin kanciglarimiz boladigan busa, cum egece busan, cum e nisida busan, Allah Ta'ala suna esaladdi, getirib cumalarimizdar yahida qebul qigam busan. 39:37 Bundan ki ingi xayadlarimizda ham Allah Ta'ala bu cum'a namazini biz qadirliyidigan, suni hurmatini bilidigan, suni faziletigi intilidigan bandolardan qitsin. Shubilan qatarda, baska Allah Ta'ala buyurigan faizlarini ham öz orunda qilidigan, bacaridigan bandolarini qatarda qitsin. Bu nasalargi Allah Ta'ala atalgan, verilgan acirlamdan hammamizi nasibadar qitsin. Özden ham, acirlerden ham, mahrum bu qalishiden Allah Ta'ala hammamizi saklasin. 40:05 wa akhiru da'wana amin alhamdulillahi rabbil alameen